Woensdag 04/08/2021

Opinie

Academici zijn geen kuddedieren

Orhan Agirdag. Beeld RV
Orhan Agirdag.Beeld RV

Orhan Agirdag is socioloog, professor aan de KU Leuven en lid van de Jonge Academie.

Onze brief tegen dehumanisering en voor academische vrijheid, die ondertekend is door ruim 1.100 academici, heeft iets losgemaakt bij Maarten Boudry. Hij reageert in een opiniestuk met beschuldigingen die niet mals zijn. Volgens hem hebben de academici de brief ondertekend ofwel zonder hem te lezen en ofwel onder groepsdruk. ‘Ongetwijfeld’, voegt hij er nog bij. Een beetje twijfel was nochtans op zijn plaats geweest.

Dat Boudry het inhoudelijk niet eens is met de ondertekenaars, verrijkt alleen maar het debat. Toch ware het mooi geweest als hij de moeite had genomen om de wetenschappelijke evidentie omtrent dehumanisering door te nemen vooraleer te reageren. Het argument dat dehumanisering elders nog erger is dan bij ons is nog geen vrijgeleide om het huidige discours te accepteren. Salafisten dehumaniseren ook zegt u? Et alors? Sinds wanneer is salafisme toonbeeld voor onze democratie?

Eenheidsworst

Toch verwelkom ik dergelijke inhoudelijke meningsverschillen over dehumanisering. Wat ik echter niet kan appreciëren is wat er volgt op het inhoudelijke meningsverschil: beschuldiging en verdachtmaking van honderden (ex-)collega’s, onderschatting van hun onafhankelijke oordeelvermogen, en dit allemaal zonder enig bewijs.

Academiën zijn niet de plaats waar eenheidsworst gesmaakt wordt. Maar onenigheid gebeurt best met evidentie, argumentatie en collegiaal respect. Die regels gelden ook voor Boudry. Bij de beschuldiging aan het adres van de 1.100 ondertekenaars is de enige bron die hij aanhaalt wat hij gehoord heeft van "verschillende niet-ondertekenaars in privé". Voor de rest doen Boudry’s duim en mouw het werk.

Hij had ook de initiatiefnemers kunnen vragen naar hoe zo’n brief tot stand is gekomen, welke discussies er vooraf zijn geweest, hoe niet-ondertekenaars gereageerd hebben, et cetera. Dit zou hem veel meer inzicht hebben gegeven over de actieve inbreng en de onderhandelingen met vele ondertekenaars. Gelukkig slaat Google Docs deze bewerkingen op zodat als Boudry werkelijk geïnteresseerd is in de werkelijkheid, hij dit kan nagaan. Met andere woorden, academici zijn zeker niet de kuddedieren die Boudry laat uitschijnen. Integendeel.

Charlatan en wetenschapper

Helemaal gek wordt het wanneer Boudry een hele wetenschappelijke discipline afbeeldt als een samenzwering van linkse academici. Ja, we hebben linkse collega’s, maar we hebben ook rechtse collega’s (getuigen hiervan zijn de standpunten van Boudry zelf). Maar het mooie is dat het vaak gebeurt dat rechtse collega’s met ‘linkse’ bevindingen komen en linkse collega’s met rechtse. Want niet hun politieke overtuiging, maar hun methodologische aanpak en data doen er toe.

Als scepticus weet Boudry heel goed wat het onderscheid is tussen een charlatan en een wetenschapper. De eerste doet uitspraken op basis van speculaties, de tweede op basis van evidentie. Als we dit onderscheid toepassen op Boudry's opiniestuk, komt hij er niet uit als de wetenschapper. Maar goed dat zijn oeuvre ook andere werken bevat dan dit ongelukkige opiniestuk zodat hij niet genomineerd wordt voor de award van de Skeptische Put.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234