Donderdag 02/02/2023
Alain Gerlache. Beeld DM
Alain Gerlache.Beeld DM

ColumnAlain Gerlache

Zonder radicale breuk met extreemrechts maakt N-VA in 2024 geen enkele kans op communautair akkoord

Alain Gerlache overschouwt de politieke actualiteit. Zijn column verschijnt op maandag.

Alain Gerlache

Een “smet op Vlaanderen”: zo noemde N-VA-Kamerlid Theo Francken terecht op Twitter “evenementen als Frontnacht waar neonazi’s en ander antisemitisch en racistisch tuig komt dansen”. Heel het politieke en mediatoneel van vorige week is inderdaad rampzalig voor het imago van Vlaanderen. Ook voor de N-VA. Alles wijst erop dat het Vlaams-nationalisme er nog altijd niet slaagt in om definitief te breken met extreemrechts.

Als een hardnekkige vlek die altijd weer terugkomt, hoe hard je ook probeert om ze weg te wassen. De misselijkmakende tweet van Dries Van Langenhove over een ‘experiment’ dat de stad Ieper voor ‘etnische Vlamingen’ zou voorbehouden, was geen verrassing vanwege de stichter van Schild en Vrienden. Maar de late en schoorvoetende reactie van Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken toont de limieten van de pogingen van deze partij om zich als fatsoenlijk voor te doen.

Verschillende kopstukken van de N-VA hebben de dubbelzinnigheid van het VB aangeklaagd. Maar tegelijkertijd werd bekend dat jongeren van de N-VA naar Polen waren gereisd op uitnodiging van een kopstuk van de partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). Daar namen ze deel aan een radicaal-rechtse ‘vrijheidscampus’ waarbij de jongerenafdeling van het Vlaams Belang ook aanwezig was. Vlaams Belang verheugde zich publiekelijk over de ‘verbroedering’ tussen alle deelnemers, ook met Jong N-VA.

Hypocrisie

Die bijeenkomst, georganiseerd door een vertegenwoordiger van een homofobe partij die in Polen voor lgbtq-vrije zones pleit, viel bovendien samen met de Antwerpse Pride, waar de N-VA-jongeren officieel aan deelnamen. Op een gegeven moment slaat dubbelzinnigheid om in hypocrisie.

Om nog te zwijgen van fractiegenoten van de N-VA in het Europees Parlement, zoals Fratelli d’Italia, waarvan de voorzitster, de “post-fascistische” Giorgia Meloni, favoriet is om na de verkiezingen van 25 september de eerste vrouwelijke maar ook extreemrechtse Italiaanse premier te worden.

In het zuiden van het land versterkt dat alles bij velen de overtuiging dat er in feite maar één extreemrechts blok in Vlaanderen is met twee partijen, N-VA en Vlaams Belang, die alleen in stijl van elkaar verschillen. Is dat een cliché, in stand gehouden door bepaalde Franstalige politieke en mediakringen? Wellicht, ook al doet de nabijheid tussen delen van het kiespubliek van de twee partijen veel vragen rijzen.

Hoe dan ook werpt het een donkere schaduw op de grootste Vlaamse partij bij het begin van het nieuwe politieke jaar. Gelet op de grote staatshervorming van 2024 die de N-VA eist, is dat niet anekdotisch. In een zeldzaam interview in de Franstalige pers verklaarde Conner Rousseau in Le Soir (6/8): “Als Vlaanderen N-VA stemt en Wallonië PS, zullen ze met elkaar moeten praten”.

De voorzitter van Vooruit heeft daarmee nieuw leven gegeven aan de hoop van wie tijdens de vorige regeringscrisis in een akkoord tussen de twee partijen geloofde. Hij heeft terloops ook de vermoedens versterkt dat hij bereid zou zijn om tussen de twee partijen te bemiddelen. Maar zelfs als de top van de Parti Socialiste na de volgende verkiezingen een akkoord met de N-VA zou willen, wat lang niet zeker is, zal ze het moeilijk aan haar achterban verkocht krijgen, laat staan andere partijen vinden die het willen steunen.

Een nieuwe communautaire doorbraak zoals de N-VA die wenst, lijkt vandaag verder weg dan ooit. Bart De Wever zal misschien de geschiedenis ingaan als een politicus die twintig jaar lang voorzitter van een Vlaams-nationalistische partij is gebleven zonder maar één communautair akkoord te sluiten dat Vlaanderen meer autonomie geeft.

N-VA en Vlaams Belang zouden kunnen beslissen om zich aan een krachtproef met de Franstaligen te wagen als ze samen over een meerderheid in het Vlaams Parlement beschikken. Maar dat zou leiden tot een ernstige institutionele crisis.

De enige mogelijkheid is dus een akkoord met de Franstaligen, die daar gezien hun rampzalige financiële situatie ook belang bij zouden hebben. Paradoxaal genoeg zou de N-VA kunnen winnen bij het voortdurende geruzie tussen de Franstalige partijen, wat een Vivaldi II onmogelijk zou maken. Tenzij de vakantie de gemoederen tot bedaren heeft gebracht. Dat zullen we snel weten.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234