Woensdag 28/10/2020
Bart Eeckhout.Beeld DM

StandpuntBart Eeckhout

Misschien helpt het om TikTok te beschouwen als frisdrank: kan lekker zijn, maar het is ongezond

Bart Eeckhout is hoofdredacteur.

Toen ik onlangs nog eens over de jonge schoudertjes van zoonlief meekeek naar TikTok, passeerde er een filmpje waarin een coronascepticus allerlei onwaarheden debiteerde over de ‘zakkenvullers’ Marc Van Ranst en Steven Van Gucht. Gelukkig zijn virologen door hun veelvuldige mediaoptredens tegenwoordig kinderidolen geworden, en dus hadden de leugenachtige verhaaltjes geen effect. Maar dat TikTok van een flitsend medium vol dansjes en muziekjes is uitgegroeid tot een platform voor alles wat tot sociale interactie leidt, is wel duidelijk.

Dat brengt risico’s met zich mee. Zeker omdat de van oorsprong Chinese app megapopulair is bij jonge kinderen. Als het over de impact van TikTok gaat, wordt vooral gekeken naar de dubieuze omgang met de privégegevens van de vaak jeugdige gebruikers. Maar ook meer pedagogische kwesties verdienen onze aandacht.

Dat debat wordt urgenter nu op het platform een filmpje blijft opduiken van een man die zichzelf op expliciet visuele manier van het leven berooft. We willen nog best geloven dat TikTok zelf poogt de beelden te verwijderen. Dat lukt maar moeizaam omdat er telkens weer gebruikers zijn die het nuttig vinden om ze weer te posten.

Het maakt van TikTok een slang die in de eigen staart bijt. Gebruikers blijven de vreselijke beelden publiceren omdat de hele app drijft op zucht naar aandacht. Die krijg je gegarandeerd als je dit soort video’s verspreidt. Het algoritme maalt er niet om: beelden die vele en felle reacties uitlokken, worden als vanzelf gepromoot. De TikTok-coördinatoren kunnen gewelddadige beelden wissen tot ze een ons wegen, het eigen algoritme duikelt ze weer op zodra ze opnieuw gedeeld worden. Eens te meer blijkt artificiële intelligentie nog veraf te staan van emotionele intelligentie.

We kunnen daarover klagen, maar dat verandert niets aan het feit dat TikTok in vele huisgezinnen een van de populairste tijdverdrijven is geworden. Dus kunnen we maar beter onszelf en onze kinderen leren om er wijs mee om te gaan.

Verbieden is niet per se de beste oplossing. Leren kinderen de app niet thuis kennen, dan wellicht wel op een ander. Daar kun je ze dus maar beter op voorbereiden. Misschien helpt het om zulke platformen te beschouwen als frisdrank of chips: kan lekker zijn, maar het is ongezond. Dan helpt het om grenzen te stellen aan het gebruik, en om uit te leggen waarom je dat doet.

Juist dit dramatische incident biedt een goede gelegenheid om met de kinderen mee te kijken en mee te praten over alle filmpjes die voor hun netvlies passeren. Wees wel niet verbaasd als je kinderen meer verstand en wijsheid blijken te bezitten over die dingen dan jijzelf.

Nood aan een gesprek? Praten helpt, dat kan bij Tele-Onthaal: bel 106 of ga naar de website tele-onthaal.be.

Wie met vragen zit over zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de website zelfmoord1813.be.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234