Zaterdag 10/12/2022

Opinie

Liefdadigheid: zo doen de Zuckerbergjes dat

Mark Zuckerberg en Priscilla Chan schenken 99 procent van hun Facebook-aandelen aan liefdadigheid. Beeld STEVE JENNINGS
Mark Zuckerberg en Priscilla Chan schenken 99 procent van hun Facebook-aandelen aan liefdadigheid.Beeld STEVE JENNINGS

Sheila Sitalsing is columnist bij de Volkskrant.

SHEILA SITALSING

Iedereen die weleens een kind heeft gekregen, weet dat nieuwe ouders met zo'n in een HEMA-omslagdoek gewikkeld gloednieuw jong de neiging hebben in de periode vlak na de komst van het kind labiel, huilerig en ook anderszins verminderd toerekeningsvatbaar te zijn. De gevolgen van op hol geslagen hormonen, ernstig slaapgebrek en onpeilbare gelukzaligheid.

Dat Mark Zuckerberg en Priscilla Chan daags na de geboorte van hun dochter in haar naam 99 procent van hun aandelen in Facebook schenken aan liefdadigheid, zoals de eerste berichten deze week vermeldden, zou dan ook kunnen worden toegeschreven aan deze tijdelijke staat van verwarring waarin een mens vurig hoopt op wereldvrede voor het kind - en indien hij of zij genoeg geld heeft, de gewenste wereldvrede desnoods gaat kopen.

De Zuckerbergs hebben genoeg geld, en meer dan dat, dus gaan zij ruim 40 miljard euro aan Facebook-aandelen steken in 'het bevorderen van gelijkheid' en 'het menselijk potentieel op een hoger plan brengen', zo schrijft de jonge vader op zijn Facebook-account, in een mooie open brief aan zijn dochtertje.

Financieel journalisten hadden nog geen 24 uur nodig om uit te zoeken dat Zuckerberg en Chan volledig bij zinnen waren toen ze lieten vastleggen hoe ze hun liefdadigheid zouden vormgeven. De Facebook-aandelen worden niet overgedragen aan een liefdadigheidsstichting zonder winstoogmerk en met vastgelegde verplichtingen, maar aan een nieuw opgerichte limited liability company. Een bvba dus.

Dat geeft Zuckerberg maximale flexibiliteit om te doen met het vermogen wat hem goeddunkt: investeren in commerciële activiteiten, lobby-activiteiten financieren, geld steken in politiek getinte televisiespotjes en andere zaken die een goededoelenstichting in de Verenigde Staten niet mag doen. Zonder verplichting tot openbare verantwoording en zonder verplichting tot besteding van het geld aan vooraf vastgelegde goede doelen.

Er zijn mensen die dat in- en inslecht vinden. Een broekzak-vestzakoperatie met als bonus een fantastische reclamecampagne voor dat stomme Facebook en het merk Chan-Zuckerberg, waren de schampere commentaren. Ook genoteerd: oplichting, misleiding, gewoon een ordinair beleggingsvehikel, een nerdstreek en zo kan ik het ook. Nog meer boze opmerkingen: net als andere liefdadigheidsmiljardairs richt hij de boel zo in dat hij de belastingen maximaal ontloopt, waardoor wederom een onbevattelijk groot privaat vermogen buiten het bereik van de fiscus geraakt.

Thomas Piketty, weet u nog wel? Dit resulteert erin, zo gaan de kritieken verder, dat de allerrijksten op eigen houtje overheidje gaan spelen met hun eigen hobbyprojecten in plaats van via de overheid bij te dragen aan publieke diensten, zoals alle normale mensen die geen aandelen hebben die ze in een limited liability company kunnen steken. Soms gaan die hobbyprojecten en de opvattingen van de miljardair-filantropen tegen het beleid van democratisch gekozen regeringen in, waarmee de democratie zelve in het geding zou zijn.

Misschien zit hier en daar een heel klein beetje waarheid in de kritiek - al is 99 procent vermoedelijk toe te schrijven aan afgunst van zeurpieten die een rood waas voor de ogen krijgen bij het woord 'investeringsvehikel'.

Je kunt het ook zo zien: als de Zuckerbergjes hadden besloten de 40 miljard euro te steken in met diamanten ingelegde zwembaden en privéjets, dan had je niemand gehoord over de democratie. En niemand zou er iets mee zijn opgeschoten.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234