Maandag 17/06/2019

Column

Wie niet als achterlijk wil overkomen, moet zeggen dat het moet kunnen, al die vulva's, eikels en aarsgaten op de muren

Marc Didden is columnist en filmmaker. Onder de noemer R-E-S-P-E-C-T schrijft hij wekelijks over wie of wat hem heeft ontroerd.

Beeld Bas Bogaerts

Voor degenen onder u die nog nooit een zogenaamde foef gezien hebben, heb ik een gouden tip. Begeef u in de gemeente 1000 Brussel naar het kruispunt van de Sint-Katelijnestraat en de Visverkopersstraat en ga daar dan ter hoogte van noedelbar Yaki even stilstaan met uw rug naar een merkwaardig uitstalraam vol namaak-Aziatisch voedsel. Draai uw nek een kwartslag naar links en schik uw hoofd dan in een ­handige hoek van 45 graden.

Daar voltrekt zich dan het dubieuze wonder: een met vaste hand en uitschuifbare rol geschilderd fresco waar een bekende, maar voorlopig naamloze straatartiest zijn vieze versie geklad heeft van misschien wel een van de mooiste schilderijen ter wereld, L’Origine du Monde (Gustave Courbet, 1819-1877).

Marc Didden. Beeld Johan Jacobs

Wie niet als achterlijk wil overkomen, moet nu zeggen dat het toch moet kunnen, al die ­vulva’s en schaamlippen overal, al die eikels en behaarde aarsgaten op de muren van de zelf­verklaarde hoofdstad van Europa. Ze zeggen dat kunst op die manier bevrijd wordt uit de ­gevangenissen die musea eigenlijk zijn. Ze beweren dat straatschilderijen dan ten minste gezien worden door mannen, vrouwen en ­kinderen die anders nooit een stap in een ­kunsttempel zouden zetten.

Kan zijn. Maar toen ik een paar schaamdelen later op de brug aan de Vlaamse Poort stond en daar het gruwelijke cut throat-tafereel bekeek dat volgens beeldgeleerden verwijst naar een bekend werk van de grote Caravaggio, had ik toch wat twijfels. En dacht ik terloops ook aan de medemens die even geen zin heeft om dit met zijn eigen ogen te ondergaan.

Wijze mannen met dikke brillen hoorde ik op tv uitleggen dat wij tegenwoordig banger geworden zijn van afbeeldingen van geweld dan van geweld zelf. Een theorietje als een ander. En dat helaas ook voorbijgaat aan het simpele gegeven dat wanneer u of ik Caravaggio’s Het Offer van Isaak zouden willen zien, de Uffizi te Florence zouden kunnen bezoeken. Of dat prachtige werk gewoon even zouden kunnen googelen.

Maar ik moet het toch niet automatisch leuk vinden dat zo’n hevig werk mij op megaformaat opgedrongen wordt wanneer ik van bij de tandarts in Molenbeek kom. Net toen ik in de kroeg een welles-nietesdiscussie overhoorde omtrent de vraag of al die publieke porno en dat bijbehorende gratuit geweld nu overschilderd moest worden of niet, liep het bericht binnen dat er in de Marollen nog iets fellers verschenen was op de zijmuur van een mij bekend sociaal-woningblok.

Omdat ik toch een beetje de freelancebewaarder van de levenskwaliteit in Brussel ben, haastte ik mij naar de buurt van de Kapellekerk om daar de visu vast te stellen wat er aan de hand was. Het ging om de beeldenaar van een lange dode man die aan een vleeshaak hing en wiens buik voor de gelegenheid was opengesneden met een slagersmes. Er kwam ook nogal veel bloed aan te pas. Het is eens iets anders dan een huilend zigeunertje, dacht ik. En bijvoorbeeld niet: wij zijn banger van de afbeelding van geweld dan van geweld zelf.

Ik ben dan ook geen academicus. En ook geen kunstrecensent. Ik loop beroepshalve gewoon graag door straten en ik kijk voor zo lang ik nog kan zien met veel plezier naar mooie dingen. En die hoeven echt niet in musea te hangen om op mijn goedkeurend gebrom te kunnen rekenen.

Kunst als openbaar kunstbezit kan mij zeer bekoren. Wanneer ik ze wil zien, neem ik vaak de trein naar Antwerpen: die standbeelden van Willem Elsschot en Julien Schoenaerts, die doen mij wat, ja. En van Panamarenko’s Pepto Bismo op het Sint-Jansplein word ik ook altijd helemaal blij.

Helemaal down in de koekenstad kan jammer genoeg ook, bijvoorbeeld na zelfs maar een vluchtige blik op het onnozele voorwerp dat die goede Herman de Coninck moet voorstellen, daar bij de ingang van de Maatschappij Voor Dierkunde Antwerpen. Amen! Lof + Pis!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden