Maandag 28/11/2022

Achtkoppige gerechtsdelegatie moet 72.000 euro kosten

'Het lijkt me logisch dat ze in business class reizen. Vanwege de beenruimte neem ik aan, het is een lange vlucht'

Rogatoire commissie naar Guatemala voor 25 jaar oude moordzaak

Het Brussels gerecht trekt 72.000 euro uit voor een rogatoire commissie naar Guatemala. Acht personen, onder wie twee vertalers en een griffier, vliegen in business class naar het Centraal-Amerikaanse land om er drie weken lang te zoeken naar sporen in de zaak van de in de jaren tachtig vermoorde en verdwenen scheutist Walter Voordeckers en zijn collega Serge Berten. Sommige gerechtelijke kringen nemen behoorlijk wat aanstoot aan het hoge prijskaartje omdat de zaak 25 jaar oud is, er geen verdachten zijn en de daders wellicht alle sporen uitwisten. Nabestaanden betwisten dat met klem.

BRUSSEL

Eigen berichtgeving

Anne de Graaf

De in september afreizende delegatie bestaat uit acht personen: federaal procureur Ann Fransen, onderzoeksrechter Thierry Freyne, diens griffier, twee vertalers en drie politiemannen. Ze hopen opheldering te krijgen in de zaak van twee Belgische priesters die begin jaren tachtig, tijdens de Guatemalteekse burgeroorlog, vermoord werden of spoorloos verdwenen. Het gaat om scheutist Walter Voordeckers, die op 12 mei 1980 in Santa Lucía Cotzumalguapa is neergeschoten, en collega Serge Berten, die op 19 januari 1982 gekidnapt werd. Van de laatste is nooit meer wat vernomen.

Onderzoeksrechter Thierry Freyne wenste gisteren geen toelichting te geven bij de hoge reiskosten. Maar volgens woordvoerster Lieve Pellens van het federaal parket is het allesbehalve de bedoeling dat dit een snoepreisje wordt. "Federaal procureur Fransen heeft de handen vol met terrorismedossiers en heeft het ook privé druk", zegt ze. "Het is ook heel normaal dat er twee vertalers en een griffier meereizen. De politiemensen spreken geen Spaans, dus moeten ze op die mensen een beroep doen bij het horen van getuigen, anders is het niet wettelijk. Zo niet moet alles ginds worden geacteerd en hier worden vertaald. Het lijkt me ook logisch dat ze in business class reizen. Vanwege de beenruimte neem ik aan, het is een lange vlucht."

Andere gerechtelijke bronnen doen de zaak af als pure tijd- en geldverspilling. "Er is geen enkele concrete verdachte in dit dossier", zegt een goedgeplaatste bron bij het parket. "Elke verstandige speurder weet dat 25 jaar na een crimineel feit de sporen zijn uitgewist, kijk maar naar de Bende van Nijvel. Bovendien zijn veel verdachten van destijds nu hoog opgeklommen in het staatsapparaat. Die zullen heus het achterste van hun tong niet laten zien. Los daarvan rijst de vraag waarom acht mensen in business class moeten reizen voor een tarief van circa 3.700 euro per passagier. Alleen aan reiskosten zijn ze al 29.600 euro kwijt. Ik vraag me af wat ze met de overige 42.400 euro doen. Getuigen verhoren of een begeleide rondrit maken?"

Germain Wermersche van het Serge Berten Comité in Menen meent dat er wel degelijk nieuwe aanwijzingen zijn. "Onlangs werden geheime archieven van de politie ontdekt en vrijgegeven met indicaties over de priesters. Ik kende Serge Berten zelf nooit persoonlijk, maar heb me de zaak aangetrokken omdat België in de jaren tachtig niet echt happig was op een doorgedreven onderzoek ter plaatse. Sommige politici schilderden Berten alsmaar af als een gevaarlijke communist en boycotten onze zoektocht naar de waarheid. Serge streefde naar gerechtigheid. Ik ben blij dat het onderzoek alsnog komt. Zijn ouders en drie broers hebben recht op de waarheid. Ook de zus van Walter." Toch schrikt ook Wermersche van het hoge bedrag van de reis. "Het zijn mijn zaken niet, en ik weet niet wat je op zo'n missie nodig hebt, maar toen ik in 2000 nog eens ginds op eigen houtje ben gaan speuren, kwam ik met 1.250 euro rond, inclusief vliegticket, verplaatsingen en onderdak. Guatemala is geen duur land."

De advocaat van de burgerlijke partijen, Michael Verhaeghe, betreurt dat de zaak finaal wordt toegespitst op de prijs van een zitje in business class, omdat het om zoveel meer gaat. "Er zijn concrete sporen, maar het onderzoeksgeheim belet me daarover uit te weiden. Men schijnt te vergeten dat het niet alleen om de twee priesters gaat. Ook de duizenden slachtoffers in Guatemala zitten te wachten op de komst van de delegatie. Na internationale druk, ook vanwege het Belgische koningshuis, is er voor die mensen eindelijk mogelijkheid om de zaak te onderzoeken. Onderhand weten ze wel dat dat ter plaatse niet zal lukken met de eigen instanties. Het zou jammer zijn als het nu zou mislopen door een discussie over de prijs van de reis. Wellicht reizen de deelnemers in business class om de delegatie meer allure te geven, bovendien staat het ministerie van Justitie dat soort reisfaciliteiten toe."

De burgeroorlog in Guatemala duurde 36 jaar. Vooral begin jaren tachtig kenden de wreedheid van de generaals Romeo Lucas García en diens opvolger Efraín Ríos Montt geen grenzen. Ondanks de 200.000 slachtoffers die de oorlog maakte, zijn hun daden altijd straffeloos gebleven.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234