Dinsdag 30/11/2021
Alain Gerlache. Beeld DM
Alain Gerlache.Beeld DM

ColumnAlain Gerlache

Verbod op onverdoofd slachten: alle dieren zijn gelijk, behalve in Brussel

Alain Gerlache overschouwt de politieke actualiteit. Zijn column verschijnt op maandag.

Tijdens de laatste Brusselse ministerraad diende Bernard Clerfayt (DéFI), de minister van Dierenwelzijn, een ontwerp van ordonnantie in voor een verbod op het onverdoofd slachten van vee. Dat is duidelijk een delicaat onderwerp. Na de vergadering verlieten de ministers het gebouw liever langs de achterdeur om de journalisten te ontwijken. Alleen Clerfayt stond de pers te woord, om te verklaren dat er geen akkoord binnen de meerderheid was. “Niemand ontkent dat de dieren tijdens het slachten lijden, maar dit vraagstuk schept veel verdeeldheid in de politieke groepen.”

Op het eerste gezicht lijkt deze blokkering verrassend. Het Vlaams parlement heeft al meer dan vier jaar geleden, op 28 juni 2017, het decreet van minister Ben Weyts (NVA) op het verbod van onverdoofd slachten goedgekeurd. De stemming was unaniem en kreeg dus de steun van alle Vlaamse partijen die nu in de Brusselse meerderheid zitten: groenen, liberalen, socialisten. Na een overgangsperiode is het decreet op 1 januari 2019 van kracht geworden.

In het Waals parlement was het scenario vrijwel identiek. In Namen werd een met het Vlaamse decreet vergelijkbare tekst vrijwel unaniem aanvaard. Er waren maar drie tegenstemmen: één van Ecolo en twee van de PTB. De twee partijen die we in de Brusselse regering terugvinden, de PS en Ecolo, keurden het decreet dus met een grote meerderheid goed. Sinds 1 september 2019 is het in Wallonië van kracht.

Gelet op de grote steun voor deze vooruitgang voor het dierenwelzijn in de twee andere deelstaten zou je kunnen denken dat het Brussels Gewest snel vergelijkbare maatregelen neemt. Niets daarvan. Toen moslimverenigingen en joodse personaliteiten in naam van de vrijheid van eredienst in beroep gingen, verkoos de toenmalige Brusselse meerderheid om op de beslissingen van de rechtbanken te wachten. De huidige regering, met de socialist Rudi Vervoort als minister-president, heeft dit punt vanwege de ‘juridische onzekerheid’ niet in haar programma opgenomen.

De onzekerheid is nu voorbij. Op 30 september heeft het Grondwettelijk Hof geoordeeld dat het Vlaamse en het Waalse decreet niet in strijd zijn met de Belgische grondwet. Het Hof had de kwestie voorgelegd aan het EU-Hof van Justitie. Dat besliste eind 2020 dat het verbod niet in strijd is met het Europese recht en dat de tekst “zorgt voor een juist evenwicht tussen dierenwelzijn en de vrijheid van religie”.

In werkelijkheid waren de juridische debatten slechts een afleidingsmanoeuvre van sommige partijen van de Brusselse meerderheid, de PS en Ecolo aan de Franstalige kant en One.brussels/Vooruit aan de Vlaamse, die het blijkbaar moeilijk hebben met het voorstel van decreet. Hoe kun je anders verklaren dat ze in verschillende gewesten verschillende stellingen innemen?

Ter herinnering: tijdens de verkiezingscampagne van 2019 verspreidden kandidaten van Ecolo een opmerkelijke flyer in bepaalde wijken van Brussel. Die vergeleek de standpunten van de verschillende Brusselse partijen over onder meer het rituele slachten en benadrukte dat Ecolo zich tegen een verbod zou verzetten. Na beschuldigingen van communautarisme nam de partij uiteindelijk afstand van die flyer, maar zonder de inhoud te logenstraffen – een pijnlijke politieke evenwichtsoefening die Ecolo geen goed figuur deed slaan. Bij de Parti Socialiste zijn de spanningen tussen de traditionele leken en de voorstanders van redelijke toegevingen welbekend. In de oppositie is ook de Brusselse cdH diep verdeeld, terwijl net een minister van die partij het Waalse decreet had voorgesteld.

We hebben het begrepen: dit is het vervolg van de twist over de hoofddoeken bij de MIVB, de Brusselse maatschappij voor openbaar vervoer, die de Franstalige vleugel van de meerderheid al aan het wankelen had gebracht. DéFI, dat toen moest inbinden, wil deze keer tonen dat het niet afwijkt van zijn standpunten ten aanzien van de neutraliteit van de staat en de voorrang van de wet op religieuze voorschriften. Met het risico dat het opnieuw het onderspit delft.

Los van deze verwikkelingen en van het vraagstuk van het dierenwelzijn doet de nieuwe affaire denken aan de controversiële uitspraken van Ihsane Haaouach, de regeringscommissaris die door Ecolo-staatssecretaris Sarah Schlitz was benoemd. Toen ze in die functie in opspraak kwam omdat ze de hoofddoek draagt, gaf ze een interview aan de krant Le Soir waarin ze zich afvroeg hoe de scheiding tussen kerk en staat “kan passen in een veranderende demografie”. Een ‘persoonlijke’ uitspraak die uiteindelijk tot haar aftreden leidde. De evolutie van het Brusselse politieke landschap lijkt haar nu gelijk te geven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234