Zaterdag 22/01/2022

Aanslag op Sjevarnadze legt Kaukasisch kruitvat bloot

Na de mislukte moordaanslag op de Georgische president Edoeard Sjevarnadze verschenen gisteren in de Georgische hoofdstad Tblisi troepen in de straat en werden de grenzen van het land gesloten. De president denkt dat 'bepaalde oliebelangen achter de aanslag zitten', waarmee hij een beschuldigende vinger uitsteekt naar grote buur Rusland. 'Gezien de ontsluiting van rijke petroleumvelden wordt de regio bij het begin van de 21ste eeuw in elk geval een sleutelprobleem.'

TBILISI

AFP/ANP/REUTERS

De Georgische president Edoeard Sjevardnadze sluit niet uit dat de aanslag op zijn leven, waarbij hij maandag ternauwernood aan de dood ontsnapte, een daad van internationale terreur is. Hij zei buitenlandse betrokkenheid te vermoeden, maar concretiseerde de beschuldiging niet. De president, geflankeerd door zijn huilende echtgenote, verklaarde na de aanslag op de staatstelevisie: "Alles gaat goed, wat mijn gezondheid betreft. Het is een wonder dat ik voor de tweede keer aan een aanslag ben ontsnapt. Het is de wil van God dat ik in leven ben gebleven." In 1995 was de voormalige Sovjet-minister van buitenlandse zaken ook al eens het slachtoffer van een aanslag. Toen kwam hij er met lichte verwondingen vanaf.

In een reactie op de nieuwe aanslag stuurden de Georgische autoriteiten troepen de straat op in de hoofdstad Tblisi. Belangrijke openbare gebouwen kregen extra bewaking. Minister van binnenlandse zaken Kacha Targamadze gaf opdracht alle grenzen van de Kaukasusrepubliek hermetisch te sluiten.

Sjevardnadze zegt te denken dat "bepaalde oliebelangen achter de aanslag kunnen zitten" en verwees daarmee indirect naar Rusland. "Sommige invloedrijke krachten hebben belang bij een andere oplossing voor de oliepijpleiding (van de Kaspische Zee naar de havensteden van de Zwarte Zee, nvdr)."

Georgië is een rechtstreekse concurrent van Rusland voor het winstgevende transport van olie uit de Kaspische Zee naar de Zwarte Zee, over Georgisch grondgebied. Tbilisi heeft reeds contracten getekend om het zwarte goud via zijn eigen oliepijpleiding door te pompen naar de Georgische terminals aan de Zwarte Zee. "Op de gedode misdadiger is een paspoort van een ander land aangetroffen en dat zegt al heel veel," zei de Georgische president.

De meeste Georgische volksvertegenwoordigers eisten gisteren al dat Russische legerbases zouden worden afgegrendeld. In een resolutie sluit het parlement de mogelijkheid niet uit dat het moordcommando via een Russisch vliegveld (dat van Vaziani, 30 kilometer van Tbilissi) Georgië bereikte en langs dezelfde weg met de noorderzon vertrokken is.

Rusland en Georgië zijn verwikkeld in een bikkelharde concurrentiestrijd om de olierijkdom van de Kaspische Zee (en de Kaukasus), waar de eerste liter olie onlangs uit de petroleumvelden van Azerbeidzjan werd weggepompt. Daarvoor gebruikt Azerbeidzjan een pijpleiding die over Russisch grondgebied loopt, dwars door het roerige Tsjetsjenië, tot de havenstad Novorossijsk aan de Zwarte Zee. Daarnaast is ook de aanleg gepland van een pijpleiding naar de Georgische havenstad Batoemi, met mogelijk een verlengstuk naar Turkije. De Azerbeidzjaanse president Alijev gaf onlangs te kennen dat hij de voorkeur gaf aan deze olieleiding, die echter vlakbij de bestandslinie in het conflict (tussen Azerbeidzjan en Armenië) rond Nagorno-Karabach loopt, een regio die zich van Azerbeidzjan wil afscheiden.

Het Russische blad Sevodnja schrijft nu, ook al tegen de achtergrond van de kwestie Irak, dat het Kaspisch/Midden-Aziatische gebied na het uiteenvallen van de Sovjetunie 'duidelijk uit evenwicht geraakt is'. De krant verwijst naar de ontegensprekelijk strategische betekenis van het gebied en voorspelt 'dat de regio gezien de ontsluiting van rijke petroleumvelden bij het begin van de 21ste eeuw een sleutelprobleem wordt'.

Het weekblad Kommersant-Wlast wijst er van zijn kant op dat Rusland de jongste maanden een aantal 'pijnlijke (tegen)slagen' moest incasseren. Eind vorig jaar werd duidelijk dat de westerse oliemaatschappijen de voorkeur geven aan de oliepijpleiding door Georgië. Dat belast de Russisch-Georgische betrekkingen en volgens de Georgiërs past de aanslag op hun president perfect in dat plaatje.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234