Zondag 02/10/2022
Alain Gerlache. Beeld DM
Alain Gerlache.Beeld DM

ColumnAlain Gerlache

Toen extreemrechtse Zemmour van Franse Poetin droomde

Alain Gerlache overschouwt de politieke actualiteit. Zijn column verschijnt op maandag.

Alain Gerlache

Emmanuel Macron zal deze week officieel bekendmaken dat hij kandidaat is in de presidentsverkiezing. In Frankrijk is dat een ritueel. Volgens de wet is de goedkeuring van vijfhonderd handtekeningen van peters door de Franse Grondwettelijke Raad vereist om kandidaat te zijn.

Zoals al zijn voorgangers in het Elysée zal hij zo lang mogelijk gewacht hebben, om te profiteren van de status en de voordelen van zijn ambt – om nog te zwijgen over het Franse voorzitterschap van de Europese Unie. De president hoopte waarschijnlijk ook te wachten tot het einde van de gezondheidscrisis in zicht was.

De invasie van Oekraïne door het Russische leger heeft niet alleen zijn agenda maar ook heel de kiescampagne overhoop gegooid. Nog nooit heeft een Franse presidentsverkiezing zich in een context als deze afgespeeld. Het beeld van de confrontatie tussen Vladimir Poetin en Emmanuel Macron aan een gigantische tafel zal de geschiedenis ingaan als het symbool van de afstand die Europa en Rusland voortaan van elkaar scheidt.

Zullen Macrons vergeefse vredesinitiatieven in zijn nadeel spelen wanneer de Fransen in april naar de stembus gaan? Dat is lang niet zeker. Zijn diplomatieke mislukking verzinkt immers in het niet bij de problemen die deze oorlog voor zijn concurrenten stelt, Marine Le Pen, Eric Zemmour en Jean-Luc Mélenchon.

Het is waar dat al die populistische kandidaten Rusland na de invasie van Oekraïne hebben veroordeeld. Het probleem is dat ze daarmee een bocht van 180 graden hebben gemaakt tegenover hun vroegere standpunten over het conflict. Tot 24 februari beschuldigden ze vooral de NAVO en de Europese Unie van het opdrijven van de spanningen. Een primair antiamerikanisme is een welbekend kenmerk van extreemrechts en extreemlinks, en ook de EU vindt geen genade in hun ogen. Dat zien we trouwens ook bij ons met het Vlaams Belang en de PVDA.

“Mobiliseren de Russen aan hun grenzen? Wie zou dat niet doen met een dergelijke buur, een land met banden met een macht die hen voortdurend bedreigt?” verklaarde Mélenchon van de extreemlinkse partij La France Insoumise op 18 januari in de krant Le Monde. Toen ze in de verkiezingscampagne van 2017 bij Poetin in Moskou op bezoek ging, zei de extreemrechtse kandidate Le Pen over de Europese sancties na de annexatie van de Krim: “Wij geloven niet in de diplomatie van dreigementen, sancties of chantage die de Europese Unie helaas meer en meer voert tegen de Russische Federatie en haar eigen leden.” In dezelfde periode werd haar partij door een lening van een Russische bank van het faillissement gered.

Extreemrechts is bovendien gefascineerd door autocraten, zoals bijvoorbeeld blijkt uit dit interview van Zemmour in het blad L’Opinion, in 2018, toen hij nog alleen een polemist was. “Poetin ijvert voor de wedergeboorte van een land dat ooit een machtig rijk was. Ik zou dromen van een Franse Poetin, maar die is er niet.”

Zelfs de kandidate van klassiek rechts, Valérie Pécresse, lijdt randschade als gevolg van de sympathie van een deel van Frans rechts voor Poetins Rusland. Ze heeft nooit haar liefde aan de meester van het Kremlin verklaard, maar de aanwezigheid van gewezen premier François Fillon in de raad van bestuur van twee Russische oliegroepen met banden met het Kremlin heeft haar geen goed gedaan.

Fillon, de kandidaat van rechts in de presidentsverkiezing van 2017, had het voorbeeld gevolgd van Gerhard Schröder, de voormalige Duitse kanselier, wiens banden met de Russische machthebbers we kennen. Pécresse antwoordde dat Fillon uit de politiek is gestapt, maar dat legde de critici het zwijgen niet op. Vorige vrijdag maakte hij zijn ontslag uit de twee groepen bekend. “Met een zwaar hart”, zei hij erbij. Wat Pécresse niet belette om dit weekend te verklaren dat “alle kandidaten die een grenzeloze bewondering voor Poetin hebben getoond, meneer Mélenchon, mevrouw Le Pen, meneer Zemmour, alle mensen die Russisch geld hebben aanvaard, het presidentschap van Frankrijk onwaardig zijn”.

De oorlog in Oekraïne staat nu duidelijk centraal in de Franse verkiezingscampagne. Het blijft alleen de vraag of de Franse kiezers daar hun conclusies uit zullen trekken. Zes weken voor de eerste ronde zeggen de opiniepeilingen hoe dan ook duidelijk dat Emmanuel Macron de grote favoriet is in de Franse presidentsverkiezingen. Jammer voor zijn concurrenten die nu hebben ontdekt hoe onvoorspelbaar en onbetrouwbaar hun voormalige vriend Poetin is.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234