Vrijdag 19/08/2022
Julie Cafmeyer. Beeld DM
Julie Cafmeyer.Beeld DM

ColumnJulie Cafmeyer

Laten we meer slenteren, intimiteit zoeken bij tijdelijke haltes, verliefd worden in niemandslanden

Julie Cafmeyer is columnist.

Julie Cafmeyer

“Zonder vooropgesteld doel beweegt ze zich doorheen een weids landschap van vluchtlijnen.” De zin komt uit het artikel ‘Welkenraedt’ van Joséphine Vandekerckhove voor Rekto:verso. Ze onderzoekt de ‘non-plaats’, plaatsen die de Franse antropoloog Marc Augé beschreef als “tijdelijke plekken zonder architecturale of maatschappelijke identiteit waar individuen kort verblijven”.

Denk aan metrostations, luchthavens, hotelkamers.

Vrouwen die altijd onderweg zijn, zonder eindbestemming.

“Zonder vooropgesteld doel beweegt ze zich doorheen een weids landschap van vluchtlijnen.” Vandekerckhove beschrijft hier het personage Mona uit de film Sans toit ni loi van Agnès Varda. Mona wordt tijdens haar zwerftocht bekritiseerd, ze is een landloper met een lege blik. En toch wordt Mona’s levensstijl stiekem ook benijd.

Een vrouw zegt haar: “Ik had ook zin om rond te trekken, ik had het beter gedaan. Als je met de verkeerde man trouwt, zit je er heel je leven aan vast.”

Even later beschrijft Vandekerckhove de films van Chantal Akerman. Films waarbij vrouwelijke personages omzwerven langs “een collage van transitzones in steeds wisselende stedelijke panorama’s’ of ‘anonieme tussenplaatsen waar mensen op doorreis zijn”.

Dankzij het artikel van Vandekerckhove begrijp ik beter waarom ik zo graag kijk en lees over vrouwelijke soloreizigers die zich in non-plaatsen bevinden. Vrouwen werden lang verteld dat ze alleen veilig en gelukkig zullen zijn in een huiselijke context. Vrouwen zonder vaste partner, zonder vaste woonplek worden bang gemaakt dat ze zullen worden gestraft voor hun losbandige leven.

Joséphine Vandekerckhove, denk je niet dat we de wegenkaarten van nomaden in films en literatuur verder moeten bestuderen? Laten we een archief aanleggen van hun doortochten zonder doel. Alternatieve routes, zwerflijnen en vluchtwegen waar vrouwen beminnen, eten, lezen, drinken, dansen zonder te weten waar ze zullen belanden. Laat ons geobsedeerd geraken door eeuwige passagiers die hun leven opeisen in transitzones. Of laat ons een correspondentie opzetten waar we analyses maken over vrouwen die constant onderweg zijn, hun inzinkingen en hun overwinningen. Laat ons ongezond nieuwsgierig zijn naar hun dolende levens.

Hopelijk zal ons onderzoek ons en anderen aansporen om nog veel meer te slenteren, om intimiteit te zoeken bij tijdelijke haltes, verliefd te worden in niemandslanden. Laat ons nieuwe trajecten uitstippelen. Laat ons kijken naar tegendraadse vrouwen op de rand van de afgrond, en kalm worden.

(Volgende week ga ik Micronation van Jeon Go-Woon bespreken, voel je vrij om deze film alvast te bekijken en je bedenkingen door te sturen. Ik neem later nog contact op.)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234