Dinsdag 07/12/2021
Amerikaans President Obama en oud-president Bush bij de herdenking van 50 jaar mars in Selma. Beeld AFP
Amerikaans President Obama en oud-president Bush bij de herdenking van 50 jaar mars in Selma.Beeld AFP

Griet Op de Beeck

Minachting voor hopeloosheid, laten we dat allemaal hebben

Griet Op de Beeck is schrijfster en columniste voor De Morgen.

Ik wil ze bedanken en eren. Al de doorbijters. De koppigaards. De durvers. De moedigen. De believers. De stemverheffers. De actie-ondernemers. De van-antwoord-dieners. De voor-hun-overtuiging-opkomers. De verder-kijkers-dan-het-eigenbelang. De kleine en de grote. Die van vroeger en die van nu.

Die van nu kwamen vorig weekend nog met twintigduizend door Brussel lopen, in de Hart boven Hard-betoging. Ik zou hebben meegestapt als ik niet lang voordien beloofd had die dag als schrijver te figureren op de affiche van het Passa Porta Festival.

Wanneer vooraanstaande politici op de nationale omroep bepaalde groepen in de bevolking stigmatiseren en beledigen - en sussend gesteund of toch zeker niet tegengesproken worden door veel collega-politici, dan is het belangrijker dan ooit om te tonen dat zovelen helemaal anders denken.

Op het witte doek wordt in 'Selma' van Ava DuVernay ondertussen een van de groten van vroeger tot leven gewekt. De film heeft het over een groots moment in de geschiedenis van de Verenigde Staten en in de strijd van Martin Luther King: de vreedzame protestmarsen van Selma naar Montgomery in Alabama, 1965.

De zwarte bevolking trok de straat op voor stemrecht en tegen de racistische praktijken die zwarten, ondanks de eerder al goedgekeurde wet, toch nog verhinderden om zich te registreren als kiezer. De eerste betoging werd hardhandig uit elkaar geslagen door politieagenten die als wildemannen tekeer gingen tegen vluchtende mensen die zich niet verweerden. Gruwelijk. Het is door de volharding van een relatief kleine groep burgers, aangevoerd door de onvervaarde doctor King, en al gauw bijgestaan door blanken uit het hele land, dat de toenmalige president Lyndon B. Johnson de Voting Rights Act ondertekende. Een doorbraak in de strijd tegen segregatie.

'Selma' is een zeer goed gemaakte, weliswaar erg klassieke film, maar hoe belangrijk dat hij nu overal vertoond wordt, vijftig jaar na het invoeren van de wet. Omdat de geschiedenis, en wie die meegemaakt heeft, niet mag worden vergeten. Omdat we onszelf moeten blijven herinneren aan de kracht en de mogelijke impact van mensen die zich verenigen. Omdat we moeten blijven geloven in beter. Zelfs nu in de Verenigde Staten de voorbije maanden maar weer eens gebleken is hoe diep vele vormen van racisme nog altijd geworteld zitten in de samenleving. Of beter: júíst nu al die vreselijke verhalen de kranten halen.

De film opent met een scène waarin Martin Luther King voor de spiegel een speech staat te repeteren, achteloos, terwijl hij zijn das probeert te strikken. Hij wandelt snel even door de woorden die hij straks met al dat charisma van hem zal brengen tijdens de uitreiking van de Nobelprijs voor de vrede, maar op mij maakten ze niet minder indruk. Hij zegt dat hij de prijs aanvaardt in naam van de twintig miljoen zwarte mannen en vrouwen die gemotiveerd zijn door waardigheid en wat hij "a disdain for hopelessness" noemt. Minachting voor hopeloosheid, wat vond ik dat mooi en goed verwoord.

Laten we dat allemaal hebben, houden, of aanleren, moest ik denken. Laten we niet stil hopen dat het ooit eens goed zal komen, maar weigeren te aanvaarden dat het dat níét zal doen. Laten we geloven dat we zelfs de lastigste kwesties bijna allemaal kunnen overwinnen, als we willen en durven. Laten we moed houden en ons uitspreken. Laten we vertrouwen hebben in onszelf en in diegenen die ons vertrouwen verdienen. Laten we daarvoor gaan, in het licht van de grote kwesties in de wereld, en op microniveau voor onszelf. Laten we dat niet proberen, maar dóén. Dat moest ik denken.

Griet Op de Beeck. Beeld Jonas Lampens
Griet Op de Beeck.Beeld Jonas Lampens
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234