Dinsdag 19/10/2021
Bruno Struys Beeld DM
Bruno StruysBeeld DM

StandpuntBruno Struys

Voor het WK vervolging van IS-daders kan het een versnelling hoger

Bruno Struys is journalist bij De Morgen.

Als ik Belgische vrouwen in de kampen in Syrië vroeg of ze iemand kenden die een jezidi als slaaf in huis had, dan gebaarden ze allemaal van krommenaas. Nooit iets gezien. Nu ik het eindelijk heb kunnen onderzoeken, is duidelijk dat verschillende Belgische jihadisten jezidislaven in huis hadden. Walgelijk, en ik weet dat er meer zijn dan ik heb kunnen bewijzen in drie weken in Irak.

De volgende zet is aan het gerecht. Let op, in tegenstelling tot wat populisten soms beweren, zit justitie niet stil als het over terreur gaat. Tussen 2012 en 2021 zijn om en bij de 500 personen bij ons veroordeeld voor islamistisch terrorisme, en daarmee is België een van de koplopers.

Dat komt omdat de drempel laag ligt. Het parket koos ervoor om hen te vervolgen voor afreizen of voor het aansluiten bij een terreurgroep. Zo kan je veel mensen veroordelen, al dan niet bij verstek, zonder al te veel tijd te verliezen aan het verzamelen van getuigen en bewijsmateriaal.

Het nadeel is de relatief lage straf. Nu de bulk van hen is veroordeeld, is het tijd om ook zwaardere inbreuken te onderzoeken, zoals genocide en slavernij. Dat zal minder efficiënt verlopen, maar meer gerechtigheid brengen.

Zijn al die teruggekeerde vrouwen al specifiek verhoord over de jezidislavernij? Zijn jezidivluchtelingen in ons land al gehoord over wat ze hebben meegemaakt? In Duitsland hebben al honderden vrouwen getuigd bij de afdeling oorlogsmisdaden van het Bundeskriminalamt.

Ik weet dat er ook bij ons federaal parket geen gebrek aan goede wil is, maar is de politieke wil er ook? Zulke misdaden vervolgen vraagt tijd en geld.

Maar er zijn redenen genoeg om er werk van te maken. De Vlaming toont zich regelmatig verbolgen dat IS-leden al na drie of vier jaar vrijkomen en onze veiligheid kan er enkel wel bij varen. Maar minstens zo belangrijk: de slachtoffers waar ook ter wereld hebben recht op gerechtigheid.

Vele jezidi’s kunnen, om allerlei redenen, zeven jaar na de start van de genocide nog altijd niet terug naar hun huis in Sinjar. Het is er niet veilig en alles is verwoest. Ook dat is iets waar de internationale gemeenschap zich voor mag schamen.

Zowat elke Jezidi in Irak zoekt dan maar een weg om naar het Westen te gaan, en de eenvoudigste manier daarvoor is de illegale mensensmokkel. We kunnen wel IS bombarderen, maar hun grootste slachtoffers in veiligheid brengen, ho maar.

Elke vergelijking met andere genocides loopt mank, maar het doet denken aan het schip met duizenden Joodse Holocaust-overlevers dat na Wereldoorlog II nergens terechtkon en dan maar teruggestuurd werd naar Hamburg.

Om tot slot terug te komen op de vraag naar vervolging: we moeten ook geen 25 jaar wachten, zoals met sommige Rwanda-processen, waar slachtoffers en daders zich moeten herinneren welke kleren ze op een specifieke avond droegen, een kwarteeuw geleden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234