Zondag 16/05/2021

2014 heeft nu al geen geheimen meer

GLAZEN BOL Het gezaghebbende magazine 'The Economist' blikt naar goede gewoonte vooruit op het komende jaar. Dat doet het meestal niet zonder succes. Dit zijn de vijftien meest in het oog springende trends.

Politiek: democratie in gevaar?

Verenigde Staten herwinnen economisch zelfvertrouwen

Ook al steekt China de Verenigde Staten voorbij als grootste economie in 2014, de States zijn back on track. De VS verloren de voorbije jaren veel van hun politieke credibiliteit door de war on terror, de credit crunch en een falend Congres, dat zijn hoogtepunt vond in het gedeeltelijk stilleggen van de Amerikaanse overheidsdiensten.

De Amerikaanse bankensector is echter opgekuist en de industriële competitiviteit krijgt een boost door de winning van goedkoop schaliegas uit eigen bodem. Amerikaanse bedrijven hervinden hun mojo en zullen zelfs meer bijdragen tot de globale economische groei dan China. Toch heeft de grootmacht minder geopolitieke profileringsdrang. Na twaalf jaar van militaire interventies wil president Obama meer focussen op nation-building at home.

Eurozone aan de beterhand

De eurozone klimt uit de recessie en zal in 2014 groeien met een voorzichtige 1 procent, ondanks de scheuren in haar fundering. Duitsland blijft de grote trekker van de economie. Na vier jaar crisisbestrijding kunnen de Europese leiders beginnen te werken aan een meer solide basis voor de euro. De Europese bankenunie, broodnodig om de euro te stabiliseren, blijft een work in progress. De doorgaans 'saaie' Europese verkiezingen worden de lakmoesproef voor het geloof in het Europese project.

Geloof in de democratie staat op de tocht

In 2014 vinden er niet alleen Europese parlementsverkiezingen plaats in de 28 lidstaten van de Europese Unie. Liefst 40 procent van wereldbevolking moet naar de stembus. In enkele van de grootste groeilanden, zoals India, Indonesië en Brazilië, vinden nationale verkiezingen plaats. Wereldwijd dagen er steeds minder mensen op bij verkiezingen in rijke landen. Van meer dan 80 procent in de jaren '70 naar minder dan 70 procent in 2011. Mensen geloven niet langer het verschil te kunnen maken tegenover supranationale structuren.

Opkomst extreem rechts in Frankrijk

De grootste politieke schok zal ongetwijfeld in Frankrijk te voelen zijn. Tijdens de nationale verkiezingen zal het extreem rechtse Front National van Marine Le Pen heel wat terrein winnen op de socialisten van president François Hollande. Door een torenhoge werkloosheid en schamele economische groei voelen de Fransen zich in de steek gelaten. Met een nieuwe taks van 75 procent op de allerhoogste inkomens, bijkomende taksheffingen ter waarde van drie miljard euro en hogere belastingen maakt de huidige president zich bijzonder onpopulair.

Betere vooruitzichten voor Arabische wereld

Afghanistan zal ondanks blijvend geweld en inefficiënt bestuur zijn stabiliteit terugvinden. In april houdt het land presidentiële verkiezingen. De taliban blijft actief en zal nog vele slachtoffers maken, maar zal niet opnieuw aan de macht komen. Egypte moet het komende half jaar nieuwe presidentiële en parlementaire verkiezingen organiseren.

De burgeroorlog in Syrië woedt voort, maar zou kunnen uitdoven. Het land zal naar alle waarschijnlijkheid verdeeld worden in drie vijandige gebieden: een deel geregeerd door Assad, een deel gecontroleerd door de rebellen en een deel bezet door Syrische Koerden.

Economie: Azië staat centraal

Nieuwe opkomende economieën in Azië

Azië's economische topspelers India en China moeten inboeten op groeidynamiek. Exotische parels als Mongolië (mijnen), Macau (casino's) en Bhutan (hydro-elektriciteit) worden 's werelds snelst groeiende economieën. Ook op het vroeger door inflatie geteisterde Afrikaanse continent is het tij gekeerd. Zuid-Soedan, Sierra Leone en Zambia schieten naar de top met rijke reserves aan olie, gas, koper- of ijzererts.

Tij keert voor muziekindustrie

De aanhoudende klaagzang van de muziekindustrie verandert in een vrolijk deuntje. De muziekindustrie zal gestaag groeien. Het internet, dat vroeger vooral knaagde aan de cd-verkoop en illegaal downloaden stimuleerde, wordt een nieuwe bondgenoot. Abonnementstdiensten die gebruikers toelaten muziek live te streamen, zoals Spotify en Deezer, en online radiodiensten zullen triomferen.

Van babyboom tot babyban

Sinds een halve eeuw neemt de grootte van Aziatische gezinnen gestaag af. Geschat wordt dat volgend jaar een mijlpaal in deze evolutie zal bereikt worden: het vruchtbaarheidscijfer zou dalen tot 2,1. Op het eerste zicht een goeie zaak, omdat minder kinderen geassocieerd wordt met een betere opvoeding en opleidingsniveau, een hogere levensstandaard en meer onafhankelijkheid voor de vrouw.

Op langere termijn is deze tendens nefast, omdat de bevolking zal vergrijzen en er steeds minder verse arbeidskrachten beschikbaar worden. Wereldleiders in Aziatische landen zullen hun eenkindpolitiek moeten herzien, zoals nu al gebeurd is in China.

Centrale banken verliezen macht

Waar de voorbije vijf jaar de centrale banken beschouwd werden als de redders van de wereldeconomie, is dat liedje nu uitgezongen. In 2014 vindt er een grote shift plaats. Vooral de Europese leiders zullen minder macro-economische fouten maken en tegen het einde van 2014 zijn de centrale banken en hun onverkozen bestuurders kop van Jut. Men gaat zich steeds meer afvragen of deze technocraten wel weten waar ze mee bezig zijn.

Slimme ondernemingen

Door de versnelling van technologische innovaties en de enorme hoeveelheden data die op de bedrijfswereld worden losgelaten ontstaat zoiets als de 'slimme onderneming'. Deze nieuwe generatie bedrijven zal haar beslissingen laten sturen door voorspelbaarheidsanalyses in plaats van door vastgesteld marktgedrag. Bedrijven onderscheiden zich met hun producten door toegevoegde intelligentie, van auto's met technische snufjes tot kroppen sla die langer houdbaar zijn.

Wetenschap en cultuur: ongekende mogelijkheden

Sjeiks en dictators als nieuwe sportpauzen

In tijden van sociale media en besparingen is de organisatie van grote sportevenementen niet noodzakelijk bevorderlijk voor de reputatie van een natie, zoals vroeger het geval was. De Braziliaanse president Dilma Rousseff moet nu al met goedkopere bustickets de gemoederen bedaren in aanloop naar het WK voetbal.

En de komende Winterspelen in Sotsji zadelen Russisch president Vladimir Poetin op met meer internationale afkeuring dan erkenning. Wie kiezers wil winnen, zorgt voor rijdende treinen en koopkracht in plaats van gouden medailles. Dan blijven enkel nog sjeiks, dictators en obscure oligarchen over om de sportfeesten van de toekomst te organiseren.

Waterfilantropie

Nu een rapport van het World Economic Forum waterschaarste aanstipte als een van de grootste risico's voor bedrijven in de 21ste eeuw, beseffen steeds meer organisaties dat onverantwoord waterverbruik heel wat meer schade kan aanrichten dan enkel aan hun pr. Vanaf volgend jaar zal de wereld meer watergerelateerde investeringen kennen, die ook meer sectoroverschrijdend zullen zijn.

Meer mobiele telefoon- abonnementen dan mensen

Volgens de International Telecomunnication Union zal het aantal mobiele telefoonabonnementen het aantal mensen op onze planeet overstijgen. De opportuniteiten voor technologiebedrijven zijn grenzeloos. Westerse bedrijven gaan hevige prijzenoorlogen tegemoet in de strijd met lokale producenten. Nieuwe applicaties zullen ontstaan in ontwikkelingslanden, zoals reeds het geval was met M-PESA, een mobiel geldtransfersysteem dat ontstond in Kenia en Hike, een gratis berichtensysteem in India.

Uitgestorven soorten tot leven gewekt

In 2000 stierf de allerlaatste Pyrenese steenbok, Celia genaamd. Na de controverse over het gekloonde schaap Dolly spelen wetenschappers met het idee om op basis van bestaande weefselstalen van Celia haar soort opnieuw tot leven te wekken. Dat het idee terug in zwang raakt, ligt in grote mate aan het goedkoper worden van het ontleden en synthetisch fabriceren van genomen, het geheel van erfelijke informatie in een cel.

Private museums hertekenen cultuurlandschap

In verschillende landen is het privémuseum aan een opmars bezig. Het Yuz Museum maakt Chinezen vertrouwd met westerse kunst, het Braziliaanse Instituto de Arte Contemporânea Inhotim van Bernardo Paz heeft van een vergeten niemandsland een hip kunstmekka gemaakt. Hoe langer hoe meer gefortuneerde ondernemers stellen hun kunstcollectie open voor het grote publiek, wat voor een breder en origineler aanbod zorgt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234