Zondag 18/08/2019
Mark Coenen. Beeld rv

Column Mark Coenen

Na je zevende verandert er fundamenteel niets meer aan je persoonlijkheid, zo wordt gezegd

Mark Coenen is columnist.

In Dagelijksheden, een nieuwe bundel columns, is de gouden oude Remco Campert, tot spijt van wie het benijdt, nog steeds in goeden doen.

Hij is de meester van de geraffineerde stilistische eenvoud: in bedrieglijk simpele zinnen doet hij kond van zijn leven, dat zich bij de bijna negentigjarige voor een groot deel in eigen huis en hoofd afspeelt.

‘Herinneringen’, schrijft hij ergens, ‘zijn onbetrouwbaar. Eens berustten ze op een feit, maar in de loop der jaren voeg je er steeds meer aan toe, zodat een feit een verhaal wordt.’

Dat dat waar is, merk ik als ik deze week met een paar krasse knarren van de openbare en commerciële radio ga lunchen: niet alleen worden we vergeetachtig, waardoor bij elk verhaal moet gegoogeld worden naar de naam van sommige hoofdrolspelers, maar onze verbeelding vergroot het verleden, maakt anekdotes legendarisch en geeft er een glimmend patina aan.

Feiten worden verhalen die steeds verder uitdeinen, tot aan de rand van het geloofwaardige, maar dat zal ons vegetarische worst wezen: het verhaal is altijd leuker dan wat er echt gebeurd is.

Gelukkig zijn wij van de radio en niet van tv.

In 63 Up, de documentairereeks die deze week werd uitgezonden door de VPRO, zie je wat er ‘echt’ gebeurd is in de levens van de veertien deelnemers aan het eerste realityprogramma aller tijden.

Beelden liegen niet, al kan er naar hartenlust geframed worden in montage.

Het idee was simpel en tegelijk geniaal: om de zeven jaar een programma maken met steeds dezelfde mensen, over hun leven en dromen en wat daar van terecht is gekomen.

Het is de meest fascinerende tv die ooit over onze rare soort gemaakt is.

Een van de uitgangspunten was: ‘Geef mij een kind tot het zevende jaar en ik zal van hem maken wat ik wil’, een uitspraak van Ignatius van Loyola, de stichter van de jezuïeten.

Na je zevende verandert er fundamenteel niets meer aan je persoonlijkheid, zo wordt gezegd. Dat blijkt in deze serie voor het grootste deel te kloppen.

In een heerlijke mix van zwart-wit en al licht vergane pasteltinten van de eerste kleuren-tv tot de haarscherpe 8K van nu, zie je de deelnemers ouder worden voor je ogen.

De regisseur van alle afleveringen, Michael Apted, ook al 78, interviewt met sonore stem de mensen die na al die tijd allemaal vrienden van hem zijn geworden: de ene al wat meer dan de andere.

Hoe later in het leven, hoe weemoediger, zo blijkt: het is opvallend hoe vaak de deelnemers hun verdriet over wat er met hen gebeurd is of wat er met hen aan het gebeuren is – iemand heeft ­keelkanker – onbeschroomd laten zien.

De stiltes worden met de jaren zwaarder. Veelzeggende blikken.

Het onherroepelijke en het onvermijdelijke komen steeds dichterbij.

Het is confronterend, maar het maakt dat deze reeks een van de beste, zo niet de beste over onze korte tijd op aarde is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden