Maandag 25/01/2021
Beeld rv

NieuwjaarsbriefHilde Van Mieghem

Zeven jaar later hoor ik de oude, bevende stem van mijn grootmoeder het lied zingen dat haar een heel leven lang achtervolgde

Actrice, regisseur, auteur en De Morgen-columnist Hilde Van Mieghem kijkt uit naar de voltooiing van haar eerste roman.

De deurbel gaat. Ik schrik, er wordt zelden aangebeld hier. Voor de deur staat een man die ik nauwelijks ken met een voor mij dierbaar kleinood in zijn handen.

Het is een van de voordelen van sociale media. Als je er een voor jou onoplosbaar probleem opgooit is er altijd wel iemand die je uit de nood kan helpen.

Deze man wist raad toen ik op zoek was naar iemand die een oude bandopname voor me zou kunnen digitaliseren.

Ik bedank hem uitvoerig en draag het pakje in beide handen alsof de inhoud breekbaar is de trap op. Ik open het: een USB-stick met daarop hopelijk de stem van Madeleine, de moeder van mijn moeder, één van mijn drie grootmoeders.

Zij kwam bij ons in huis wonen toen ik vijftien was. Urenlang luisterde ik naar haar verhalen. Over haar verboden, passionele liefde met de roodharige Duck, zoon van een treinconducteur. Rode haren waren een teken des duivels toen en haar vader huwelijkte haar in het geheim uit aan een Antwerpse natiebaas. Mijn opa.

Niet alleen haar verhalen, ook de geschiedenis van mijn stiefgrootmoeder Tine noteerde ik. Zij kon op een sappige, volkse manier vertellen over het blonde, blauwogige jongetje dat in haar familie van steenkolendragers terecht kwam nadat Maria, zijn moeder, hem na de geboorte te vinden had gelegd. Later zou ze het kind weer opsporen.

Het was een bastaardkind, verwekt door de heer des huizes van het joodse gezin waar zij, mijn andere echte grootmoeder dus, als 16-jarig meisje diende. Over Maria kreeg ik de wildste verhalen te horen maar ik ontmoette haar pas veel later. Op de begrafenis van het kind dat ze in de steek liet, mijn vader.

Durf ik de USB-stick wel af te spelen? Stel dat wat ik zoek er niet opstaat: een oud volkslied, De drie duifkens. Er vlogen drie duifkens over een boerendorp, het waren de zielen van drie stoute meisjes. De één was koppig, de ander brutaal en de derde ijdel. Ze gingen ten onder aan hun zondig gedrag en stierven een vroegtijdige dood.

Madeleine’s vader had er steeds mee gedreigd dat het haar net zo zou vergaan als ze zich niet schikte naar zijn wensen.

Door haar vader liet ze zich nog knechten, door haar man niet meer.

Alle drie mijn grootmoeders waren zonder het te weten feministes avant la lettre. Hun verhaal broeit al jaren in mij.

Schrijven, ik droom er al zolang van maar had te veel pudeur om eraan te beginnen.

Vorig jaar durfde ik het eindelijk aan. Ik zou maandenlang gaan schrijven op een afgelegen plek, beloofde ik mijn eindredacteur, die al jaren wacht op een boek van mijn hand.

Beeld Jenna Arts

Vier maanden lang blies ik Madeleine, Tine en Maria, mijn drie duifkens, nieuw leven in. Ik stuurde mijn redacteur het eerste deel en schreef erbij: ‘Het is mijn grootste wens om eind april 2021 de eerste volledige versie van ‘De drie duifkens’ af te hebben? Als blijkt dat ik er niets van terecht breng berg ik mijn schrijversdroom voorgoed op. Zullen we dat afspreken?’

Ik wachtte in spanning op zijn antwoord. Sliep niet meer.

Een week later: ‘Het is schitterend! Het gáát ergens over, het is heel mooi, beeldend en invoelend geschreven. Soms met net te veel woorden (maar wie maakt zich daar niet schuldig aan?).

Verdwaasd keek ik naar zijn brief. Dan toch?

Met een bonzend hart steek ik de USB-stick in mijn computer. 47 Jaar later hoor ik de oude, bevende stem van mijn grootmoeder het lied zingen dat haar een heel leven lang achtervolgde. ‘Bobonnne’, fluister ik met tranen in de ogen, ‘ik ga jou en je grote liefde weer tot leven wekken, al is het maar op papier’. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234