Vrijdag 27/01/2023

6.Het Ivoren Aapje

In de luwte van het Brusselse Begijnhofplein stuit je op een stemmige, wat ouderwets ogende boekhandel. Komt het door de lichtjes afbladderende verf aan de gevel? Of door het rekje met zogenaamde 'one-penny's' die de lezer over de hoge drempel moeten lokken? De graaiboekjes die je voor één euro in je broekzak mag stoppen, ogen beduimeld. Maar laat je niet afschrikken. Eenmaal binnen kom je in een warm boekennest.

De 44-jarige Frederik Deflo startte zijn tweedehandsboekenwinkel Het Ivoren Aapje in 1999, nog "in de vorige eeuw", zoals hij het zelf bijna weemoedig zegt. Toen nam hij zijn intrek in deze vroegere decoratiezaak. En eigenlijk drijft hij al twaalf jaar op krek dezelfde manier zijn nering: niet opdringerig, wel klokvast aanwezig. En mét een aanbod dat door persoonlijke voorkeuren is gekleurd, zoals filosofie. Vaak zit Deflo gebogen over een boek, verstrooid opkijkend als er klanten binnenzeilen. In de winter met een elegante sjaal rond de nek, want het kan koud zijn in het Aapje. Every inch a gentleman, eeuwig charmant voor wie boekenadvies zoekt. Deze intimistische winkel (met leesfauteuil) vergaart her en der wat stof en op de tafeltjes is de logica soms zoek. Maar in de rekken staat Literatuur met de grote L.

Deflo heeft het bibliofiele bloed in de aderen. Zijn vader, Lionel Deflo, was uitgever bij Manteau en een verwoed verzamelaar. "Ik heb nooit anders geweten dan dat je boeken bij elkaar moet schrapen." Zelf dreef hij in Antwerpen vanaf 1992 al een tijdlang het antiquariaat 'K', naar Kafka's anti-held. "Ik ben er ten onder gegaan aan mijn eigen hebzucht, ik kocht enkel boeken aan en kon er geen afstand van nemen. Later heb ik mijn lesje wel geleerd."

De naam van zijn Ivoren Aapje leende hij bij Herman Teirlinck: "Hij schreef de eerste Nederlandstalige stadsroman in onze literatuur en bovendien figureert deze buurt er in." In Het Ivoren Aapje bevind je je in een Toren van Babel, met een royaal aanbod tweedehandsboeken Nederlandse, Engelse, Franse en Duitse literatuur, plus filosofie, poëzie en geschiedenis. "Gisteren verkocht ik nog een boek van de kersverse Nobelprijswinnaar Tomas Tranströmer in het Portugees, stel je voor! Dat is het grote voordeel van Brussel: die meertaligheid. Alleen met Nederlandse literatuur zou ik het hier niet redden."

Er zijn veel boekhandels verdwenen in Brussel, daar kun je niet omheen. Deflo geeft het grif toe. "Maar mijn lezerspubliek is vrij stabiel." Al was er een periode waarin er donkere wolken samenpakten. "Twee à drie jaar geleden bleven er nogal wat oudere klanten weg. Dat is gelukkig nu beter. Ik zie weer jongere mensen opduiken. En ik denk dat jongeren langzaam boeken moeten leren kopen, dat vraagt tijd en doorzicht." Klagen wil hij niet doen over de digitalisering: "Ik ben goedgelovig. Ik behoud het grootste vertrouwen in de lichamelijke aanwezigheid van het boek. Bovendien willen mensen niet altijd kopen wat ze zoeken. In een boekhandel tuimelen ze van de ene verrassing in de andere." Publiciteit maken dan? Daar doet hij nauwelijks aan: "In de krant komen is voor mij een geschenk, dat wél. Maar verder moeten klanten mijn vanzelf ontdekken. Mondelinge reclame, daar heb ik genoeg aan."

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234