Dinsdag 02/06/2020
Julie CafmeyerBeeld DM

ColumnJulie Cafmeyer

Ze is beweeglijk, ze is fluïde, ze is queer: niets is voor altijd

Julie Cafmeyer is columnist voor De Morgen.

Opgelet: deze column bevat spoilers voor Toy Story 4. Ik ben helemaal in de ban van Bo, een schaapherderin die een van mijn belangrijkste rolmodellen is geworden.

Op een dag wordt Bo in een doos afgevoerd. Ze is oud speelgoed. Speelgoedcowboy Woody, de held van alle Toy Story-films, probeert haar terug te halen, maar Bo berust in haar lot: “Het is oké. Het is tijd voor het volgende kind.” Bo identificeert zich niet met één vaste rol binnen één bepaald gezin. Niets is voor altijd. Ze staat open voor nieuwe composities in haar leven.

Ze is beweeglijk, ze is fluïde, ze is queer.

Zeven jaar later gaat Woody tijdens een roadtrip op zoek naar Vorkie, het zelfgemaakte speelgoedje van het kind Bonnie. Vorkie is een gebruikte plastieken vork, hij is afval en wil helemaal geen speelgoed zijn. Als Vorkie wegvlucht haalt Woody Vorkie uit de vuilnisbak en wijst hem op zijn taak die hij moet volbrengen. Zelf is Woody er ook altijd geweest voor zijn kind. Het doet me denken aan de reproductiedwang van het heteronormatieve gezin. “Ik heb voor iemand gezorgd, nu moet jij hetzelfde doen, dat gaat je gelukkig maken.” Een vork die geen enkele rol wil vervullen, wordt overtuigd ‘goed speelgoed’ te zijn. Zijn bestemming ligt vast.

Tijdens de roadtrip komt Woody Bo weer tegen. Bo straalt omdat ze sinds zeven jaar een verloren pop is. Ze heeft geen enkele rol meer te vervullen en beleeft fantastische jaren. Ze wordt vergezeld door een vrijgevochten Polly Pocket-popje en een driekoppig schaap. Een stinkdier op batterijen vervoert haar naar elke plek die ze maar wil. Ze kan eindelijk de wereld ontdekken, ze ziet dingen die ze nooit had kunnen zien vanuit een kinderkamer.

Haar bondgenoten zijn andere verloren poppen, zoals Duke, een motorrijder die werd afgedankt omdat hij niet zo hoog kon springen als in het reclamefilmpje. “Vergeet die reclame toch. Wees de Duke die je nu bent. Diegene die springt en crasht”, zegt Bo. Alsof ze zegt dat we ons kunnen bevrijden van een ideaalbeeld waardoor we dagelijks worden gebrainwasht. We hoeven geen leven te leiden dat op op een reclamefilmpje lijkt, we kunnen springen, we kunnen crashen.

“Wil jij dan niets van de wereld zien?”, vraagt Bonnie als Woody maar blijft praten over het belang van loyaliteit naar een kind toe. Kent Bo, nu ze een vrij leven leidt, nog loyaliteit, vraagt Woody zich op zijn beurt af. De film leert ons dat loyaliteit nooit binnen één constructie hoeft te bestaan. Niet voor één kind, niet binnen één gezin, maar voor iedereen die ons omringt.

De film is een pleidooi voor een tweedehands leven. Een leven waarin je nooit samenvalt met één vaste rol, maar waarin je jezelf constant heruitvindt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234