Dinsdag 30/11/2021
Julie Cafmeyer. Beeld DM
Julie Cafmeyer.Beeld DM

ColumnJulie Cafmeyer

Zo zie je maar, voor sommigen is het leuker te sterven dan opnieuw geboren te worden

Julie Cafmeyer is columnist.

Neurowetenschapper Michiel Van Elk sprak in deze krant over de heilzame effecten van psychedelica. Paddo’s, truffels en lsd geven ons een mystieke ervaring. Een trip die ons helpt om zin te vinden in dit leven. Drugs die ons genezen van de depressie.

Susan Sontag schrijft in Ziekte als metafoor: “Om genezing te vinden moet de patiënt uit zijn of haar dagelijkse sleur worden losgemaakt. Het is niet toevallig dat de meest in zwang zijnde metafoor voor een een extreem geestelijke ervaring - hetzij als gevolg van hallucinogene middelen, of een psychose - een ‘trip’ wordt genoemd.”

Een reis naar een andere plek - fysiek of ergens in je brein. Een trip, maar naar waar? Een plek, aldus Van Elk, waar je kan praten met een plant of kan meezweven met een zwarte raaf. Ergens waar de bomen ademen, waar wolken dansen binnen handbereik en waar het asfalt van de autosnelwegen vloeibaar wordt. Een bewustzijnsverruiming, maar naar wat?

Filosoof Bernardo Kastrup noemt het ‘de andere kant.’ In een interview met kunstenaar Simona Zemaityte spreekt hij over een plek waar je niet meer gebonden bent aan je lichaam. De andere kant, ergens waar je niet meer wordt lastiggevallen door een bepaalde verwachting, een norm, iets waaraan je moet voldoen. Ergens in mijn lijf kan ik het lokaliseren. Ergens in je buik, het daalt af, tussen je benen. Waar alles samenvalt met wie je bent.

Een kern? Een plek waar je in oplost. Je bent er niet meer. Een niet-bestaan. Een niet-bestaan dat niets te maken heeft met nihilisme. Een bevrijding uit dat nihilisme. De andere kant, een plek vol kleurrijke pixels die een patchwork vormen van zin. Een geborgenheid. Een gevoel dat je diepste kern, jouw entiteit, ergens thuis is. Ergens waar je niet weg moet. Niet hier dus. Hier ga je dood. Ergens waar je een pixel wordt, een lapje stof in een patchwork van zin. Ergens waar je dood bent.

Wie zich wil voorbereiden op de dood kan een psychedelisch middel nemen waarbij je sterft. Vijftien minuten lang geloof je dat het voorbij is, dat er geen weg meer terug is, nooit meer. ‘Ego-dissolution’: het narratief van wie je bent, verdwijnt. En toch ben je er nog.

Voor Kastrup voelde het goed. Niets meer van zijn gecreëerde zelf bleef over. De compositie van zijn persoonlijkheid ebde weg. Zijn dood was verrassend aangenaam. Het deed pijn toen hij terug moest komen. Zijn brein bouwde zijn zelf weer op, het was verschrikkelijk.

Zo zie je maar, voor sommigen is het leuker te sterven dan opnieuw geboren te worden. De andere kant, ergens waar je aan jezelf kan ontsnappen, zonder jezelf voorgoed te verliezen. De andere kant, een plek waar niemand nog schreeuwt dat je meer kan zijn dan wie je bent.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234