Dinsdag 27/09/2022

9 tot 5, en geen minuut langer

Overuren kloppen tot 's avonds laat of dubbele shifts draaien in het weekend? Daar moet u beginnende werkkrachten niet meer mee lastig vallen. Indruk maakt u evenmin met ronkende titels. Waar het jonge werkers wel om te doen is? Morgen meer kunnen dan vandaag.

Vraag jongeren om te kiezen tussen een vette cheque of comfortabele werkuren, en de kans zit er dik in dat u de cheque mag houden. Dat blijkt alvast uit de bevraging van Jongerenpact 2020, dat jongeren voor de keuze stelde: meer vrije tijd, of een hoger loon? 22,2 procent van de jongeren koos radicaal voor meer vrije tijd, half zoveel kiest overtuigd voor een fraaie verloning. Globaal gezien neigen zes op de tien jongeren toch naar wat meer tijd voor zichzelf, ook als ze daarvoor moeten inleveren.

Hoe belangrijk jongeren dat evenwicht tussen vrije tijd en werk vinden, blijkt ook uit de ideeënbox van Jongerenpact 2020. "Ik wil later een job waarbij ik toch genoeg tijd heb om me te amuseren met mijn vrienden", is eentje dat vaak terugkomt. Hoe dat precies moet? Overuren verbieden, thuiswerk promoten of voldoende jobs aanbieden in de regio, het zijn maar enkele suggesties die de jongeren doen.

Overuren verbieden en niet te veel werken? Is de jeugd van tegenwoordig dan werkelijk verwend en lui? Maar hoe valt dat dan te rijmen met het feit dat volgens Randstad vorig jaar nog 80 procent van alle studenten aan de slag gingen als jobstudent, een absoluut record?

Bart De Waele is CEO van het internetbedrijf Wijs, goed voor zo'n 55 werknemers, bijna allen twintigers. "Ze werken 9 tot 5, en geen minuut langer dan afgesproken. Maar ze werken keihard, en na hun uren werken ze als zelfstandige in bijberoep." Idem bij Consultant Deloitte. "Waar carrières vroeger vertikaal gingen, zijn vandaag verschillende paden mogelijk", vertelt HR-manager Lieven De Groodt. "Partner worden was vijftien jaar geleden een duidelijk doel voor jonge werknemers, vandaag is dat een stuk minder. En zonder te willen veralgemenen: onze jonge medewerkers zijn bereid hard te werken als het moet, maar daar staat tegenover dat ze genoeg ruimte willen voor hun leven buiten het werk."

Klinkt wat contradictorisch, De Waele vermoedt dan ook dat hun opvoeding een en ander verklaart. "De jonge generatie is opgegroeid in gezinnen waar de kuisvrouw kwam poetsen en hun gsm-rekening betaald werd. Van hotel mama belanden ze op de arbeidsmarkt, waar ze echt moeten leren werken. Het is een generatie die het gewoon is om te krijgen, die thuis applaus oogstte voor elke scheet. Dat vertaalt zich in een constante nood aan bevestiging en beloning op de werkvloer. Jongeren zijn opgegroeid met games, en dat merk je ook. Ze geven niet op. Er is altijd een oplossing, net zoals in games. En ze moeten constant geprikkeld worden. Maar dat brengt ook een positieve drive: ze dagen zichzelf en het bedrijf voortdurend uit. Dat ze van jongs af aan betrokken werden in de keuze van gezinswagen of vakantiestemming, zorgt er dan weer voor dat ze allergisch zijn voor hiërarchie."

Wat het jonge grut dat wel drijft? Bijleren, zo blijkt. In de ideeënbox van het Jongerenpact vragen jongeren alvast uitdrukkelijk de vrijheid om te groeien in hun job, en carrière-uitbouw blijkt eigenlijk een synoniem voor persoonlijke ontwikkeling. De Waele: "Als dertigers of veertigers solliciteren, dan leggen ze uit wat ze kunnen bijdragen aan het bedrijf. Twintigers vertellen dat ze komen om veel te leren. What's in it for me? Bijleren, vaardigheden ontwikkelen, volgend jaar meer kunnen dan vandaag, dàt zijn vandaag de drijfveren. Niet onlogisch eigenlijk, al van kleins af aan sturen we onze kinderen naar de muziek- en sportschool, zodat ze zichzelf kunnen ontwikkelen. Het is hen ook niet te doen om weinig werken, maar om een brede ontplooiing, die verder gaat dan enkel hun werk. Ze willen veel doen, het maximum uit hun tijd halen, en daarom eisen ze tijd op om ook met andere dingen bezig te zijn."

"Je hebt nog van die zotten die zestig uur en meer werken per week, ik ben er ook zo een", zegt De Waele nog. "Maar ik vind het belangrijk dat de maatschappij je de keuze geeft om al dan niet zo'n zot te zijn. Er zijn slimme manieren om manieren om het met minder te doen. Ik heb liever dat mijn personeel minder uren klopt, maar zich volledig geeft als ze er zijn. Het is een kwestie van balans. Allemaal 80 uren werken per week is niet goed, allemaal parttime evenmin."

Als bedrijven aantrekkelijk willen blijven voor jongere werknemers, weldra een schaars goed, dan moeten ze zich volgens De Groodt wel flexibel opstellen, willen of niet. "De jonge generatie is niet lui, maar gedreven en zelfbewust. Onze jonge krachten zijn mondig, pragmatisch en vragen feedback, coaching en communicatie, wat mij best gezond lijkt. Je moet ze ook keuzes aanbieden. Wie een half jaar op reis wil, moet dat kunnen. Want ook tijdens die pauzes zoeken ze naar interessante ervaringen, om die later te kunnen gebruiken. En als je duidelijk communiceert over de consequenties, aanvaarden ze die ook. Bedrijven die zich niet aanpassen aan die individuele noden van hun personeel, riskeert een hoop jonge mensen te verliezen."

Wie voorlopig wat sceptisch blijft, is Jan Denys, arbeidsmarktspecialist bij Randstad. "Dat generatieverschil, dat wordt toch wat overschat. Aandacht voor het privéleven is in heel onze samenleving belangrijker geworden, dat is niet typisch jongeren. Er is nu eenmaal veel meer aanbod voor de vrije tijd, veel heeft ook te maken met het al dan niet hebben van kinderen. Nu al werken veel vrouwen deeltijds. Maar als we onze huidige levensstandaard willen aanhouden, dan moet er hard gewerkt worden. Vier uur per dag werken, of meer vrije tijd voor iedereen, dat zie ik niet meteen gebeuren."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234