Woensdag 23/10/2019

Column

Trump zoekt mensen die passen bij zijn 'gut feeling', zoals CIA-directeur Mike Pompeo

Derk Jan Eppink. Beeld rv

Derk Jan Eppink werkt in New York voor de conservatieve denktank London Policy Center. Zijn wisselcolumn met Sammy Mahdi verschijnt wekelijks.

Veel medewerkers van een Amerikaanse president verlaten hun baas rond de tussentijdse verkiezingen in november, maar president Trump heeft er al enkele stoelendansen opzitten. Iedereen in Washington verwachtte het ontslag van Rex Tillerson, minister van Buitenlandse Zaken. Behalve Tillerson zelf. Net terug uit Afrika vernam hij het via Twitter. Trump zoekt mensen die passen bij zijn gut feeling. Zoals CIA-directeur Mike Pompeo, die Tillerson opvolgt.

Tillerson bleek uiteindelijk geen Trump-type. Pompeo is een uitgesproken figuur, met een militaire opleiding in West Point en academische scholing in Harvard. Hij werd lid van het Huis van Afgevaardigden via een district in Kansas, een conservatieve staat. Tijdens de ondervraging van Hillary Clinton bij de Benghazi-hoorzitting was Pompeo een havik. Hij kent politiek Washington van binnenuit.

Tillerson niet, en dat was zijn zwakte. Trump kon aanvankelijk geen ideale minister van Buitenlandse Zaken vinden. Rudy Giuliani wilde wel, maar Trump vond hem wat te veel wereldster. Voormalig Republikeins presidentskandidaat Mitt Romney wilde ook graag, maar Trump wilde hem niet. Romney, die nu lonkt naar een zetel in de Senaat vanuit de staat Utah, zou zijn eigen gang gaan. Uiteindelijk kwamen Condoleezza Rice, minister van Buitenlandse Zaken onder George W. Bush, en Robert Gates, minister van Defensie onder Bush en Obama, met Tillerson; topman van het oliebedrijf Exxon. Net als Trump een zakenman.

Maar het klikte nooit. Tillerson was en bleef een buitenstaander in Washington. Hij was er zelfs trots op. Het politieke bedrijf kende hij niet en hij was veel op reis. Zijn opinie stond vaak haaks op die van Trump. Tillerson was voor het atoomakkoord met Iran, Trump wil er eigenlijk van af. Hij wilde VS in het klimaatakkoord van Parijs laten, Trump trok de VS terug. Tillerson was tegen importtarieven voor staal en aluminium, voor Trump vaste overtuiging. Republikeinen zijn nooit bijster enthousiast over het ministerie van Buitenlandse Zaken in de stadswijk Foggy Bottom. Conservatief Amerika neemt dat letterlijk: een mistige, moerassige plaats voor slappelingen.

Pompeo was altijd in de buurt van Trump. Als CIA-directeur verzorgde hij de dagelijkse veiligheidsbriefing van de president. Het klikte tussen de twee. Pompeo is harder en meer politicus dan Tillerson. Pompeo paste bij de gut feeling van Trump. Nu mogelijke onderhandelingen met Noord-Korea voor de deur staan, wil Trump zijn A-team klaarstomen. Tillerson werd ingeruild voor Pompeo. Op een weinig galante manier.

Ook bij het ministerie voor Veteranenzaken wil Trump verandering. De zittende minister, David Shulkin, vindt hij te zwak. Trump prefereert de robuuste Rick Perry, ex-gouverneur van Texas, die nu minister van Energie is. Economisch topadviseur Gary Cohn verliet het Witte Huis omdat hij het oneens was met de invoering van invoertarieven. Als opvolger wordt Larry Kudlow genoemd, commentator bij CNBC. Trump houdt van diens stijl.

En Gina Haspel moet Pompeo opvolgen als CIA-directeur. Haspel, de eerste vrouw in die functie, was verantwoordelijk voor een geheime gevangenis in Thailand waar Amerika terreurverdachten ondervroeg, onder andere met waterboarding. De Senaat vindt de kandidatuur van Haspel mogelijk wat te veel gut feeling.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234