Zaterdag 23/10/2021
Mohamed Ouaamari. Beeld DM
Mohamed Ouaamari.Beeld DM

ColumnMohamed Ouaamari

Nee, België kent helemaal geen traditie van doorgedreven secularisme

Mohamed Ouaamari is auteur van Groetjes uit Vlaanderen. Zijn column verschijnt tweewekelijks.

Mocht Erik Van Looy mij ooit vragen wat ik weet over de zomervakantie, dan som ik de volgende trefwoorden op: bouwverlof; belgicisten (vervloeken Vlamingen op 11 juli); Vlamingen (vervloeken belgicisten op 21 juli); openluchtzwembadrellen; boerkini’s. Stop!

Vooral die laatste twee zijn de afgelopen jaren erg populair geworden. De zomervakantie is traditioneel gezien het moment om banale relletjes op te blazen tot grote identitaire debatten. Afgelopen weken nam vooral de MR het initiatief. Zo richtten Georges-Louis Bouchez en co. hun pijlen op het burgerinitiatief Flow, een Brussels zwembad dat onder andere gefinancierd wordt met publieke middelen. De Franstalige liberalen schuimbekten net niet toen bleek dat men een zwemuurtje exclusief voor vrouwen had ingevoerd en dat vrouwen die wensen te zwemmen in boerkini, niet behandeld zouden worden als paria’s. “Een grove schending van de scheiding tussen kerk en staat”, klonk het.

Is dat zo? Je zou bijna denken dat de hoofdbisschop of moefti van Brussel zich persoonlijk heeft gemoeid met deze regels. Maar nee, het zijn de initiatiefnemers, vrijwilligers uit Brussel, die deze regels hebben opgesteld. Noch de staat, noch de kerk.

Men leurt graag met het principe van scheiding kerk en staat, om religie volledig uit het publieke leven te bannen. Ze laten uitschijnen dat dit ingebakken zit in onze politieke cultuur, wat helemaal niet zo is en maken van de vrijzinnigheid bijna een staatsgodsdienst. De liberalen dromen van het Franse laïcité-systeem, een klassiek secularisme waarbij de staat en levensbeschouwing strikt gescheiden worden.

Nee, België kent helemaal geen traditie van doorgedreven secularisme. Wij kennen net als bijvoorbeeld Nederland een traditie van pluralistische coöperatie. In de Belgische grondwet worden de vrijheid en uiting van erediensten in het openbaar gewaarborgd en financiert de staat bijvoorbeeld erediensten en zaken als pakweg katholiek onderwijs. Iets wat in het Franse systeem van laïcité ondenkbaar is.

De traditionele Belgische middenpositie tussen theocratie en totalitair secularisme is een positie die toelaat om op een gezonde manier met elkaar samen te leven. Wanneer de pastoor of imam wetten wil maken, moet hij op een kieslijst gaan staan. In ruil daarvoor bemoeit de overheid zich niet met hoe gelovigen hun religie beleven.

En ja, dat deze ‘coöperatie’ door veranderende demografie herbekeken en verfijnd moet worden, is een debat dat we moeten voeren. De katholieke godsdienst verliest aan belang, terwijl de organisatie van de islamitische eredienst in het Belgische systeem nog steeds op verschillende plekken te wensen overlaat. Dat wil niet zeggen dat het principe van scheiding kerk en staat op de schop moet.

Afgelopen weekend werd de Guldensporenslag herdacht. Over hoe Vlaanderen het Franse juk van zich afschudde. Wel, laten we onszelf niet in het juk wringen van de laïcité. Want na de boerkini’s komen de radicale vrijzinnigen voor de kerststalletjes en kerstmarkten. En dan is het helemaal niet de schuld van de moslims, zoals sommige traditielievende Vlamingen dan schreeuwen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234