Recensie

Op 'Collapse ep' legt Aphex Twin de lat tot voorbij de kosmos

2 Aphex Twin onderstreept met deze EP zijn passie voor klassieke oer-Britse elektronische dansmuziek. © Weirdcore

Nee, de verse boreling van Aphex Twin verrast niet. Hoeft ook niet. De Britse elektronicagod heeft ons al zo vaak naar adem doen snakken met zijn heel eigen muziektaal, dat hij deze keer rustig aan de syntaxis mag sleutelen.

Share

Aphex Twin knutselt opnieuw op meesterlijke wijze met een heel spectrum aan sfeertjes en de bijbehorende gedragsstoornissen

Een nieuwe plaat van Aphex Twin blijft ook anno 2018 Een Gebeurtenis, zelfs al gaat het over een ep’tje met slechts vijf nummers. Ach, wie denkt in deze streamingtijden nog in termen van dat soort formats? Richard D. James in elk geval niet. Twee jaar geleden pleurde hij een stortvloed aan onuitgegeven materiaal op Soundcloud, tot extase van zijn wereldwijde fanbase. De dertien jaar tussen Drukqs - de dubbelaar die zijn ninetiesperiode afsloot - en de comebackplaat Syro, in 2014, vulde hij op met ruige stoplappen onder rare aliassen (Analord! The Tuss!).

Sinds zijn laatste plaat verschenen ook twee ep’s,
Computer Controlled Acoustic Instruments pt2 en Cheetah, die twee totaal verschillende gezichten van Aphex Twin belichtten: de nerdy audiofiel die akoestische geluiden uit hun context rukt  tegenover de aan elektronica verslingerde acidhead die wil clubben en pillen poppen. Om maar te zeggen: AFX - zoals we hem noemen bij elke bloedmaan - verrukt en verwart al bijna dertig jaar met een output waar geen touw aan vast te knopen valt.

Rave en pingpongbeats

2 Artwork van 'Collapse' van Aphex Twin © rv

Collapse werd voorafgegaan door alweer een virale promocampagne die aan die voor Syro doet denken. In grootsteden als L.A., New York, Londen en Tokyo dook het legendarische Aphex Twin-logo op. Bovendien verscheen een clip vol hallucinogeen verantwoorde landschapsfoto’s van Cornwall, waar Richard D. James opgroeide. Die spreidstand tussen kosmopolitisch en honkvast, tussen wereldse assertiviteit en kluizenaarschap, dikt de charmes van het Aphex Twin-fenomeen alleen maar aan.

AFX is een freak zoals u en ik, alleen weten we niet goed of we met hem een nachtje zouden willen doorzakken op café. Hij doet vast LSD in je pintje en ontvoert je wellicht naar de Gwennap Pit, een spookachtig amfitheater (dat opduikt in de clip van ‘T69 Collapse’) om je er te offeren aan één of andere androïde afgod. Overdreven? Heeft u de video van ‘Come To Daddy’ ooit gezien? I rest my case.

Deze ep onderstreept bovenal Richard D. James’ passie voor klassieke oer-Britse elektronische dansmuziek. You can take the boy out of the rave but you’ll never take the rave out of the boy. Zoiets. Luister maar naar de succulente rave-achtige akkoordenprogressie in ‘1st 44’, dat bijna struikelt over zijn eigen epileptisch stuiterende pingpongbeats die nu en dan ‘Come On My Selektor’ van Squarepusher in gedachten roepen (Check het op YouTube, jongelui!).

Ook effin’ brilliant, zoals opgefokte candy kids het in Cornwall zouden noemen: ‘MT1 t29r2’, met een agressief naar het aangezicht klauwende digi-synthmelodie. Wie goed naar oude rave-anthems heeft geluisterd herkent de dynamiek vol langzaam tot geluidsorkanen muterende breakbeats. Alleen schieten bij AFX zowel het ritmepatroon als de melodieën schichtig van links naar rechts, alsof ze in een flipperkast zitten gevangen.

Fluo door je strot

Wij moesten hardop lachen bij ‘Abundance10edit(2 R8’s, FZ20m & a 909)’ en da’s altijd een goed teken. Ratelende microritmes marcheren als dolle mieren door je trommelvlies. Creepy ambient ontregelt je pacemaker.  Een naïef meisje lokt je naar haar toe met “Give me your hand, my friend, and I will lead you to the land of abundance, joy, and happiness” . Niet op ingaan, trouwens. Voor je het weet ramt ze een aftandse glowstick door je strot. Reutelend stikken in een hoekje van een donkere club, tussen kapotte discobollen, met het fluo dat over je kin druipt? Neuh, dankjewel. Euh…hey Richard, wij hebben een ideetje voor een videoclip!

‘Pthex’, een bonustrack, is in wezen imploderende footwork. Basdrum en snare stuiptrekken en schokschouderen tot ze desintegreren temidden van macabere softwarefouten. We horen kromgebogen coldwavesynths en gemanipuleerde scratches, maar alles crasht en brandt op in deze mesjokke draaikolk. Puik. En nooit gratuit of slordig afgewerkt. De weelde aan uitmuntend geproduceerde analoge en digitale klanken verraadt een ontembare liefde voor sounddesign, voor oude drummachines en voor de avant-garde tout court. Op Collapse transformeren angstaanjagend atonale klanken om de haverklap in overrompelend weemoedige harmonieën. Zo knutselt Aphex Twin opnieuw op meesterlijke wijze met een heel spectrum aan sfeertjes en de bijbehorende gedragsstoornissen.

En laat ons nu met rust. Wij moeten naar de meeuwen op het strand gaan schreeuwen. Er is er eentje die Tony heet en die ons nog geld moet.

'Collapse' is nu uit bij Warp.

Dossier Muziek, maestro!
Dossier Muziek, maestro!

Honger naar muziek? Die kan u hier stillen met de recensies en andere artikels van onze muziekredactie.

Lees alle artikels

nieuws

cult