Zondag 02/10/2022
Mark Coenen. Beeld DM
Mark Coenen.Beeld DM

ColumnDe gebeten hond

Op het einde van het leven deugen alleen mensen zonder geheugen: zij hebben geen verleden en geen toekomst meer

Mark Coenen gaat op wandel met de week.

Mark Coenen

Als de periodieken bij het overlijden van de geliefde dichter Remco Campert langs hun neus weg melden dat met hem ook de laatste Vijftiger het tijdelijke met het zeer eeuwige heeft gewisseld, kijk ik altijd een beetje geschrokken.

Tot ik besef dat het hier gaat over een Vijftiger met een hoofdletter.

Dankzij hem maar ook dankzij Lucebert, Schierbeek, Kouwenaar en Claus was poëzie plots een gebeurtenis waar veel volk naar kwam kijken, om eens een regel van de Zestiger Herman de Coninck uit het hoofd te citeren, want dat kan ik nog net.

De man die in 1971 op zijn 42ste al een verzameling uitbracht die Campert compleet heette, is dat sinds zondag echt. Zijn boek is uit.

Ik ben zelf een vijftiger met kleine letter, geboortig uit de tijd van Expo 58 en dan komt dat allemaal al erg dichtbij. Nog net niet genoeg om helemaal in paniek te raken.

Naast kalk­nagels, haar op rare plaatsen en staar krijgt de oudere jongere – een term die men van de ziekenkas mag gebruiken tot men 70 wordt – ook te maken met een haperend geheugen. In het grote bos van het leven hangt steeds meer mist tussen de berken. Een waterig zonnetje wijst de weg, maar voor hoelang nog en naar waar?

De tijd is een gom. Het geheugen zwijgt steeds luider.

Je bent wat je niet kunt kwijtraken, schreef Gerrit Komrij ooit, maar dat is uiteindelijk niet zoveel en dan heb ik het niet alleen over huissleutels. Niet getreurd, want vergeetachtigheid is een lot dat wij, zij het in verschillende gradaties, allen delen.

Dat heeft ook met nonchalance te maken en niet goed opletten en je-m’en-foutisme en aangeboren lamstraligheid, eigenschappen die met hoofdletters mij op het krakkemikkige lijf zijn geschreven.

Je kunt daar gelukkig ook op oefenen en dat doe ik religieus, als ik het tenminste niet vergeet en de nieuwerwetse neiging kan onderdrukken om al wat ik niet weet te googelen.

Bij Campert was vergeten een doel: wat niet meer weet, niet meer deert.

“Eigenlijk,” zei hij ooit maar ik ben vergeten waar, “zou ik willen dat, als ik doodga, alles precies is opgelost, dat ik geen verleden meer heb. Ik slaag er al aardig in een hoop te vergeten. Als ik doodga wil ik niets meer hebben om over te tobben. En dat moet kunnen.”

Suffend op een bankje, nergens meer van weten en daar dan gelukkig van zijn.

Op het einde van het leven deugen alleen mensen zonder geheugen: zij hebben geen verleden en geen toekomst meer.

Hopelijk denk ik dat op mijn 92ste ook, maar ik schrijf het alvast nu al op want anders vergeet ik het weer.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234