Donderdag 27/02/2020
Beeld kos

Column

Van de wereld een betere plek maken, door vrijwillige 'ontbering'? Laat me niet lachen

Guido Everaert is blogger en columnist.

Ik zat onlangs te praten met een goede vriend. Hij is wat ze noemen 'geherstructureerd'. Weggesaneerd, gedownsized. Ontslagen in mensentermen. In de nadagen van een welgevulde carrière neem je dat hele - in se erg grote - drama wellicht iets flegmatischer op. Hij heeft geen kinderen, heeft altijd goed gespaard, hij zit er - naar middenklassenormen gesproken - warmpjes bij en het kwam eerder als een lang verwachte opluchting. Geen gezeik, geen horlepiep dansen naar machtsgeile pijpen. Het zal allemaal wel. Eindelijk echt leven. Toch bleek dat niet zo simpel te zijn.

Guido Everaert.Beeld Karin de Bruyn

Zijn grootste probleem is en blijft het schuldgevoel. Het schuldgevoel dat hij midden op de dag desnoods naar tv kan kijken, kan wandelen aan zee, zonder dat iemand hem iets maakt. Maar hij doet het niet. Omdat het knaagt dat hij dan niets productief meer doet. Uiteraard doet hij nog veel productiefs. Kenmerkend aan onze generatie is - vrees ik - dat we werken tot we er bij vallen, gewoon omdat we niets anders gekend hebben.

Men kan dat zielig vinden, het is gewoon zo. En het is herkenbaar. Het schuldgevoel om de leegheid, het niets om handen hebben, of erger nog het verkwanselen van tijd aan onproductieve dingen. Je kijkt niet naar films als je werk te doen hebt, en je hebt altijd werk te doen. Ontspanning als beloning, anders deugt het niet.

Ik heb het vroeger al eens gezegd, ik veins soms kleine kwaaltjes als ik een dag niets wil doen. Ik hoef niets te verantwoorden aan niemand, maar toch doe ik dat. Omdat het dan mag, een beetje medelijden hebben met jezelf. En omdat je er dan niet op aangesproken kan worden. Morgen gaan we er dan weer voluit voor, vandaag even niet. Medelijden en het vaste voornemen om iets goed te doen met je leven.

Dat komt nu ook weer naar voor. We hebben het kennelijk nodig. Een stukje loutering, na het exces. Carnaval. Ik heb me ooit eens laten vertellen dat het woord zou afstammen van Carne vale... afscheid nemen, weg van het vlees. De avond voor de vasten, veertig dagen zonder vlees. Schuld en boete, voor onze heer, die voor onze zonden aan het kruis gestorven is.

Ik betrapte me er vanochtend op dat ik terugdacht aan vroeger, als kind. Een 'versterving' doen. Voor wie het woord niet kent, iets 'ontberen', uit vrije wil, om van de wereld een betere plek te maken, ook al begint dat bij jezelf. Als kind deden we dan vrijwillig afstand van snoep, of van ons geliefkoosd speelgoed. Veertig dagen lang. Wat het opmerkelijk maakt, is dat ik opgegroeid ben in een gezin dat niet echt gelovig kon worden genoemd. En toch zat dat soort boetedoening er toen ook nog of al in. Goede voornemens, een leven vol schuld. Alleen maar op te lossen door nijverheid en vlijt.

Hoeveel positieve energie, hoeveel zachtheid en goedheid gaat er zo eigenlijk verloren? Hoeveel goed humeur ook, want mensen worden chagrijnig als ze zich dingen ontzeggen of als het leven alleen maar uit moeten en zuinig zijn bestaat.

Misschien moeten we met zijn allen de erfzonde maar eens een keer afzweren. Niemand is voor ons aan het kruis of waar dan ook gaan hangen.

Ik zuip niet meer omdat ik er last van ondervind als ik door mijn pens kortademig word bij het strikken van veters. Of omdat mijn hond meewarig naar me kijkt als ik moet uitrusten tijdens een wandeling. Ik doe het met andere woorden voor mezelf, en niet voor iemand anders. En ik heb ook geen behoefte meer aan periodes en vastomlijnde kaders. Als ik eind van deze maand ergens gezellig zit, dan zal er wijn vloeien, en dan worden de verstervingen even vergeten, moedwillig.

Maar veel geluk met de veertig dagen zonder wat dan ook, aan iedereen op aarde!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234