Maandag 18/10/2021

Opinie

Zolang er geen ontegensprekelijk bewijs van een ongeval komt, zullen angst en twijfel regeren

Brokstukken van de Russische Airbus die crashte boven de Egyptische Sinaï-woestijn. Beeld AFP
Brokstukken van de Russische Airbus die crashte boven de Egyptische Sinaï-woestijn.Beeld AFP

Koert Debeuf woont en werkt als politiek analist in Caïro.

Toen ik het tragische nieuws van de vliegtuigcrash in de Egyptische Sinai-woestijn voor het eerst hoorde, dacht ik meteen aan een aanslag. Een vliegtuig dat crasht in het midden van de Sinai, dat moet het werk zijn van IS. Egypte voert al twee jaar een oorlog tegen IS in het erg moeilijk te doorgronden schiereiland, maar krijgt de jihadisten niet onder controle. We weten dat IS over allerhande wapens beschikt, waaronder ook Manpads of draagbare antiluchtafweerwapens.

Koert Debeuf. Beeld kos
Koert Debeuf.Beeld kos

Maar toen de Egyptische regering na een paar uur liet weten dat het om een ongeval ging en niet om een aanslag, was een algemene opluchting in Egypte voelbaar. Dat gevoel werd snel aan scherven geslagen toen IS zelf een persbericht verstuurde waarin het de verantwoordelijkheid opeiste voor de crash. De video die het met het persbericht meestuurde, bleek al snel vals te zijn. Bovendien bleek het vliegtuig te hoog te vliegen om door een Manpad geraakt te kunnen worden. Waardoor het scenario van een ongeval opnieuw de bovenhand nam. Maar toch, de twijfel was gezaaid.

Een hoge ambtenaar van het Egyptische ministerie van Luchtvaart zei dat de piloot had gemeld dat er een probleem was met de motor en dat hij toelating had gevragen om op de meest nabije luchthaven te landen. De piloot zou dat niet doen als het vliegtuig was geraakt door een raket of een bom. Toen IS in een nieuw, Frans persbericht beweerde 'de crash geprovoceerd' te hebben, begon hun claim toch wel erg zwak te klinken. Alle parameters wezen naar een technisch maar tragisch ongeval.

Bizar genoeg veranderde de Egyptische minister van Luchtvaart plotseling het verhaal. Hij sprak zijn ambtenaar tegen en zei dat er geen communicatie van de piloot was geweest. Ook de brokstukken lijken te wijzen op een ontploffing in de lucht. De oorzaak zou dus wel een bom aan boord geweest kunnen zijn, of, zoals luchtvaartexperts aantonen, kan de staart van het vliegtuig zijn afgebroken na het slechte herstel van schade bij een eerdere slechte landing.

De zwarte dozen moeten uiteraard nog worden bestudeerd. Maar de vraag is of de waarheid nog naar boven zal komen. Het feit dat de drie actoren - IS, Rusland en Egypte - bekendstaan om hun keuze voor propaganda in plaats van de waarheid, zal bijdragen tot blijvende twijfel. Ruslands president Poetin kan moeilijk verkopen dat enkele weken nadat hij Assad ging helpen in Syrië al meer dan 200 burgers daarvan het slachtoffer zijn. Egypte wil elk slecht nieuws vermijden om zijn belangrijkste bron van inkomsten, het toerisme, de doodsteek te besparen. En IS, tja, waarom zouden we IS geloven?

We zijn op het punt gekomen dat, als er geen ontegensprekelijk bewijs komt dat het om een ongeval gaat, de twijfel en de angst zullen blijven regeren. Dit is slecht nieuws voor Rusland en Egypte. Het is vooral de prijs die ze betalen voor jarenlange propaganda. Daar heeft Rusland nog sterk aan bijgedragen met zijn leugens over het neergehaalde vliegtuig van Malaysian Airlines boven Oekraïne. Het valt helaas te betwijfelen of het daar lessen uit zal trekken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234