Vrijdag 04/12/2020
Beeld DM

ColumnJulie Cafmeyer

Sommige mensen zijn hun vertrouwen kwijt en dat is logisch

Julie Cafmeyer is columnist.

Volgens Wikipedia is gaslighting een vorm van psychische manipulatie waarbij de pleger erop uit is zijn slachtoffer mentaal te ontredderen. Dit doet hij door twijfel te zaaien aan het gezonde verstand van het slachtoffer. De term komt van de gelijknamige film Gaslight.

Een voorbeeld: een man en een vrouw staan in een ruimte. De man draait de hele tijd het gaslicht lager. De vrouw merkt dit op, maar de man ontkent. De vrouw twijfelt aan haar waarnemingsvermogen. Ze zal zich wel verbeelden dat het licht zwakker wordt.

Een ander voorbeeld. Ik sta met een vrouw in een ruimte. Er hangt een schilderij aan de muur. Als ze wegkijkt, neem ik het schilderij weg. Ze zegt: ‘Hing daar nu geen schilderij?’ Ik blijf ontkennen dat daar ooit een schilderij was. De vrouw wordt gek. Ze besluit dat het aan zichzelf ligt, dat ze dingen ziet die er niet zijn.

Zelf voel ik mij de laatste tijd ge-gaslight door de staat. Al jaren worden wij overspoeld door onheilspellende berichten over de toekomst. De temperatuur blijft stijgen, ijskappen smelten, soorten verdwijnen, de lucht is vervuild, dieren worden slecht behandeld, ons voedsel is gemanipuleerd, vluchtelingen krijgen geen plek, grote vermogens worden niet belast, de sociale ongelijkheid blijft groeien, enzovoort. Dat er iets zou gebeuren, wist iedereen. In welke vorm konden we niet weten: een hittegolf, een overstroming, een oorlog.

Nu blijkt het een virus te zijn. Politici zouden hun verantwoordelijkheid kunnen nemen. Ze zouden kunnen erkennen dat de manier van leven op deze planeet op termijn geen verder leven garandeert. Dat als we zo verdergaan, het leven op aarde stopt.

Dit is gaslighting: Niet benoemen wat er echt aan de hand is, terwijl iedereen ziet en voelt dat er iets niet klopt. Alle verantwoordelijkheid wordt op een virus en de burger geschoven. Als we niet beter ons best doen om de maatregelen te volgen, zullen we nog harder gestraft worden. Alles wat het leven zinvol maakt, wordt ons afgenomen. We zullen werken, consumeren en vliegen. We zullen niet nadenken, genieten, aangeraakt worden.

Het is te makkelijk om de schuld van alles wat misloopt te schuiven op ongehoorzame burgers of complottheorieën. Sommige mensen zijn hun vertrouwen kwijt en dat is logisch aangezien we in een toxische relatie zijn beland met de aarde en de machthebbers.

Ik weiger mee te gaan in een taal waarbij ik ‘gestraft’ word als ik niet beter mijn best doe. Ik vind het een zelfdestructieve gedachte dat de schuld bij mij ligt, terwijl een overheid geen moeite doet om het grotere plaatje te zien. Investeer in de dingen die daadwerkelijk oplossingen kunnen bieden. Kijk eens naar de lucht, naar boven, om je heen. Kijk naar wat ons leven kan zijn op lange termijn.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234