Vrijdag 30/09/2022

Academici pleiten voor behoud Instituut Pasteur

Met een petitie vraagt het steuncomité van het Instituut Pasteur in Brussel hulp om in alle vrijheid te kunnen voortwerken. 'Het instituut dreigt zijn autonomie te verliezen en als naam te verdwijnen', luidt de noodkreet.

Door Nathalie Carpentier

BRUSSEL l Zwaar overdreven, reageert het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid, waaronder het Instituut Pasteur sinds 2003 valt.

In 2003 fuseerde het Instituut Pasteur met het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid (WIV). Sindsdien vormt het instituut een van de vier departementen van het WIV. Vandaag wordt "het voortbestaan van het prestigieuze Instituut Pasteur Brussel als herkenbare, autonome entiteit ernstig bedreigd", zo luidt het in de petitie op www.savepasteur.be.

Gevreesd wordt dat de wetenschappelijke onderzoeksactiviteiten van het instituut ontmanteld zullen worden, dat zijn prestigieuze naam verdwijnt en dat het instituut niet langer lid zal zijn van de Réseau International des Instituts Pasteur, een belangrijke bron van informatie en internationale expertise.

De petitie is gelanceerd door een steuncomité met onder meer Nobelprijswinnaar Christian de Duve, aidsexpert Erik De Clercq (KU Leuven) en emeritus professor Walter Fiers (UGent). "Die fusie was een politieke beslissing, maar blijkt in de praktijk niet te werken", legt professor Fiers uit. "Het WIV houdt zich vooral bezig met de verzameling en statistische verwerking van allerlei gegevens over de gezondheidstoestand in ons land, terwijl het Instituut Pasteur eerder wetenschappelijk onderzoek beoogt. Twee instellingen, die in de praktijk niet complementair zijn, zijn administratief versmolten."

Opvallend is echter dat niemand van het Brusselse Pasteurinstituut zelf tot het steuncomité behoort. Het huidige hoofd van het departement Pasteur Instituut van het WIV wenste niet te reageren. Haar voorganger Jean Content wel. "Deze petitie wordt gesteund door het personeel, maar het probleem is dat wij als instituut niet zelf het recht hebben om hierover naar de buitenwereld te communiceren. Het instituut staat op het punt in alle stilte te verdwijnen en het is tijd dat het publiek dat weet."

"Vandaag is het Instituut Pasteur op een kritiek punt beland nu de fusie met de afdeling microbiologie van het WIV intenser wordt", gaat Content verder. "Tot voor kort bleef het instituut nog autonoom in zijn onderzoeksactiviteiten, maar verwacht wordt dat de koers gewijzigd zal worden in de richting van die van het WIV. Voor een buitenstaander lijken de twee benaderingen misschien complementair, maar de ervaring van de voorbije jaren leert ons dat dit niet zo is. De wetenschappelijke cultuur van beide instellingen verschilt te sterk."

Johan Peeters, algemeen directeur van het WIV, ziet de zaak anders. "Bedoeling van de fusie was om de activiteiten microbiologie van het WIV en Pasteurinstituut beter op elkaar af te stemmen en efficiënter te maken. Soms voerden beide instellingen hetzelfde onderzoek uit."

Peeters nuanceert ook de verschillen in wetenschappelijke cultuur. "Je kunt volledig vrij aan onderzoek doen zonder een duidelijke richting of een specifieke materie van een bepaalde overheidsdienst voor ogen te houden. Bedoeling is het onderzoek beter af te stemmen op de risico's voor de volksgezondheid."

Dat het instituut niet meer tot het internationale netwerk van Pasteurinstituten zou behoren, betwist Peeters. "Of het WIV als geheel deel kan uitmaken van het netwerk weten we pas eind volgend jaar. Op dit ogenblik worden projectaanvragen normaal behandeld."

Dat de naam 'Pasteur' zou verdwijnen, lijkt dan weer wel vrij zeker. Peeters: "Het Instituut Pasteur in Parijs is alleen maar bereid de naam te behouden als het instituut in Brussel een onafhankelijk statuut krijgt. Maar dat druist in tegen de richting die gekozen werd bij de fusie met het WIV."

Emeritus professor

Walter Fiers (UGent):

De fusie met het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid was een politieke beslissing, maar blijkt niet te werken

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234