Woensdag 20/10/2021
null Beeld © BELGA BRUNO FAHY
Beeld © BELGA BRUNO FAHY

Column

Zijn Vlaamse kinderen echt gelukkig? Ik hoop dat het waar is

Griet Op de Beeck is schrijfster en columniste voor De Morgen.

Vlaamse kinderen zijn gelukkig, las ik: 8,2 op 10, dat is het gemiddelde cijfer dat drie op de vier kinderen tussen negen en elf jaar zichzelf geven om de ordegrootte van hun geluk aan te duiden. Een onderzoek bij meer dan vijfduizend leerlingen uit het vierde, vijfde en zesde leerjaar wees dat uit, zo las ik.

Ik lees het en ik hoop dat het helemaal waar is. Ik vraag me af wat ik op die leeftijd op zo'n vraag zou hebben geantwoord. Ik had mezelf vast ook een acht, of misschien zelfs een negen gegeven. Voor die ene keer dat ik het cijfer zelf mocht bepalen, zou ik mezelf flink laten scoren. Ik wou in alles goed zijn, toen, want dat hadden mijn ouders graag. En blij zijn vond ik zelf belangrijk, want blije kinderen vindt iedereen leuker dan zeurende of huilende kinderen, dat wist ik wel. En glimlachen is helemaal niet moeilijk, als je daar wat op oefent. Dus deed ik dat, en niemand die zag wat er echt speelde.

Het zijn vaak de zonnetjes in huis om wie je je het meest zorgen moet maken. Ik hoorde over twee zussen van wie een vriendinnetje gedwongen het land werd uitgezet. Het ene zusje huilde veel, kreeg slaapproblemen, stelde lastige vragen, maakte tekeningen voor het meisje. Haar zus reageerde een stuk pragmatischer: dat het erg was, vooral voor hun vriendin, maar dat ze verder ook niet wist wat ze er nog over zou moeten zeggen. En ze liep fluitend verder door de dagen. Hun vader sprak mij bezorgd aan over het eerste meisje, terwijl ik dacht: dat lijkt me een hele gezonde manier om om te gaan met zoiets heftigs. Juist haar zus zou ik beter in de gaten houden.

Griet Op de Beeck. Beeld Jonas Lampens
Griet Op de Beeck.Beeld Jonas Lampens

Kinderen zijn net volwassen mensen. Ook zij zijn in staat om van alles weg te duwen, zelfs voor zichzelf, om zich te plooien naar omstandigheden, om te worden wie ze denken dat anderen willen dat ze zijn. En zeker kinderen die opgroeien in ogenschijnlijk normale gezinnen, waar er achter de gevels allerlei onoorbaars gebeurt, zijn daar vaak nog het best in van allemaal. Dus ik hoop dat er in zo'n onderzoek ruimte is om verder te kijken dan de oppervlakte. In dat geval zijn de resultaten erg blijmakend.

Wat ik ook hoop, is dat de bevinding klopt dat het geluk van kinderen nauwelijks verband houdt met wat ze 'familiale factoren' noemen. In concreto: kinderen van gescheiden ouders hebben niet meer kans om ongelukkig te zijn dan leeftijdsgenoten die wel nog met hun moeder en vader in één huis wonen. Dat zou alvast bevestigen wat ik al lang vermoed, dat het niet gaat om scheiden of samenblijven, maar om hoe je omgaat met je kind in eender welke omstandigheid.

Scheiden is niet leuk voor de kinderen als ze ingezet worden in een emotionele oorlog tussen moeders en vaders, wat iedereen weet en toch nog zo vaak gebeurt. Maar ik zou ook de rekeningen niet willen betalen van de therapeuten van al die kinderen die groot geworden zijn bij ouders die omwille van hén bij elkaar zijn gebleven. Terwijl ze zich eigenlijk ten diepste niet goed voelden in die relatie, en terwijl ze een beeld hebben getoond van wat de liefde máár is en vermag, waar die kinderen zich in hun volwassen leven ook weer tegenover moeten verhouden.

Het kan juist zo belangrijk zijn om je kinderen te tonen dat je je níet hoeft neer te leggen bij een relatie die je niet geeft wat je echt nodig hebt, waar er geen volstrekte wederkerigheid is, waar de verhoudingen scheef zitten, waar je niet wordt gesteund om de beste versie van jezelf te zijn.

Ik krijg vaak de indruk dat kinderen ook dankbaar gebruikt worden als excuus voor mensen die de stap niet durven te zetten. Dit onderzoek toont aan dat je je daar alvast niet meer achter kunt verstoppen. Ik hoop dat het mensen aanmoedigt tot de dapperheid om zichzelf te gunnen wat ze echt verdienen, want daar worden op de langere termijn alle betrokken partijen beter van. Er bestaat namelijk niet zoiets als een relatie waar slechts een van de twee voelt dat het niet klopt, alleen relaties waarin die ander misschien (nog) niet in staat is om dat toe te geven. En dan is het de moedigste van de twee die ook de anderen verder helpt. Want soms is het leven eerlijk.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234