Vrijdag 15/11/2019

Standpunt

Mondige burgers accepteren 'het is zo' niet langer als antwoord op hun kritische vragen

Waals minister-president Paul Magnette. Beeld BELGA

Bart Eeckhout is opiniërend hoofdredacteur.

Op een absurde manier legt het emotioneel hoogoplopende meningsverschil over een handelsverdrag van 1.600 pagina's zowat alle pijnpunten bloot van de binnenlandse politiek. CETA is het dossier waarvan de Vlaamse voorstanders menen dat het zo fundamenteel is voor ons aller welvaart dat niet-goedkeuring ons en de EU meer zal kosten dan de brexit. Toch achtte geen van die Vlaamse meerderheidspartijen dat cruciale dossier meer waard dan een korte woordenwisseling in een parlementscommissie.

Bart Eeckhout. Beeld Wouter Van Vooren

Nog meer politiek absurdisme: CETA is het dossier dat N-VA gretig tegen de PS in het harnas jaagt, terwijl de Waalse regering enkel gebruikmaakt van de (con)federale autonomie die de Vlaams-nationalisten zo luidkeels geëist hebben en die de N-VA juist nog wil versterken. CETA is het dossier dat de Open Vld doet pleiten om de grondwet om te buigen, terwijl juist die partij grote sier maakt met gebabbel over preambules om de grondwet te versterken.

Het is niet onmogelijk dat Paul Magnette de overwinning behaalt in het CETA-dossier. Mocht de Waalse regering erin slagen de afspraken over een arbitragehof voor grote bedrijven te evacueren uit het handelsakkoord, en daar aparte onderhandelingen over op te zetten, dan zal dat een klinkende overwinning zijn.

Het blijft een merkwaardige kwestie, dat speciaal arbitragehof. De bepalingen ervan zijn onder massaal burgerprotest al flink getemperd, maar blijkbaar is het van levensbelang dat grote bedrijven in een rechtsstaat toch een binnenweg aangereikt krijgen. Waarom, kan niemand zeggen. Toch lijkt de vanzelfsprekend klinkende eis - van het Waalse Gewest - dat eerst de bestaande, nationale rechtsmiddelen uitgeput worden het einde van de vrijhandel in te luiden, volgens onder meer de belangrijkste politicus en de rector van de grootste universiteit van Vlaanderen.

Dat het altijd zo geweest is bij internationale verdragen, klinkt hun verweer. Wel, misschien is dat de echte grote les van deze 'crisis'. Vele burgers staan vijandig tegen internationale verdragen waarvan ze vermoeden dat de voorspelde zegeningen weer niet op hun bord zullen vallen. Zij vormen een alliantie met andere, mondige burgers, die 'het is zo' niet langer als antwoord accepteren op hun kritische vragen. Ze 'crowdsourcen' zelf hun kennis en reiken alternatieven aan. Zo vormen zij een tegenmacht voor de grote lobby's.

Dat is maatschappelijke winst, die de politiek dringend zou moeten leren benutten in plaats van ze te bestrijden. Politici moeten maar eens nadenken over wie de democratie het meeste uitholt: de nieuwe, sceptische burger die handelsverdragen openbreekt, of zijzelf die die megaverdragen achteloos en kritiekloos goedkeuren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234