Zaterdag 27/11/2021

ColumnAlain Gerlache

Zijn de politieke families terug van weggeweest?

Alain Gerlache. Beeld DM
Alain Gerlache.Beeld DM

Alain Gerlache overschouwt de politieke actualiteit. Zijn column verschijnt op maandag.

‘Onze liberale familie moet in 2024 de grootste politieke familie van het land worden!” Dat was de boodschap van MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez voor de duizenden militanten die vrijdag uit alle hoeken van het land naar de Heizel waren gekomen om de verjaardag van de in 1846 gestichte liberale partij te vieren. Egbert Lachaert, de voorzitter van de Open Vld, trad hem bij en vergat gemakshalve dat Bouchez zelden aarzelt om de liberale premier Alexander De Croo stokken in de wielen te steken – en dat hij graag het woord voert in Vlaanderen, waar zijn donkerblauwe opstelling in de smaak valt bij Vlamingen. Om familieruzies te vermijden, moet je soms kleine irritaties door de vingers zien.

Het is ook waar dat de Open Vld zich op haar positie als grootste politieke familie zal moeten beroepen als ze na de volgende verkiezingen de Wetstraat 16 wil houden. Tenzij er wonderen gebeuren, zal ze immers in het beste geval slechts de derde grootste Vlaamse partij zijn. Maar ‘GLB’ maakt dezelfde berekening om zijn droom waar te maken: premier worden. Voor de ‘trotse liberaal’ kan dat niet vlug genoeg gebeuren. Toch moet hij daarvoor nog Nederlands leren spreken.

De liberalen zijn niet de enigen die om de haverklap uitpakken met het beeld van een ‘eendrachtige’ politieke familie. De groenen in het noorden en het zuiden van het land hebben er hun handelsmerk van gemaakt. Ondanks hun verschillende standpunten over bepaalde onderwerpen en een andere stijl van machtsuitoefening, herinneren de twee partijen er voortdurend aan dat zij in de Kamer één politieke groep vormen, en benadrukken ze hun samenwerking rond thema’s die veel ruimer zijn dan het Belgische kader, zoals de klimaatproblematiek.

In een ander register geldt dat ook voor de erfgenaam van het proletarische internationalisme, de PVDA-PTB, die er steevast op wijst dat zij de enige unitaire partij van het land is. Dat is ideologisch coherent, maar ook een politieke berekening. De unitaire campagne ‘We Are One’, waar we het hier al over hebben gehad, is immers ook bedoeld om de Parti Socialiste onder druk te zetten. Niet zonder succes, zoals blijkt uit de lauwe reactie van de voorzitter van de PS, Paul Magnette, op de herhaalde oproepen van de N-VA om in 2024 een grote staatshervorming tot stand te brengen. Het is ook zo dat Wallonië na de overstromingsramp van deze zomer andere prioriteiten heeft dan de confederalistische deal die Bart De Wever voorstelt.

De socialisten in het noorden en het zuiden van het land zijn minder geneigd om zich als een eendrachtige politieke familie voor te doen, maar merk op dat Vooruit na jaren scheiding van de PS haar intrek heeft genomen in de historische zetel aan de Keizerslaan in Brussel. Een soort van politiek ‘wettelijk samenwonen’.

Wat met de erfgenamen van de christendemocratische familie? Zij was lang de dominante kracht van het land, maar ook de eerste die uiteenviel, na het Leuven Vlaams van 1968. Vandaag lijkt ze meer dan ooit verdeeld, met de CD&V in de federale meerderheid en het cdH in de oppositie. Dat zal niet zo gauw veranderen. Staatssecretaris Sammy Mahdi, schaduwvoorzitter van de CD&V, stippelt in zijn recent gepubliceerde boek Van hol naar vol een toekomst uit voor zijn partij die pal ingaat tegen de evolutie van de cdH. Mahdi moet niet weten van partijen die zich in een ‘beweging’ transformeren. Dat zijn ‘zeepbellen’, zegt hij. Maar een dergelijke transformatie is nu net het doel van ‘Il fera beau demain – Mouvement positif’, de vernieuwingsoperatie van Maxime Prévot, de voorzitter van de cdH. Mahdi pleit voor een consequent conservatisme en wijst het centrisme af. Prévot wil het omgekeerde en mikt op liberale kiezers die zich niet kunnen vinden in de verrechtsing van MR en op kiezers van Ecolo die de woke bocht van de partij niet zien zitten. Van hol naar vol stelt de christendemocratie centraal, een positie die de cdH, Centre démocrate humaniste, al bijna 20 jaar geleden heeft verlaten en waar ze niet naar zal terugkeren.

De twee Vlaams-nationalistische partijen, N-VA en Vlaams Belang, zijn momenteel de grootste van Vlaanderen en zelfs van heel het land, en bij de volgende verkiezingen lijkt een nieuwe communautaire krachtmeting in de maak. Kan de terugkeer van de politieke families een rol spelen in de nakende strijd over de toekomst van België? Dat veronderstelt dat ze een echt gemeenschappelijk project uitdragen dat meer inhoudt dan mooie woorden. Zover zijn we nog niet.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234