Dinsdag 22/10/2019

Achtergrond Tafelschuimster

‘5 jaar cel voor een paar broodjes en croque-monsieurs? Er zijn mensen die ergere dingen doen’

Tafelschuimster Nadine W. Beeld rv

Horeca-uitbaters aan de kust kunnen opgelucht ademhalen. Nadine W., beter bekend als ‘de schrik van de horeca’, zal zich de komende vijf jaar moeten behelpen met gevangeniskost. ‘Er is haar een advocaat aangeboden, maar ze weigerde. Dat is haar keuze.’

“Ze zat daar, aan haar tafeltje, tegen zichzelf te praten. Ze had een Gents accent. Ze had een plastic zak bij zich, en zat daar de hele tijd in te rommelen. Weet u, als iemand in nood is en honger heeft, zal ik de laatste zijn om iets te weigeren. Geen probleem, maar het past wel om het even te vragen. Volgens wat ik hoorde, is ze dakloos, en alleen. Ze betaalt niks. Niet de bus, niet de tram. Niks. Ze zat vaak op de kusttram, van Knokke naar De Panne en weer terug.”

Achteraf beschouwd moet Nancy De Gersen van het Brugs Pitahuis erkennen dat de schade niet meteen in de categorie van het onoverkomelijke zat. Een bordje kaaskroketten, twee koffies. 21,90 euro.

“Het is meer het principe”, zegt ze. “Toen we haar vroegen te betalen, zei ze dat ze geen geld bij zich had, en ook geen bankkaart. Wij hadden zoiets van: ja maar, dat wist je toch voor je hier binnen kwam en die kroketten bestelde? Geen antwoord. We hebben de deur van ons restaurant gesloten en de politie gebeld. Er was een patrouille in de buurt, die heeft haar opgepakt en meegenomen naar het bureau. Ze onderging dat allemaal heel gelaten, ze heeft op geen enkel moment tegengesputterd. Ze ging gewoon mee.”

“De volgende dag is ze opnieuw opgepakt. In een restaurant niet ver van hier.”

Zicht op zee

Begin dit jaar werd Nadine W. gedagvaard voor de correctionele rechtbank in Brugge. Er was via snelrecht een aanklacht tegen haar opgesteld voor feiten te Bredene, De Panne, Oostende en Middelkerke. Met eensluidende klachten van maar liefst 28 horeca-uitbaters tussen september 2018 en januari 2019.

Nagenoeg synchroon met het moment waarop het Openbaar Ministerie in de rechtbank die middag zijn vordering stond toe te lichten – 21 maanden gevangenisstraf – koos Nadine W. een tafeltje uit in taverne Pergola in Wenduine, met zicht op zee. Ze bestelde een croque-monsieur met frietjes. En een koffie.

“Als dessert nam ze een coupe mokka”, weet zaakvoerder Ignace Coulleit nog. “En als digestief een cognac. Het was een rekening van 31 euro of zoiets – op zich geen drama. Het is nu ook niet zo dat ze er de duurdere dingen op het menu uitkiest. Ze was blootsvoets, die dag. Verward. Een beetje vuil, ook. Ze heeft niet gesproken, behalve om aan te geven dat ze geen geld bij zich had. Mijn vrouw heeft een fotootje van haar gemaakt, voor op Facebook, en dat is nadien in Het Nieuwsblad en Het Laatste Nieuws gekomen. Natuurlijk hebben we toen ook de politie gebeld.”

Die vond in haar tas een verfrommelde dagvaarding voor de zitting, eerder die dag.

“Ze lacht met justitie”, verklaarde procureur Fien Maddens van het Brugse parket in De Krant van West-Vlaanderen. “Omdat zij voor dit type misdrijf geen jaar cel riskeert, kunnen wij de vrouw niet voor de onderzoeksrechter leiden met de vraag tot aanhouding. Bijgevolg moet de politie haar altijd na verhoor laten gaan. Hopelijk komt ze tot bezinning.”

Dat deed Nadine W. niet, of misschien juist wel. Enkele weken na haar veroordeling meldden zich vanuit Brugge 18 horeca-uitbaters als nieuwe slachtoffers van ‘de onverbeterlijke tafelschuimster’.

Blankenberge

Nadine W. is 48, geboren in Brugge. Ze heeft een tijdje in Gent gewoond. Doordat ze al jaren geen vast adres meer heeft, kan een rechterlijk verdict niet worden betekend. In regel gebeurt zoiets door een gerechtsdeurwaarder, die komt aanbellen en je vraagt om te tekenen voor ontvangst. Dat is natuurlijk lastig met een adresloze schim. Nadine W. draagt op bijna alle snapshots hetzelfde leren jasje en dezelfde geruite grijzen broek. Ze sloft op All Stars van bij de Primark. Schichtig. Alsof ze in elk menselijk wezen rondom haar een nieuwe vijand kan doorgronden.

Als iemand haar hoort praten, is dat meestal tegen zichzelf.

Toen de Brugse politie Nadine W. in de vooravond van zaterdag 13 april, na een urenlang verblijf in het politiekantoor, iets te eten aanbood, zoals dat wettelijk is voorzien, bedankte Nadine W. vriendelijk. Ze had geen honger.

En zo ging het iedere keer, telkens als ze werd opgepakt.

De aardige agent die zei: “Maar mevrouw, als gij geen geld hebt om eten te kopen, kunnen wij u gerust een sandwich laten brengen.”

Ze knikte rustig nee. Ze wou enkel weten wanneer ze mocht gaan.

“Hier bij ons heeft dat niet lang geduurd”, zegt Guy De Coninck van Horeca Blankenberge. “Wij hebben met onze app een buurtinformatienetwerk ontwikkeld. Meer dan tweehonderd mensen zijn aangesloten. Daarop deelden we haar foto. Zodra iemand deze vrouw ergens in Blankenberge zag ronddolen, werd dat onmiddellijk gemeld met een berichtje, eventueel een foto. Ging zij ergens een bistro binnen, dan was het van: ‘Nee, mevrouw, wij weten allang wie gij zijt.’ Het is natuurlijk niet altijd evident, want soms heb je een jobstudent in de zaal.”

Beeld rv

Guy De Coninck beschouwt zijn app als een succesverhaal.

“Ik denk dat ze gauw genoeg heeft beseft dat er in Blankenberge niet veel meer te rapen viel. We hebben haar hier in elk geval niet meer gezien.”

Manier van leven

Op donderdag 17 juli werd Nadine W. opnieuw in de rechtbank verwacht, en naar gewoonte volgde na de naamafroeping alleen stilte. Deze keer handelde de aanklacht onder meer over 1 broodje met kaas, 1 broodje américain préparé, 1 Pepsi-Cola en 1 koffie, gecombineerd goed voor een rekening van 22,80 euro in café De Max in Kortrijk.

In restaurant San Marco in Roeselare deed ze zich op 22 mei te goed aan 1 broodje hesp, 1 broodje kaas, 1 koffie en 1 cola. Op 2 juli liet ze zich in restaurant Than Thai in Kortrijk 1 vegetarische loempia en 1 dame blanche voorschotelen, en daarnaast nog 3 pintjes en 3 koffies, goed voor een rekening van 42,60 euro. Twee dagen later ging ze in eetcafé Petit Paris in Kortrijk voor 1 portie kaaskroketten, 3 koffies, 1 cola en 1 pintje. Het bonnetje vermeldde 23,80 euro.

“Ze zei dat ze geen geld bij zich had”, zegt zaakvoerder Vincent Vermaut. “Mijn collega legde haar uit dat er 150 meter verder in de straat een automaat is. Ze zei: ‘Laat mij gerust, en kust mijn kloten.’ Het lijkt een manier van leven te zijn voor haar, iets waar ze voor kiest. Toen we zeiden dat we de politie hadden verwittigd, vond ze dat prima. Toen de politiemensen kwamen, zeiden die: ‘Hadt ge haar dan niet herkend?’ Ik had al wel van haar gehoord, maar op de foto’s in de kranten zetten ze altijd zo’n rastertje voor haar ogen.”

Eerder die dag was Nadine W. in het plaatselijke Kruidvat betrapt op winkeldiefstal. Haar buit: 1 tandenborstel, 1 flacon shampoo, 1 flesje nagellak, 1 zak Haribo-snoepjes en 1 rol Prince-koeken.

Alweer werd ze in snelrecht gedagvaard voor de rechtbank in Kortrijk, maar eerst was er nog een zaak in Brugge. Toen daar op dinsdag 16 juli werd geluisterd naar de monotone opsomming van bestellingen en de daar tegenover staande bedragen, koos Nadine W. een stoeltje uit in een restaurant in Gent, en wenkte de ober.

Haar Waterloo.

Geen advocaat

Als politieke repliek op de aanslagen van 22 maart 2016 verlengde de regering het aanhoudingsmandaat van 24 tot 48 uur. Want de politiediensten hadden nood aan een ruimere actieradius in de strijd tegen Islamitische Staat.

“De nieuwe arrestatietermijn maakte het ons mogelijk om mevrouw iets langer vast te houden dan enkel voor een verhoor”, legt procureur Filip Jodts van het parket in Veurne uit, waar Nadine W. intussen ook een aardige verzameling aanklachten heeft vergaard. “De beroepstermijn voor haar vorige veroordeling zou twee dagen na haar aanhouding verlopen, en dus hebben we haar wat langer vastgehouden. Ze heeft geen beroep aangetekend, het schijnt haar allemaal niet zo te interesseren. Dus zit ze in de gevangenis, en ziet het ernaar uit dat dat nog wel een tijdje zo zal blijven.”

De teller staat nu op 26 veroordelingen, samen goed voor 92 maanden gevangenisstraf, waarvan 61 effectief. Volgende week woensdag komt daar meer dan waarschijnlijk nog eens 6 maanden bij voor haar doortocht in Kortrijk en Roeselare. Dat maakt dan om en bij de 67 maanden, of meer dan 5 jaar effectieve gevangenisstraf.

“Al die vonnissen zijn intussen aan haar betekend”, zegt procureur Jodts. “Voor de meeste vonnissen zijn de beroepstermijnen verstreken. Ik zie dus niet goed wat daar nog kan tussen komen. Er is haar na haar aanhouding in het kader van de Salduz-wet een advocaat aangeboden, om haar bij te staan tijdens haar verhoor, maar die heeft ze geweigerd. Ze wenst geen advocaat, ook niet pro Deo. Dat is dan natuurlijk haar eigen keuze.”

Psychiatrische hulp nodig

In taverne Pergola is Ignace Coulleit niet meer zo zeker of het alarmeren van de politie, die dag, zijn beste ingeving ooit was. In diezelfde krant, met de foto die werd gemaakt door zijn echtgenote, stond dat acteur Guy Van Sande in datzelfde gerechtsgebouw in Veurne werd veroordeeld tot drie jaar voorwaardelijk voor het verspreiden van kinderporno.

“Als ik aan haar terugdenk, zie ik iemand die een beetje ziek is in haar hoofd”, zegt de uitbater. “Je zag haar daar zitten, en je besefte vooraf al dat er iets niet klopte. Je had een voorgevoel. Die onverzorgde kleren, die verschietachtige blik in haar ogen. Iedereen die met de dame te maken kreeg, zegt hetzelfde. Dat deze vrouw psychiatrische hulp nodig heeft.”

“Ik begrijp dat wel, dat als de politie tweehonderd keer moet uitrukken voor steeds dezelfde figuur, en haar nadien elke keer weer moet laten gaan, dat er dan een punt komt waarop men zegt: stop, genoeg. Maar vijf jaar? Vijf jaar gevangenis voor een paar broodjes en croque-monsieurs? Er zijn mensen die ergere dingen doen, lijkt mij.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234