Dinsdag 11/05/2021

AchtergrondCoronacrisis

8 op 10 zelfstandigen kampen met stress en vermoeidheid: ‘Het wordt allemaal te veel’

Marc Hofman van Antares, een welness- en beautyzaak in Merelbeke. Beeld Tine Schoemaker
Marc Hofman van Antares, een welness- en beautyzaak in Merelbeke.Beeld Tine Schoemaker

Verplichte sluitingen, omzetverlies. Corona en de lockdowns raken veel zelfstandigen midscheeps. Acht op de tien zelfstandigen kampen met stress, voor bijna de helft ‘wordt het allemaal te veel’, zo blijkt uit een enquête van Unizo.

“Sinds 18 maart zijn we al een groot deel van de tijd dicht geweest”, zegt Marc Hofman (62), uitbater van Antares, een welness- en beautyzaak in Bottelare (Merelbeke). In het center, waar klanten terechtkunnen voor een massage, schoonheidsbehandeling of voor een hypnosetherapie, kon er dit jaar al zo’n vier maanden niet gewerkt worden.

“Het grootste stressmoment was toen we na de eerste lockdown weer opengingen”, zegt Hofman. “In het begin wisten we niet wie we eerst moesten bedienen, want er waren toen een pak mensen die op een behandeling zaten te wachten. Maar daarna zakte de agenda als een kaartenhuisje in elkaar. Er waren veel afzeggingen. Iedereen die een verkoudheid had, of een beetje hoofdpijn, wou het risico niet nemen om naar de zaak te komen.”

Stress

Omdat er bij Unizo veel noodkreten binnenkwamen van ondernemers die het moeilijk hebben door de lockdown, besloot de zelfstandigenorganisatie een online bevraging te doen. Uit de cijfers blijkt nu dat de mentale gezondheid van veel zelfstandigen er in deze periode sterk op is achteruitgegaan. In totaal zegt 84 procent dat ze meer last hebben van stress in vergelijking met pre-coronatijden.

Bijna de helft (44 procent) geeft aan dat ze last hebben “van het gevoel dat het allemaal te veel wordt”, schrijft Unizo. Die verhouding ligt 15 procentpunten hoger dan in april, toen de ondernemersorganisatie de eerste keer een online-enquête hield. De tweede lockdown hakt er dus een pak harder in dan de eerste.

“In het begin van de coronacrisis aanvaardden de ondernemers de strenge maatregelen”, zegt Danny Van Assche, gedelegeerd bestuurder van Unizo. “Maar vanaf november voelen we dat de wanhoop toeneemt.”

Van Assche ziet twee grote oorzaken waarom de crisis zo zwaar weegt. Ten eerste zijn er natuurlijk veel ondernemers die hun zaak tijdelijk moeten sluiten. Zij hebben vaak een serieuze financiële opdoffer gekregen. Anderzijds is er ook heel wat “organisatiestress”, bij de zaken die wel nog draaien. Zij moeten alle regels rigoureus toepassen zodat ze coronaproof kunnen voortwerken.

Bij Hofman is het dus vooral de gedwongen sluiting, die hem hoofdbrekens bezorgt. “Tijdens de eerste lockdown waren de steunmaatregelen van de overheid genoeg om mee rond te komen”, zegt Hofman. “Maar nu is dat niet meer zo. We krijgen maar 10 procent van de omzet van vorig jaar, wat niet volstaat om de vaste kosten te dekken. Ik heb twee werknemers, die lang op tijdelijke werkloosheid hebben gestaan en deze maand nog al hun resterende vakantie moeten opnemen. Een financiële aderlating, want ik moet hen dus wel betalen terwijl er geen inkomsten zijn.”

De vooruitzichten stellen hem niet gerust. Niemand weet wanneer de deuren van zijn zaak weer open kunnen, en of de klanten dan meteen zullen volgen. En volgend jaar komt de afrekening van sommige steunmaatregelen: de sociale bijdragen die dit jaar zijn uitgesteld, moeten in 2021 worden betaald. “Die combinatie van verveling en onzekerheid is voor mij heel zwaar”, zegt hij.

Begeleiding

Gelukkig kan de uitbater van het welnesscentrum terecht bij collega's om zijn hart te luchten. Maar voor veel zelfstandigen is er volgens Unizo dringend nood aan psychologische hulp. Unizo is daarvoor zelf een samenwerking opgestart met VVKP, de beroepsvereniging van klinisch psychologen.

“We juichen ook het initiatief toe van middenstandsminister David Clarinval (MR) om voor een aanbod van psychologische begeleiding via de ziekteverzekering te zorgen”, zegt Van Assche. “We zien nu meer ondernemers die van geen hout meer pijlen weten te maken. Zij zouden baat hebben bij een goede psychologische begeleiding.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234