Woensdag 03/03/2021
Ivo Victoria. Beeld DM
Ivo Victoria.Beeld DM

ColumnIvo Victoria

Vindt de kiezer dit allemaal prima? Geloof ik niks van

Ivo Victoria is schrijver van Alles is oké. Hij woont en werkt in Amsterdam. Zijn column verschijnt tweewekelijks.

Theo Francken en de Nederlandse premier Rutte erkennen allebei hun verantwoordelijkheid in een schandaal, respectievelijk de affaire-Kucam en de toeslagenaffaire. Beiden weigeren daaraan conclusies te koppelen. Rutte trad symbolisch af maar blijft VVD-lijsttrekker bij de komende verkiezingen. Francken zegt geen ontslag te kúnnen nemen omdat hij geen regeringslid meer is. Onzin, natuurlijk. Zowel Francken (betrokken bij mensenhandel) als Rutte (grove schade toegebracht aan meer dan honderdtwintigduizend burgers) kan eigenlijk met geen goed fatsoen meer politicus blijven.

Ach, die good ol’ kloof tussen burger en politiek. Er werd altijd mee bedoeld dat politici vervreemd zijn geraakt van de dagdagelijkse realiteit en de burger enkel beschouwen als een noodzakelijk kwaad dat je nodig hebt om verkozen te raken, waarna je jezelf terug kon trekken in je eigen wereldje met zijn eigen wetten en logica waar die burger niks van begrijpt. Rutte en Francken gaan nu nog een stap verder in feite, en doen alsof de burger hiermee akkoord is. Rutte ziet de peilingen – hij staat op 42 zetels – en zegt lachend: laat de kiezer over mij oordelen. Francken wijst nijdig op zijn voorkeurstemmen bij de laatste verkiezingen, toen de affaire al bekend was.

Maar is dat ook zo? Vindt de kiezer dit allemaal prima? Geloof ik niks van. Wel heb ik steeds vaker het idee dat veel mensen politiek beschouwen als een bedrijf dat je inhuurt om iets op te lossen. Wanneer de wc kapot is, bel ik de loodgieter. Als de loodgieter er een boeltje van maakt, eis ik dat hij de schade vergoedt en/of bel ik een andere loodgieter. Wie verlangt er van een loodgieter dat hij na een fout zijn conclusies trekt en stopt met zijn loodgietersbedrijf? Niemand.

Maar politiek is iets heel anders dan de loodgieterij. Het grootste verschil is dat wij onze politici niet inhuren voor ons eigen particuliere probleem. Wij verkíézen hen, om te besturen voor iederéén. Dat verkiezen is één groot delegeren van taken omdat we niet de tijd of zin hebben om het zelf te doen en het nogal onhandig is om voor elke beslissing met de voltallige bevolking te overleggen. Dus we zeggen: doe jij het in onze plaats. Daarmee zeggen we in feite: beste politicus, als het erom gaat het land te besturen, ben jij mij en ik ben jou. De politicus vertegenwoordigt niet alleen de burger, nee, in wezen ís de politicus de burger en vice versa. Veel mensen zijn dat vergeten. Veel politici weten dat wij dat vergeten zijn.

In de toeslagenaffaire werden dertigduizend gezinnen kapotgemaakt conform goedgekeurd beleid. Kortom, alle Nederlanders hebben die gezinnen kapotgemaakt. Net zoals alle Belgen Kucam zijn gang hebben laten gaan. De mensen die beleid voeren, zitten daar niet ‘in uw opdracht’. Ze zijn u. En u bent hen. De volgende keer dat u in een stemhokje staat, vraag u dan af: zou ík na een affaire-Kucam, of na een toeslagenaffaire, de gedupeerden die door mijn toedoen tot aan de lippen in de stront staan, recht in de ogen kunnen kijken en ijskoud kunnen volhouden dat ik gewoon loodgieter blijf?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234