Zondag 20/06/2021
Femke Van Garderen Beeld dm
Femke Van GarderenBeeld dm

StandpuntFemke Van Garderen

Seksualiteit en grensoverschrijdend gedrag in woon-zorgcentra: een lastig onderwerp, maar we mogen niet zwijgen

Femke van Garderen is journalist bij De Morgen.

Je schaamte overstijgen, een personeelslid vragen om een sekswerker, en dan alleen een afkeurende blik krijgen.

Door je dementieproces in het bijzijn van anderen masturberen en achteraf horen dat je meteen gefixeerd werd.

Met tegenzin de kamer van een bewoner in gaan, omdat je weet dat er een oneerbaar voorstel zal volgen en je niet weet hoe te reageren.

Je hoeft niet lang rond te bellen om te horen hoe verkrampt er in woon-zorgcentra wordt omgesprongen met seksualiteit en grensoverschrijdend gedrag.

Daarvoor moeten we niet per se een beschuldigende vinger bovenhalen. Het is gewoon een lastig onderwerp. Maar het is niet omdat we er allemaal mee worstelen, dat we verder moeten zwijgen.

Het is dus goed dat gerontologen aandringen op meer aandacht daarvoor in de ouderenzorg. Ze zeggen terecht dat de aanpak nu te vrijblijvend is en dat er verplichtingen moeten volgen.

Die oproep komt op een goed moment. Want deze gezondheidscrisis heeft een bijzonder lelijk spoor getrokken doorheen de woon-zorgcentra. Al voor corona was er te weinig personeel, een hoge werkdruk en amper geld. Deze pandemie heeft de toestand alleen maar verslechterd. Met onder meer dat vreselijke rapport van Amnesty International over geschonden mensenrechten als resultaat.

De Vlaamse regering is onlangs aan de hulpkreten tegemoet gekomen, met een zorgakkoord dat vanaf 2021 jaarlijks een extra enveloppe van 577 miljoen euro vrijmaakt. Dat geld is onder meer voor hogere lonen en extra personeel bedoeld.

Dat is een goed begin. Want er is, los van middelen, ook een groter, doordachter plan nodig om woon-zorgcentra van hun negatief imago te verlossen.

Hoe ziet het rusthuis van de toekomst eruit? Het antwoord op die vraag moet over meer gaan dan gezellige en moderne kamers. We moeten eerst achterhalen wat goede zorg is, en daarvoor inspraak van bewoners toelaten. Dat laatste blijkt vooral een moeilijk iets. Als het over oudere mensen gaat, beslissen we nog te vaak over de hoofden heen.

Laten we dus zeker hen aan het woord laten. Niet alleen over wat er in hun bord mag, maar dus ook in hun bed. De vrijheid om al dan niet seksueel actief te zijn is een recht.

Of dat allemaal met wetgeving veranderd kan worden, is maar de vraag. We hebben in de eerste plaats een mentaliteitswijziging nodig.

Ook onder het personeel moet die gerealiseerd worden. Al moet daar wel iets tegenover staan. Je kunt niet verwachten dat zorg- en verpleegkundigen in de huidige situatie ineens net zo vlot peilen naar iemands libido als naar zijn of haar eetlust.

Nochtans is dat wel belangrijk. Het is pas door zulke onderwerpen bespreekbaar te maken, dat het makkelijker wordt om in te schatten of iets over de schreef gaat of niet. Pas dan kun je adequaat reageren.

Het is te hopen dat beleidsmakers nu ook naarstig op zoek zijn naar manieren om deze zwaar getroffen sector ook hiervoor de juiste tools aan te reiken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234