Donderdag 18/07/2019

Column

Klimaatmars? Doe mijn zoon maar het autosalon

Saskia De Coster. Beeld Bob Van Mol

Saskia de Coster is schrijver van de pasverschenen roman Nachtouders. Haar column verschijnt voortaan tweewekelijks op woensdag.

Een tijd geleden was ik op een verbazingwekkend ongerept eilandje voor de westkust van Canada. Oude hippies leven er vredig, naast een paar superrijken die met privéjets naar hun fabrieksgrote villa’s op enorme domeinen vliegen. Het hangt van die kapitaalkrachtigen af of het eiland kaal gekapt wordt of niet. Zij vrijwaren het woud van de houtkap door het op te kopen. Er staan nog een paar knoestige oerbomen moedig te overleven tussen de varens en de nieuw aangeplante dennenbomen. Het woud blijft behouden, zolang de hippies de onderhoudswerken voor hun rekening nemen.

De hippies op het eiland doen heel graag alsof ze zelfvoorzienend zijn. Zoveel jaren geleden hebben de nu stokoude hippies de macht teruggenomen. Ze gaan er prat op dat zij geen enkel plastiek zakje hebben, ze varen naar het vasteland. En ze zijn inconsequent. Natuurlijk.

Ze verbouwen zelf hun voedsel, flansen hun eigen kleren ineen, maar voor rijst en kauwgom zijn ze afhankelijk van import. Hun bosbouwskills komen de superrijken goed van pas, en omgekeerd betalen zij de hippies zodat die hun illusie van zelfbedruiping deels afkopen én de natuur kunnen beschermen.

Magisch

Terug naar België, een paar dagen geleden. Ja, de sfeer was fantastisch, vertelt mijn buurvrouw, iedereen had er zin in. Iedereen zat noodgedwongen op elkaars schoot, in een bedompte trein. Iedereen wilde eruit maar de sfeer was magisch. Samen met zoveel andere families verdreven ze in de Brusselse straten de regen en de kou. Met 70.000 hadden ze het gevoel dat er iets op het spel stond en dat ze iets déden. Net als de 35.0000 klimaatspijbelaars van de donderdag ervoor. Ze wijst naar haar zoon die net tegen een basketbalpaal knalt.

Diezelfde zondag, een aantal kilometers verderop. Ouders met kinderen op een gezellige uitstap, in een zuurstofarme ruimte rijtje schuiven, om pk’s, motorkappen en uitstoot te vergelijken. Had mijn zoontje mogen kiezen, hij had geen seconde getwijfeld. Alles wat vier wielen heeft, kan crashen, ontploffen en razendsnel als een raket is, daar is plaats voor in zijn kinderhart. Vierhonderdvijftigduizend anderen dachten zoals hij. Febiac schrijft op de site van het Autosalon: ‘Een zeer duidelijk signaal van de Belgische burger over het belang dat zij hechten aan hun individuele mobiliteit.’ Brave burgers.

Kinderziektes

Elke dag weer vraagt mijn zoontje mij welke auto de snelste is, moet ik toekijken hoe hij vliegtuigen laat botsen in de lucht en hoe vulkanen uitbarsten. De Apocalyps ligt binnen handbereik. De Apocalyps is een kinderziekte. De ontkenning van dreigend onheil is net zo goed een kinderziekte.

Naast terminologische kwesties over wat ecorealisme dan precies is, valt het op dat bij sommigen een ongebreideld optimisme leeft, een irrationeel geloof in de deus ex machina van de technologie die dan als een Bliksem McQueen (hoofdpersonage uit de tekenfilm Cars, red.) met een rotvaart zal aangesneld komen, nét voor het te laat is, hoe precies is niet duidelijk, en bij anderen bestaat heel duidelijk het verlangen om iets te doen, iets in handen te nemen, al is het maar een kartonnen bord, om iets te veranderen, wat precies is niet altijd duidelijk. Maar dat verlangen botst op een systeem dat merkwaardig genoeg niet voorzien is op zelfredzame burgers. Natuurlijk gaat het niet om Joke en alle jokes van dien. De boodschap komt hierop neer: help ons onszelf en de wereld te helpen. Wij kunnen zelf die belastingen op onder meer onze ‘individuele mobiliteit’ niet verhogen.

Er is net een nieuwe vertaling verschenen van Henry David Thoreaus Wandelen: op zoek naar de verloren natuur. Thoreau is de man die zijn toevlucht zocht tot de wouden om tot zichzelf te komen. Zijn leermeester Ralph Waldo Emerson, auteur van het essay Self Reliance, schreef dat zelfredzaamheid noodzakelijk is om vrij te kunnen zijn, of toch die illusie te kunnen koesteren. Zelfredzaamheid is een vorm van rebellie, toen en nu. Je terugtrekken in het woud zit er voor de meesten onder ons niet in, maar wel een soevereiniteit binnen een systeem claimen, de idee dat je zelf iets kan ondernemen, bijsturen én veranderen.

Op het World Economic Forum in Davos lachte historicus Rutger Bregman eens goed met alle filantropische initiatieven van de deelnemers die daar toegevlogen kwamen, in 1.500 privévogels. Hij sprak het enige f-woord uit dat er op de conferentie heerst: belastingen. Belastingen. Belastingen.

Iedereen kan zelf een steen, een spandoek of een fiets bijdragen en zelfredzaam proberen zijn, maar het woord moet ook vlees (nu ja, seitan) worden, de daden moeten er komen, de kleine, de symbolische en vooral de grote.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden