Donderdag 12/12/2019

Opinie

Wat moet Athene met zo veel vage verwijten over vluchtelingen?

Een vrijwilliger helpt een Syrisch kindje aan land op het Griekse eiland Lesbos. Beeld Reuters

Bruno Tersago is correspondent voor de VRT in Athene

De Internationale Organisatie voor Migratie (IOM) maakte afgelopen week bekend dat het aantal vluchtelingen dat Griekenland heeft bereikt vanaf de Turkse kust in de eerste achttien dagen van dit jaar 2.100 procent hoger ligt dan in januari 2015. Meer dan een miljoen vluchtelingen hebben het voorbije jaar de weg naar Europa gevonden. Dat is 0,2 procent van de totale Europese bevolking.

Het idee leeft in de verschillende EU-lidstaten dat er geen plaats is voor deze mensen. De EU-leiders hebben besloten dat de stroom van vluchtelingen en migranten (niet iedereen is op de vlucht voor oorlog) moet worden gestopt, en wel aan de buitengrenzen van de EU.

Daarmee komt het de facto failliete Griekenland in het vizier. Het land zou zich niet houden aan gemaakte afspraken, en zou zijn kustlijn van bijna 14.000 kilometer, tevens de EU-buitengrens, niet weten te bewaken. De Oostenrijkse minister van Binnenlandse Zaken Johanna Mikl-Leitner vond dat het land daarom uit de Schengenzone zou moeten worden gegooid. En de Sloveense premier Miroslav Cerar lanceerde in een brief aan zijn ambtsgenoten het idee om de landsgrens van Griekenland met Macedonië en Bulgarije volledig te vergrendelen om zo de vluchtelingenstroom tegen te houden.

Het feit dat dergelijke opties bespreekbaar zijn, wijst vooral op een falen van de EU. Afzonderlijke landen sluiten hun grenzen, en van een gemeenschappelijke aanpak is geen sprake. Jean-Claude Juncker en Martin Schulz houden zich opvallend op de achtergrond de laatste tijd.

Het discours tegen Griekenland is bijzonder vaag. Welke afspraken komt het land niet na? De hotspots waar vluchtelingen moeten worden geregistreerd, zijn inderdaad niet klaar. Dat ligt voor een deel aan Griekenland, maar ook aan de EU-lidstaten die onvoldoende materiaal en manschappen hebben gestuurd om de hotspots te laten functioneren. Opvallend is dat vooral landen die zware kritiek uiten op Griekenland, hier tekortschieten, zoals blijkt uit data van de Europese Commissie.

Bruno Tersago. Beeld rv

Wat wordt er voorts bedoeld met de grenzen bewaken? De relaties tussen Griekenland en Turkije zijn al decennialang gespannen en de grenzen worden aan beide kanten goed in het oog gehouden. Maar hoe treed je als kustwacht op tegen rubberbootjes met vluchtelingen? Moeten die worden teruggestuurd? Of lek geschoten? Er wordt gewag gemaakt van een Europese kustwacht. Wat gaat die doen wat de Griekse kustwacht niet kan doen? Wat is de strategie die het best aansluit bij de waarden van de EU? Waarden die de laatste tijd aan belang lijken te hebben verloren? Hoe kan de EU lijdzaam blijven aanzien hoe mensen verdrinken die op de vlucht zijn voor de oorlog?

Is het volledig afsluiten van de Griekse landsgrens een oplossing? De stroom mensen die oprukt naar het noorden, zal daarmee wel tijdelijk worden gestopt, maar de meeste vluchtelingen zijn vastberaden en zullen andere manieren vinden om Europa binnen te geraken. Want Griekenland is voor hen geen eindbestemming. Het land hangt nog steeds aan een financieel infuus en kan niet eens zijn eigen inwoners een perspectief bieden.

De suggesties die worden gedaan, zijn vooral gericht op de korte termijn. Zolang er niets wordt gedaan aan de oorzaak waarom mensen hun land verlaten, zal het probleem niet verdwijnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234