Woensdag 05/10/2022

OpiniePaul Krugman

Waarom de Republikeinen zich tegen het milieu hebben gekeerd

Industrie in het stadje Glenrock in de Amerikaanse staat Wyoming. Beeld AP
Industrie in het stadje Glenrock in de Amerikaanse staat Wyoming.Beeld AP

Paul Krugman is columnist bij The New York Times en Nobelprijshouder economie.

Paul Krugman

In 1990 keurde het Congres een amendement bij de Clean Air Act van 1970 goed, met onder meer maatregelen tegen zure regen, smog en ozon. Het was een heel succesvolle wet, die de verontreiniging fors heeft verlaagd, met minder kosten dan de belangengroepen uit de bedrijvenhoek hadden voorspeld. Ze werd bovendien met overweldigende steun van zowel de Democraten als de Republikeinen aanvaard.

Er is veel veranderd: toen deze week de Inflation Reduction Act (die ondanks haar naam niet op de inflatie maar op het klimaat mikt) werd goedgekeurd, stemden alle Republikeinen tegen. Waarom die felle oppositie?

Krugman: 'Ondernemingen die hun uitstoot willen verlagen, zijn volgens de Republikeinen ‘woke’' Beeld ANP / EPA
Krugman: 'Ondernemingen die hun uitstoot willen verlagen, zijn volgens de Republikeinen ‘woke’'Beeld ANP / EPA

Het evidente antwoord is dat de Republikeinse Partij in de voorbije decennia sterk antimilieu geworden is. Peilingen van het Pew Research Center wijzen op een groeiende kloof tussen Republikeinen en Democraten over het milieubeleid. In de jaren 1990 waren de kiezers van beide partijen het in grote lijnen met elkaar eens. De Republikeinen waren minder geneigd om te zeggen dat we al het mogelijke moeten doen om het milieu te beschermen, en vonden milieuwetten vaker schadelijk voor de economie, maar de verschillen waren klein. Nu zijn ze enorm.

Antimilieu

De Republikeinse kiezers laten zich leiden door politici en mediafiguren. Waarom zijn de conservatieve opiniemakers antimilieu geworden?

Dat heeft niets te maken met geloof in vrije markten of verzet tegen overheidsinterventies. Het valt bijvoorbeeld op dat de Republikeinen de bevoegdheid van de staten proberen te gebruiken om vervuilende energiebronnen te promoten, zelfs wanneer de privésector alternatieven verkiest. Onder Trump heeft zelfs de federale overheid vergeefse pogingen gedaan om de elektriciteitsbedrijven te verplichten steenkool te blijven verbranden, ook als andere energiebronnen goedkoper waren. Uit onderzoek van The New York Times blijkt dat veel Republikeinse staten fiscale sancties willen treffen tegen banken en andere ondernemingen die de uitstoot van broeikasgassen trachten te verlagen.

Wat met de cynische uitleg dat de Republikeinse Partij gewoon in de zak van de fossiele belangengroepen zit? Geld regeert de wereld, dat is waar, en de bijdragen van de steenkoolsector en in mindere mate de olie en het gas vloeien vooral naar Republikeinen. Maar de Inflation Reduction Act had de steun van veel grote ondernemingen, waaronder energiereuzen zoals BP en Shell.

Cultuuroorlog

Een betere verklaring is dat het milieubeleid in de cultuuroorlog beland is, die voornamelijk door ras en etniciteit gedreven wordt. Wat ook verklaart waarom de verdeeldheid over het milieu veel groter is geworden toen Amerika zijn eerste zwarte president verkoos.

Ondernemingen die hun uitstoot willen verlagen, zijn volgens de Republikeinen ‘woke’. Nu betekent wokeness normaal dat je met raciale en sociale rechtvaardigheid bezig bent. Voor het rechtse kamp, dat meer en meer gekenmerkt wordt door pogingen om de rechten van Amerikanen die geen heteroseksuele blanke christenen zijn te beknotten, is het een scheldwoord geworden. Schoolkinderen over de rol van het racisme in de Amerikaanse geschiedenis vertellen, is fout, want woke. Blijkbaar zijn een heleboel andere dingen dat ook, zoals geen vlees eten of je zorgen maken over het klimaat.

Intellectueel is dat natuurlijk nonsens, maar emotioneel werkt het. Wie maakt zich het meest zorgen over het milieu? Vaak mensen die ook om sociale rechtvaardigheid bekommerd zijn.

Zelfs Republikeinen die beter weten, volgen de antiwetenschappelijke lijn van de partij. Als gouverneur van Massachusetts had Mitt Romney een fatsoenlijke staat van dienst. Maar ook hij stemde deze week tegen de Inflation Reduction Act.

Dit betekent dat wie op inspanningen van beide partijen voor het klimaat hoopt, zichzelf waarschijnlijk voor de gek houdt. De milieubescherming is nu een deel van de cultuuroorlog en de details van het beleid of rationele argumenten tellen niet meer mee.

© 2022 The New York Times Company

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234