Zaterdag 24/07/2021
Ivo Victoria. Beeld DM
Ivo Victoria.Beeld DM

ColumnIvo Victoria

Waarom heb ik zo weinig zin in het EK voetbal?

Ivo Victoria is schrijver van Alles is oké. Hij woont en werkt in Amsterdam. Zijn column verschijnt tweewekelijks.

Laat ons het even hebben over een van de grote vraagstukken van deze tijd: waarom heb ik zo weinig zin in het EK voetbal?

Al zo’n veertig jaar ben ik Rode Duivels-fan, sinds het EK van 1980, toen België de finale verloor van West-Duitsland. Niet dat ik me veel van die wedstrijd herinner. Maar in de jaren erna schreven de kranten bij elke interland met ontzag over ‘de vice-Europees kampioen’, een term die op mij diepe indruk maakte. Soms, op de fiets naar school, kon het zomaar door mijn negenjarige hoofd schieten: Ivo Victoria, Belg, en dus vice-Europees kampioen voetbal. Wellicht is toen in mij het zaadje geplant dat ertoe leidde dat ik in de decennia die volgden mijn geluk op onredelijke wijze verbond aan de prestaties van onze jongens.

Natuurlijk, ik vond de liefde, ik kreeg een gezin, ik werd schrijver en al dat soort dingen, maar in zeker opzicht – ik schrijf dit met schaamte – leefde ik van interland naar interland, van toernooi naar toernooi. Ik weet nog hoe ik mijn knieën openhaalde aan het vaste tapijt in de woonkamer van het ouderlijke huis bij het juichen om het doelpunt van Erwin Vandenbergh tegen Argentinië op de Mundial 82, na een balcontrole die, zoals bekend, meer dan een half uur in beslag nam. Ik kan me moeiteloos het gelaat van mijn vader zaliger voor de geest halen toen hij me op de ochtend van 16 juni 1986 wekte en vertelde dat ‘we’ die nacht Rusland hadden uitgeschakeld.

Dronken tranen

Ik zie mezelf op de trappen van het Leuvense stadhuis zitten, dronken tranen huilend na de moeder aller uitschakelingen tegen Engeland in 1990. En eerlijk: ben ik ook maar één keer echt zielsgelukkig geweest in de jaren 2002 – 2014, die duistere periode waarin we een gelijkspel tegen Litouwen noodgedwongen als ‘verdienstelijk’ bestempelden? Vast wel: in die periode werd ik vader van twee dochters, schreef drie romans, raakte verslingerd aan Amsterdam. Maar toch. Uiteindelijk culmineerde alles in het WK 2018, met de triomf tegen Brazilië. Tijdens dat WK dronk en rookte ik zo veel, en ging ik zo belachelijk hard op in de prestaties van onze jongens, dat ik mezelf sloopte. Mentaal maar ook fysiek: ik vond bloed terug in mijn ontlasting, had aanhoudende pijnlijke steken in de darmstreek. Dokter Google zei: kleine inwendige bloedingen, stressgerelateerd. Ik was, kortom, gek.

Ben ik tot mijn zinnen gekomen? Ben ik – God verhoede – eindelijk volwassen geworden? Natuurlijk niet. Maar corona heeft ook bij de voetballiefhebber diepe sporen achtergelaten. In Nederland zie ik geen oranje vlaggetjes in de straten hangen, er valt geen Ruud Gullit-pruik te bespeuren. Misschien omdat niemand iets van Oranje verwacht. Maar ook mijn Belgische vrienden laten weten dat het EK niet echt leeft, terwijl de sportpers dit toernooi toch ziet als dé kans voor deze generatie om een prijs te pakken.

Heel veel geld

Corona wierp de voetballiefhebber-in-lockdown terug op de naakte essentie van het internationale topvoetbal: geld. Een overvolle kalender van bloedeloze wedstrijden, in lege stadions, met verdrietige publieksgeluiden erbij gemixt. De hele wereld stond stil maar het voetbal trok zich nergens iets van aan, tot meerdere eer en glorie van de tv-gelden. Corona stripte the beautiful game van alles wat het mooi maakte. Er bleven alleen 22 spelers over die heel veel geld kregen om voor niemand te voetballen. Ik keek ernaar en kon niet geloven dat het ooit belangrijk had geleken. Meer zelfs: ik kon niet geloven dat ze doorvoetbalden, zonder mij, zonder ons. Het leek wel één grote fuck you naar het publiek en, zo bleek toen het megalomane Superleague-plan naar buiten kwam: dat was het ook. Het voetbal lachte ons uit. Het voetbal zei: we hebben jullie niet nodig. En dát was natuurlijk precies wat het negenjarige jongetje in mij al die tijd had geloofd: dat ik nodig was. Dat wij, voetballiefhebbers, van belang waren. Part of the team! Dat we het resultaat beïnvloedden door ons gejuich, ons bijgeloof, onze kroeggesprekken.

We dachten, kortom, dat voetbal belangrijk was omdat wíj het belangrijk maakten. Ergens wisten we natuurlijk wel dat het grote geld alles bepaalde, maar nooit eerder had het grote geld ons dat zo schaamteloos onder de neus gewreven. En nu begint de wereld weer te draaien, het bier stroomt weer uit de tap, de sponsors hebben hun EK-gadgets paraat en nu verwachten ze dat wij, supporters, zomaar weer komen opdraven en onszelf een halve maagzweer gaan drinken en roken tot de bittere uitschakeling?

Ehm. Welnu oké goed dan. Maar het zal niet van harte zijn!

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234