Dinsdag 07/12/2021
Grieks premier Alexis Tsipras. Beeld AP
Grieks premier Alexis Tsipras.Beeld AP

Paul Krugman

Tsipras doet het juiste

Paul Krugman is columnist van The New York Times en Nobelprijswinnaar economie (2008).

Elke waarschuwing over een nakend uiteenvallen van de euro is tot nu toe verkeerd gebleken. Regeringen geven toe aan de eisen van de trojka, ook als ze in de verkiezingen hebben gezegd dat ze dat niet zouden doen. Intussen komt de ECB tussenbeide om de markten te sussen. Dat proces heeft de munt gered maar heeft ook een buitengewoon verwoestende soberheid in stand gehouden - de enkele kwartalen bescheiden groei in sommige schuldenlanden mogen ons de immense kosten van vijf jaar massale werkloosheid niet doen vergeten.

Politiek beschouwd zijn de grote verliezers van dit proces de centrumlinkse partijen. De aanvaarding van een harde soberheid - en dus de afstand van alles wat zij verondersteld worden te verdedigen - is voor hen veel schadelijker dan voor centrumrechtse partijen.

Paul Krugman. Beeld rv
Paul Krugman.Beeld rv

Ik heb de indruk dat de trojka - waarom zouden we nog langer doen alsof er iets veranderd is, we kunnen net zo goed de oude naam gebruiken - verwachtte of ten minste hoopte dat deze geschiedenis zich in Griekenland zou herhalen. Ofwel zou Tsipras doen wat de anderen hebben gedaan, een groot gedeelte van zijn coalitie laten vallen en waarschijnlijk gedwongen worden tot een bondgenootschap met centrumrechts, ofwel zou de regering van Syriza vallen. En dat zou nog kunnen gebeuren.

Maar Tsipras lijkt te weigeren om zich op zijn zwaard te storten. Als antwoord op het ultimatum van de trojka heeft hij een referendum aangekondigd. Dat leidt tot veel handenwringen en verwijten dat hij zich onverantwoordelijk gedraagt, maar in feite doet hij het juiste. En wel om twee redenen.

Ten eerste zal de Griekse regering, als ze het referendum wint, democratisch gelegitimeerd zijn. Dat telt in Europa nog altijd mee, denk ik (en als het niet meer meetelt, is dat goed om te weten).

Ten tweede heeft Syriza zich tot nu toe in een politiek ongemakkelijke positie bevonden, met kiezers die aan de ene kant woedend waren over de strenge soberheidseisen, maar aan de andere de euro niet wilden verlaten. Het is altijd onduidelijk geweest hoe die twee factoren met elkaar konden worden verzoend. Het referendum zal de kiezers nu vragen wat zij het belangrijkste vinden. Het zal Tsipras een mandaat geven om te doen wat hij moet doen als de trojka tot het uiterste gaat.

Ik vind het een monsterlijke stommiteit dat de schuldeisers het zo ver hebben laten komen. Maar dat hebben ze gedaan en ik kan het Tsipras niet verwijten dat hij bij de kiezers te rade gaat in plaats van hen te verraden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234