Dinsdag 14/07/2020
Mark Coenen.Beeld DM

ColumnDe gebeten hond

Lourdes is voor statutaire atheïsten Pascal Braeckman en Jan ­Van Eyken een uitdaging, maar uit die spanning groeit iets moois

Mark Coenen gaat op wandel met de week.

Pensioen. Zij die daar nu mee zitten te lachen: het overkomt u ook.  

En als het u niet overkomt, dan bent u te vroeg doodgegaan. Wat erger is. 

Sommigen die zich daar op voorbereiden, kregen daarvoor een programma op Eén. Iedereen kent de olijke tweeling Braeckman-­Van Eyken: Pascal is de sympathiekste der geluids­mannen en Jan is, na Walter Grootaers, Ben Crabbé, Erik Wauters én Axl Peleman, zéker de populairste Kreuner. 

De heren trekken ter voorbereiding van hun oude dag in de eerste aflevering naar Lourdes, waar ze een trein­lading bedevaarders mee begeleiden.   

Wat eerst als een wat geforceerd en overgeformatteerd idee overkomt, is na amper 12 minuten een programma waar ik mij aan gelaafd heb als aan een gin-tonic van een goed jaar. 

Zij die graag zout op slakken leggen zullen ongetwijfeld een probleem hebben met het patois van beide hoofdrol­spelers: algemeen Nederlands spreken zij niet. Bij lange niet. 

Wat zij spreken is ook geen tussentaal: bij lange niet. Het is een nieuwe taal.

Jan Van Eyken spreekt Van Eykens: een taal waarin je met hooguit vier woorden toekomt om ongeveer alles te zeggen.  

Grammaticaal minimalisme, vier mono­syllaben zijn genoeg. 

“Wa? Gu! Pait! Top!”  

Meer heeft Jan niet nodig om in  99 procent van de gevallen glas­helder uit te leggen wat hij bedoelt. Het lijken kreten van een al lang uitgemoorde indianen­stam, maar het is vintage Van Eykens.  

Het zijn allebei mannen van weinig woorden, maar ze schitteren in de non-verbale communicatie, mooi in beeld gebracht door een regisseur die daar oog voor heeft. Een hand die een andere hand zoekt, een klopje op de schouder: veelzeggender dan vele conversaties. 

Klankman Pascal Braeckman en gitarist Jan Van Eyken begeleiden Lourdes-gangers in realityreeks 'Twee tinten grijs'.Beeld VRT

De tocht met vrome Vlamingen naar het bedevaarts­oord is voor deze statutaire atheïsten een uitdaging, maar uit die spanning groeit iets moois. De enige heilige waarin ik geloof, is Saint-Emillion, sprak Van Eyken plechtig op het einde, maar hij liet het alvast niet merken aan de dames die hij begeleidde. Georgette, een weduwe na  60 jaar huwelijk, en Rita, die voor altijd opgesloten zit in een onwillig lichaam na een fout bij een heup­operatie.  

De tocht met Rita naar het geboortehuis van Bernadette Soubirous was een van de vele hoogtepunten: zo’n rolstoel kan behoorlijk tegen­werken bergop. 

“Ik ben gelukkig”, zei Rita ontroerd, toen ze de beeltenis van Bernadette zag.  

Jan en Pascal werden er stil van. Ik thuis ook.

Ik was ontroerd, ook omdat mijn oude vadertje lang vrijwilliger bij dezelfde bedevaarten naar Lourdes was. Het laatste jaar ging hij mee in een rol­stoel. 

Toen we hem een goede vakantie wensten, werd hij kwaad: hij ging er bidden voor ons zielenheil. Niks vakantie. 

Wij goddelozen lachten daar een beetje mee. Ten onrechte, snap ik nu. Veel te laat.

Een half jaar later was hij dood. 

Ik moest de hele tijd aan hem denken. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234