Zaterdag 01/10/2022

Ouderschapsverlof

2,5 maanden ouderschapsverlof voor vaders? Deze denktank dringt erop aan

null Beeld Wouter Van Vooren
Beeld Wouter Van Vooren

Ook vaders willen tijd met hun kinderen doorbrengen. Toch nemen zij, vaak om financiële redenen, lang niet altijd hun ouderschapsverlof op. Daarom wil jongerendenktank de Vrijdaggroep het systeem financieel aantrekkelijker maken.

Dieter Bauwens

"Bij ons worden vaders die drie maanden verlof opnemen na de geboorte van hun kind nog te vaak gezien als slechte werknemers, terwijl ze in Scandinavië net als slechte vaders gezien zouden worden als ze snel weer aan de slag gaan." De Scandinavische landen zijn en blijven het voorbeeld op het vlak van ouderschapsverlof. Dat vindt ook Brieuc Van Damme van de Vrijdaggroep. Die stelt vandaag een nieuw rapport over ouderschapsverlof voor dat De Morgen al kon inkijken.

"Zelf heb ik nog geen kinderen, maar ik zie in mijn omgeving veel jonge vaders die echt betrokken willen zijn bij de opvoeding van hun kinderen, maar worstelen met de vraag hoe ze die zorg kunnen combineren met hun werk", zegt Van Damme. Hoewel steeds meer vaders en co-ouders hun ouderschapsverlof opnemen, is er nog werk aan de winkel. Van alle ouderschapsverloven wordt slechts 32 procent door vaders opgenomen, en nog steeds neemt 20 procent van de vaders de 10 dagen geboorteverlof niet volledig op.

Loonverlies

Loonverlies is daarvoor een belangrijke verklaring. Vaders en co-ouders behouden immers alleen de eerste 3 dagen na de geboorte van hun kind hun volledige loon. De 7 dagen daarna valt dat terug naar 82 procent. Daarom pleit de Vrijdaggroep voor een hervorming van het geboorteverlof. In hun voorstel blijft - bij moeder, vader en co-ouder - het volledige loon tijdens die eerste 10 dagen behouden.

Daarnaast willen ze vaders en co-ouders ook stimuleren om hun ouderschapsverlof snel op te nemen door het financieel aantrekkelijker te maken. Op dit moment hebben zij recht op 4 maanden ouderschapsverlof met een maandelijkse uitkering van 707 euro, op te nemen voor het kind 12 jaar oud is. Maar ook hier vormt het loonverlies een stevige rem.

De Vrijdaggroep stelt daarom voor om vaders en co-ouders voortaan 2,5 maanden ouderschapsverlof te geven. Als ze dat, net als de volledige 10 dagen geboorteverlof, opnemen binnen het eerste jaar na de geboorte, hebben ze recht op een dubbele uitkering, 1.414 euro per maand dus. Van Damme: "Voor iemand met een gemiddeld loon is het niet evident om gedurende 4 maanden terug te vallen op 700 euro. Met 1.400 euro lukt dat al veel beter. Bovendien houdt een gezin er in ons systeem 700 euro extra aan over."

Kind en Gezin en de Vrouwenraad reageren positief op het voorstel. "Wij vinden elk voorstel dat er mee voor zorgt dat vaders meer en beter hun rol kunnen opnemen positief. Dat is goed voor het kind én voor beide ouders", klinkt het. Katrien Verhegge van Kind en Gezin voegt er wel aan toe dat erover gewaakt moet worden "dat de andere partner niet hoeft in te binden en dat een deel van het verlof vrij kan worden ingevuld door de partners".

Huwelijksquotiënt

Dreigt een dergelijke hervorming niet peperduur uit te vallen? Volgens Van Damme en co. niet. Hun voorstel zou 49 miljoen euro per jaar kosten. "Dit kan meteen geïmplementeerd worden. Zo zouden we snel naar een Scandinavisch model kunnen gaan."

Voor de financiering kijkt de Vrijdaggroep in de richting van het huwelijksquotiënt. Dat is een fiscale maatregel die de belastingdruk verlaagt voor koppels die samen worden belast. Als een van beide partners niet werkt, krijgt hij of zij een deel van het loon van de ander. Dat bedrag kan oplopen tot maximaal 10.200 euro per jaar, en kost de fiscus jaarlijks 600 miljoen euro. Maar dat systeem is vrouwonvriendelijk en ontmoedigt om te gaan werken, zegt de Vrijdaggroep.

"Dit is nog gebaseerd op het vroegere kostwinnersmodel. Het moet herbekeken worden, en op termijn uitdoven", vindt ook Magda De Meyer van de Vrouwenraad. "Maar je moet wel opletten dat je vrouwen zo niet in de armoede stort."

In theorie is het systeem van de huwelijksquotiënt eenvoudig aan te passen, door het maximumbedrag te verlagen, zegt fiscaal expert Michel Maus. "Maar of daar voldoende maatschappelijk en politiek draagvlak voor is, is een andere zaak."

Minister van Sociale Zaken Maggie De Block (Open Vld) laat alvast weten dat "dit onderwerp momenteel niet aan de orde" is.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234