Zondag 29/03/2020

OpinieAmadeo Vanhaverbeke

We hebben België nodig, dus werk eraan!

Amadeo Vanhaverbeke.Beeld Tim Dirven

Amadeo Vanhaverbeke is voorzitter Jong N-VA Lubbeek, bestuurslid LVSV Leuven, secretaris Jong N-VA Leuven. Hij schreef dit stuk in eigen naam.

Het België van vandaag werkt niet, daar zijn quasi alle Belgen over interne geografische en politieke verscheidenheid heen het over eens. De federale (in)formatie loopt op haar limieten, ons land heeft nood aan structurele vernieuwing. Liever vandaag dan morgen, in het belang van Vlaanderen en mijn generatie. De jeugd die vooruit wil met dit land. 

Zowel Vlaams-nationalisten als belgicisten zullen een serieuze scheut water bij hun wijn moeten doen om tot fundamentele oplossingen te komen. We hebben een omgevormd België nodig. Moge dit een oproep zijn aan alle federale onderhandelaars om aan tafel te zitten én de durf te hebben België te renoveren.

België barst of is dat toch niet zo simpel?

Laat me beginnen met de luchtbel van sommige romantische nationalisten te doorprikken. U kan dromen van een onafhankelijk Vlaanderen, ik doe dat ook, maar besef dat die droom een streefdoel is en geen realistische verwachting. Neen, we trekken morgen niet naar onze hoofdstad Brussel en planten daar een Vlaamse vlag op het koninklijk paleis. Hoe je het ook draait of keert België heeft haar eigen communautaire struikelblok, haar eigen Jeruzalem; een hoofdstad waar verschillende partijen denken een legitieme claim op te hebben. Quod non. 

Brussel is van de Brusselaars in al hun verscheidenheid en eigenheid. Slechts 3 procent van de Brusselaars noemt zich Vlaming, het percentage dat zich identificeert met Wallonië is verrassend genoeg zelfs lager. Zowel Vlaanderen als Wallonië weigeren Brussel los te laten, dat is een logische beslissing. Een Wallonië zonder Brussel is een Wallonië dat geen transfers meer zal kennen vanuit Vlaanderen en Brussel. Nog niet gesproken over de verdeling van de staatsschuld waardoor Wallonië in een nog diepere financiële put zou zakken. 

Brussel is ook voor Vlaanderen een economische en politieke slagader. Ook de Nederlandstalige Brusselaars zouden hun trouwe Vlaamse vrienden verliezen als bondgenoot in de verdediging van hun belangen in Brussel. Dit zijn maar enkele van de redenen waarom niemand Brussel wenst los te laten, maar mochten deze problemen op een miraculeuze wijze verdwijnen, zou Brussel dan werkelijk onafhankelijk willen zijn met een eigen financiering? Dat lijkt me zeer twijfelachtig. 

Af en toe valt dan het idee om van Brussel een Washington D.C. te maken: hoofdstad van de Europese Unie. De vraag en wil vanuit Europa is er niet, én echt opportuun lijkt het niet te zijn, denk maar aan de politiek-maatschappelijke en sociale problemen in DC. Kortom, het ‘probleem Brussel’ zal niet verdwijnen. Ik wil de strijdkracht bij mijn mede-Vlaams-nationalisten niet temperen, maar België zal in een minieme constellatie sowieso moeten blijven bestaan om Brussel te kunnen behouden. Vandaag althans.

Ook belgicisten en België-liefhebbers zoals MR-voorzitter George-Louis Bouchez zullen moeten aanvaarden dat het België van vroeger niet meer mogelijk is. De federalisering van België is op een organische geleidelijke manier verlopen en werkte steeds conflictoplossend. Bevoegdheden die vroeger makkelijk tot conflicten leidde werden overgeheveld naar de deelstatelijke structuren. Het uitkleden van België was en is vandaag nog steeds een noodzaak om niet opgeslokt te worden in een permanente tweestrijd tussen Franstaligen en Vlamingen. 

Een constante tweestrijd op het federale niveau zou leiden tot een ongekende verlamming van niet alleen België, maar ook van Vlaanderen, Wallonië en Brussel die - of je het nu wil of niet - ook deels afhankelijk zijn van de Belgische politieke motor. Die ontmanteling van de hedendaagse explosieve situatie kan enkel door weerom conflictoplossend bevoegdheden af te geven aan politiek homogenere gebieden. 

Dat wil niet zeggen dat we weerom enkel muren moeten slopen in ons huis België en enkele schimmelvlekken moeten overschilderen. Neen, België heeft nood aan een grondige en duurzame renovatie in het belang van alle regio’s. Ontmanteling is de eerste stap, daar kan men vandaag mee beginnen tijdens de regeringsonderhandeling. Denk bijvoorbeeld aan het overdragen van enkele financiële bevoegdheden. Ook een diepgaande analyse over het België van vandaag en morgen dringt zich snel op, deze zou bijvoorbeeld gevoerd kunnen worden in het huis van de deelstaten de Senaat tegen ten laatste 2024. Laat ons streven naar een moderne, efficiënte en democratische overheid waar regio’s samenwerken waar het kan en opportuun is, én waar het subsidiariteitsprincipe wordt toegepast waar mogelijk. Een openbaar bestuur dat dicht staat bij de bevolking en haar collectieve noden kent en kan voeden.

Al zit de federale formatie sinds vrijdag in het slop door de veto’s van Paul Magnette (PS), toch hebben de federale politici vandaag een unieke kans in het bestaan van België. Ga aan tafel zitten én durf te renoveren in ieders belang, in het belang van mijn generatie die vooruit wil in een welvarend Vlaanderen en Europa, én daarbij ook in een goed werkend België. Overstijg de alledaagse dogma’s van federalisme, confederalisme of herfederalisering. 

Kom tot een werkbaar België, beste partijtoppers, al is het maar uit noodzaak.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234