Dinsdag 15/10/2019

Standpunt

Links en rechts maakten het Front National mee groot. Vandaag hebben ze hun creatuur niet langer in de hand

Marine Le Pen en Marion Marechal-Le Pen tijdens een FN-bijeenkomst in Nice. Beeld AP

Jezelf God in Frankrijk wanen, in een van 's werelds meest tot de verbeelding sprekende landen wonen, maar dan wakker schrikken in een realiteit die daar haaks op staat: het is, samengevat, wat onze zuiderburen is overkomen. Miljoenen Fransen dachten dat de wereld veilig was en dat ze hun leven op een rij hadden. Ze schieten in een kramp nu ze daar plots niet meer zo zeker van zijn en overal de moedeloosheid is ingeslopen: samenleving, economie, politiek.

Rendez-nous la France! Geef ons ons land terug! Zo diep zit de malaise dat er geen redelijkheid, en dus geen democratie, meer tegen gewassen lijkt. Zondag en volgend weekend kiezen de Fransen nieuwe regiobesturen in een stembusgang die zwarter dan zwart belooft te kleuren - of moeten we blauw zeggen, bleu Marine?

De feiten zijn wat ze zijn: als de opiniepeilingen gelijk krijgen, dan komen het complete Noorden, de Provence en de Côte d'Azur, en wie weet ook Normandië en zowaar het Île-de-France onder FN-bestuur te staan. Het verhaal gaat over miljoenen burgers en miljarden euro's, en dreigt de eerste stap te worden in een nog driester scenario: dat Marine Le Pen over anderhalf jaar, in 2017, tot president wordt verkozen.

Het is nochtans niet dat we het niet wisten. De opmars van het Front National is al decennia aan de gang. De huidige conjunctuur, waarin migranten, vluchtelingen en terroristen vlot in één adem worden genoemd, is een provisorisch orgelpunt.

Nu, in 2017 of later: het valt te vrezen dat de Fransen collectief door de ervaring van het duivelspact heen moeten.

Lode Delputte. Beeld Thomas Vanhaute

Dat hun huidige politieke klasse een titanische verantwoordelijkheid draagt, daarover is geen twijfel mogelijk. Niemand minder dan wijlen de socialistische president Mitterrand heeft het FN destijds gebruikt om de democratische rechterzijde te verzwakken. Niemand minder dan vorig president Nicolas Sarkozy heeft de hard-rechtse retoriek gekopieerd om links uit te hollen. Links en rechts hebben het Front mee groot gemaakt, vandaag hebben de scheppers hun eigen creatuur niet langer in de hand.

Niet alleen de politiek, ook de samenleving als dusdanig treft schuld. Over extreemrechts is heel consequent geschreven, geanalyseerd en onderwezen. Met alle historische en morele argumenten. Dat burgers over alle grenzen heen alsnog vallen voor de lokroep van een simplistisch 'wij tegen de ander'-verhaal en zich als gewillige prooien opwerpen voor spuiers van haat, is hemeltergend.

Toegegeven, het zou al helpen als de economie weer uit het slop raakte en daarmee ook de arbeidsmarkt, als de EU weer eenheid toonde en een nieuw verhaal had, als de democratische politiek haar idealen zichtbaarder naleefde en, niet in de laatste plaats, als die andere handelaars in haat, de even ignorante als arrogante moslimradicalen, minder ongenaakbaar om zich heen konden blijven schoppen.

Maar het zal ook aan ons gelegen zijn. Aan u en mij. Aan ons actieve burgerschap, de genegenheid, de warmte, het begrip, het luisterende oor en de verheldering die we bereid zijn de samenleving te geven. Morgen gaat het over Frankrijk, onze beurt kan komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234