Zaterdag 28/03/2020

Opinie

Met elke mars komen de structuren die onrecht tegen Afro-Amerikanen verantwoorden meer bloot te liggen

Beeld REUTERS

Lisa De Bode (1985) is journaliste voor Al Jazeera America in New York.

Maandagnacht, Times Square. De openbare aanklager had enkele uren voordien aangekondigd dat de politieagent die de Afro-Amerikaanse tiener Michael Brown op 9 augustus neerschoot in het Amerikaanse stadje Ferguson niet vervolgd zou worden. Een golf van teleurstelling en verontwaardiging rolde over de boulevard. Aan de vooravond van Thanksgiving waren ze met duizenden op straat gekomen om ruchtbaarheid te geven aan hun woede over het verdict.

De namen van Trayvon Martin, Amadou Diallo en Rodney King stonden velen voor ogen. Maar niet iedereen op Times Square was zich bewust van de diepe spanningen die het land verdelen. Waar zonet nog honderden mensen tegen onnodig politiegeweld hadden geprotesteerd, liet nu een groepje blanke toeristen zich fotograferen met een grijnzende politieagent. Een ploeg NYPD-collega's keek welwillend toe. Superman en Cookie Monster waren als vanouds op post. Het rekruteringsstation voor het Amerikaanse leger, midden de boulevard, kon weer ongestoord zieltjes inlijven. Enkel het geroffel van twee helikopters herinnerde nog aan de mars, die zonet door de straten was getrokken.

Dinsdagavond probeerden de actievoerders het opnieuw, aan Union Square. "No justice, no peace", klonk het en op hun kartonnen borden stond "Black lives matter" te lezen. De straten van San Diego en LA liepen vol op woensdag, en acties bij Walmart en Target in Ferguson, die begonnen op de avond van Thanksgiving, stuurden shoppers op Black Friday met de boodschap "hands up, don't shoot" het weekend in.

Beeld Guy Kokken

Op hol geslagen veiligheidsbeleid

Vandaag organiseert Queen Mother Dr. Delois Blakely, een voormalige non die in de jaren zestig de drugsverslaafden en hoeren van Harlem onder haar hoede nam, een mars in het teken van het lot van zwarte moeders, van wie de kinderen een hoger risico lopen om ongewapend doodgeschoten te worden dan blanke tieners. "Een onrecht dat snijdt doorheen onze schoot", zei de vooraanstaande activiste me.

Amerika is moe, maar met elke mars komen de structuren die onrecht tegen Afro-Amerikanen verantwoorden meer bloot te liggen. Zo leerde het land over de verregaande militarisering van de politiemacht in Ferguson, die demonstranten in bedwang hield in augustus met splinternieuwe oorlogswapens, traangas en rubberen kogels. In de nasleep van de 'war on drugs' en een op hol geslagen veiligheidsbeleid, werden veel lokale departementen uitgerust met M-16 geweren en andere speeltjes.

De journalistieke website ProPublica becijferde dat tussen 2010 en 2011 jonge zwarte mannen 21 keer meer risico liepen om doodgeschoten te worden door politieagenten dan blanke jongelingen. Het overkwam Tamir Rice, een Afro-Amerikaanse jongen met een luchtpistool, die daags voor het Fergusonverdict stierf aan schotwonden in zijn maag. Nadat een omstaander in Cleveland de twaalfjarige tiener spotte met wat hij omschreef aan een 911-operator als "waarschijnlijk een speelgoedgeweer", schoot een agent raak.

De Brown-protesten en Rice's dood, zoals er jaarlijks honderden plaatsvinden, doorprikten de illusies van de meest overtuigde evangelisten van de postraciale maatschappij. Barack Obama riep op tot kalmte in Ferguson, maar moest opboksen tegen een realiteit die langs raciale scheidingslijnen is verdeeld. Meer dan 60 procent van de Afro-Amerikaanse inwoners van Ferguson geloofde dat Brown werd geviseerd omdat hij zwart was. Minder dan een vierde van alle blanken van de poll onder residenten van Louis County deelde die mening. Een gelijkaardige verdeling tekende zich af in de antwoorden op de vraag of Afro-Amerikanen disproportioneel het slachtoffer worden van politieacties. Zwart dacht ja, blank was daar minder van overtuigd. De cijfers zijn frappant anno 2014, zeker omdat blanke bevolkingsgroepen in Amerika tegen 2030 in de minderheid zullen zijn.

De protestacties en rellen die voortvloeiden uit deze dissonantie zijn niet meer dan een trieste herhaling van eerdere raciale onrust in de Amerikaanse geschiedenis, schreef columnist Ta-Nehisi Coates in The Atlantic. Obama's reactie op Ferguson was ontoereikend en zijn boodschap van hoop in deze context onovertuigend.

"Hoop", schreef Coates, "is geen magische oplossing voor een land in crisis, maar moet gegrond zijn in jaren van studie en worsteling. Net als de dromen van Martin Luther King."

Only fools believe the Kingdom is nigh.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234