Maandag 24/06/2019
Bart Eeckhout. Beeld rv

Standpunt

Radicaal-rechts in Europa: Wat te doen met een tegenstrever die andere regels volgt, namelijk geen regels?

Bart Eeckhout is hoofdredacteur. 

In Milaan bliezen de leiders van Europees radicaal-rechts afgelopen weekend verzamelen in de aanloop naar de Europese verkiezingen. Er kon een stralende glimlach vanaf bij de Salvini’s en Le Pens van deze wereld, zegezeker als ze zich wanen voor komende zondag.

Niet op het feestje: Heinz-Christian Strache, boegbeeld van de Oostenrijkse FPÖ en tot afgelopen weekend zelfs vicepremier in de regering van zijn land. Vrijdag lekten beelden uit waarop de heer Strache zich als een onnozele hals liet bedotten door een zogezegd Russisch contact. In ruil voor geld was Strache bereid de Russen vrije toegang tot de regering te schenken. De Russen beloofden Strache zelfs een krant te kopen om er een partijvehikel van te maken. Strache vond het allemaal prima en begon spontaan te fantaseren welke journalisten hij de laan zou uitsturen. Alleen was de video opgezet spel.

Hoe knullig de Oostenrijkse vicepremier zich ook liet bedriegen, de beelden mogen ons wel alarmeren. Eens te meer blijkt dat radicaal-rechtse politici weinig aansporing nodig hebben om de eigen autonomie te versjacheren aan de Russen. Marine Le Pen, Matteo Salvini, de Duitse AfD of Filip Dewinter bij ons: ze hebben allen bewezen banden met het regime in het Kremlin. De video met Strache bewijst hoever dit type politici bereid is inmenging te aanvaarden.

Bokswedstrijd

Er is nog iets dat ons zorgen mag baren. In normale omstandigheden zou een politicus of een partij die zich zo flagrant laat betrappen op corruptie het eigen politieke doodvonnis tekenen. Bij radicaal-rechts weet je niet of dat ook zo gaat werken. Dit soort partijen trekt een kiespubliek aan dat wantrouwig staat tegenover de politieke, democratische spelregels. Als een politicus uitgesloten wordt omdat hij die spelregels overtreedt, zijn de sympathisanten niet per se overtuigd dat er een electorale sanctie dient te volgen.

Je kan politieke strijd vergelijken met een bokswedstrijd: het kan er hard aan toe gaan, maar er zijn wel heldere regels. Wat doe je dan met een tegenstrever die andere regels volgt, namelijk: géén regels? Dat is de kwestie van radicaal-rechts in Europa.

Groeiende schaduw

Die kwestie schijnt zich ook weer in Vlaanderen en België te gaan stellen. Na succes bij de gemeenteraadsverkiezingen zou het VB ook nationaal weer kunnen doorgroeien.

Wat te doen? Verbieden is geen optie in een democratie, negeren is niet bepaald een succes gebleken, maar ook imiteren is riskant, zo leerde de N-VA bij de lokale verkiezingen.

Toch lijkt de groeiende schaduw van radicaal-rechts concurrent N-VA niet echt te verstoren. Dat is, anderzijds, vanuit een cynisch machtsperspectief ook zo gek niet. VB is dood gewicht in het parlement, want ongeschikt om mee te besturen. Hoe groter dat dode gewicht, hoe groter de kans dat de dominante N-VA onvermijdelijk wordt om een meerderheid te vormen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden