Vrijdag 13/12/2019

Opinie

Wembley: ondergang of redding van het Engelse voetbal?

Prof. dr. Lieven Buysse Beeld rv

Lieven Buysse doceert o.a. Britse cultuur aan de KU Leuven Campus Brussel.

Vergeet de lokale verkiezingen. Nee, Britse krantencommentatoren behandelden een belangrijker thema de afgelopen dagen: de Engelse voetbalbond FA overweegt ernstig om Wembley, het nationale voetbalstadion, te verkopen aan een buitenlandse zakenman. De Amerikaan Shahid Khan heeft een aantrekkelijk bod van zo’n 680 miljoen euro uitgebracht. Daarmee wordt voor velen alweer een oer-Brits symbool opgegeven, dat van het spel dat in hun land uitgevonden zou zijn.

Britten en hun symbolen zijn innig met elkaar vervlochten. Als Big Ben wegens onderhoud een tijdlang zo goed als moet zwijgen, staan de kranten er vol van. Als op de Night of the Proms plots met andere vlaggen dan normaal gezwaaid wordt omdat de brexit er aankomt, is dat een prominent thema. En als Wembley Stadium uit Britse handen verdwijnt, is dat nog maar eens een uitvloeisel van de teloorgang van het Britse Rijk. Het land dat zelf op verschillende continenten de plak zwaaide, moet opnieuw een nationaal symbool opgeven.

Heilige grond

Het is dan ook nog eens omgeven met de heroïek van de wedstrijden die er plaatsvonden. Zelfs vandaag nog verwijzen jongeren met nostalgische blik naar de winst van Engeland tegen West-Duitsland in de finale van het WK van 1966. Ze hebben het zelf niet meegemaakt, maar het VK was de gastheer, Wembley het perfecte stadion en Engeland kon uitpakken met de titel. De Engelsen wachten nog altijd op een herhaling van die overwinningsroes. 

In Wembley beslecht Engeland nog altijd alle thuismatchen, en het is de plek van alle legendarische finales van de FA Cup. Niet voor niets werd de grasmat van Wembley als eerste ooit 'hallowed turf' genoemd, de metafoor van de heilige grond die tegenwoordig kan slaan op om het even welk groots stadion, waar ook ter wereld. Maar Wembley was eerst.

Nostalgie is begrijpelijk – zeker voor een land dat de afgelopen decennia haar invloed op het wereldtoneel heeft zien eroderen – maar is evengoed selectief. Eigenlijk heeft Wembley zijn status eerder toevallig verworven. Zoals dat wel meer gaat met prestigeprojecten (ons Atomium bijvoorbeeld) was de structuur bedoeld voor tijdelijk gebruik. In dit geval: een tentoonstelling zoals de Wereldtentoonstelling maar dan beperkt tot het Britse Rijk. Daarna moest het afgebroken worden, maar het bleef behouden. 

Toch ziet het stadion er helemaal anders uit dan in 1923, want in 2002 werd het volledig neergehaald. Ook toen leidde dat tot publieke verontwaardiging, maar 11 jaar nadat het nieuwe Wembley geopend werd, is men dat al lang weer vergeten. Al evenmin schijnt men te beseffen dat de FA pas sinds eind jaren 90 de eigenaar is van het stadion. Wembley, dat tevens het hoofdkwartier van de FA huisvest, was ervoor gewoon in (weliswaar Britse) privéhanden.

Ondanks de initiële schok die vooral commentatoren ervoeren, komt er stilaan ook begrip voor de (mogelijke) beslissing. Veel clubs werden de afgelopen jaren overgenomen door buitenlandse investeerders (denk maar aan pakweg Manchester City en Chelsea), en dat was niet zelden de redding voor die clubs. Eerder dan de ziel van de club aan te tasten – waar wel eens voor gevreesd werd – brachten ze financiële zuurstof om duurzaam aan de top van de Premier League of van het Europese voetbal te blijven meedraaien. 

Eenzelfde effect wordt verwacht van de verkoop van Wembley. De FA belooft de winst van de stadionverkoop te investeren in betere faciliteiten en velden voor lokale voetbalclubs, en zo meteen ook in een betere opleiding voor de eigen jeugd, die nu te weinig doorstroomt naar de top.

Zo zou de verkoop van het nationale stadion niet de teloorgang van het Engelse voetbal worden maar net de redding ervan. Of de voetbalbond die belofte kan waarmaken, valt nog te bezien. De FA torst een zware schuld, vooral door de heropbouw van Wembley, en heeft niet bepaald de reputatie van een goede huisvader voor de eigen financiën. Misschien kan men een nog wildere weldoener vinden die een ruimere winstmarge toelaat, en net als Khan belooft om verder te schrijven aan de rijke legende van de voetbaltempel. De nationale trots – het stadion én het voetbal – kan dan écht gered worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234