Donderdag 09/12/2021

OpinieAndreas Jonkers

Jonge vaders moeten niet zo zeuren: ze zijn zelf nog vaak afwezig

null Beeld Getty Images/Westend61
Beeld Getty Images/Westend61

Andreas Jonkers is uitgever van onlinenieuwsmedium De Correspondent en de auteur van En toen vonden ze mijn vader.

Jonge vaders mogen graag klagen. Zeker de progressieve, hogeropgeleide, grootstedelijke vaders voelen zich niet serieus genomen. Voorbeelden te over, merkte ik de afgelopen maanden bij de zandbak, de speeltuin of al die andere plekken waar ik nooit kwam voordat ik een kind kreeg.

“Bij het consultatiebureau kijkt de verpleegkundige alleen mijn vriendin aan,” hoorde ik dan, “terwijl het toch ook over mijn kind gaat.” “De opvang appt altijd alleen mijn vrouw als ons kind koorts heeft en moet worden opgehaald.” De ergste: “Hoe vaak krijgen wij jonge vaders niet de vraag welke dag onze papadag is – het is toch elke dag papadag?”

Ondertussen gaat het amper over de grote ongelijkheid die achter dit kleine leed schuilgaat, viel me op. Onlangs publiceerde ik het boek En toen vonden ze mijn vader, waarvoor ik onderzoek deed naar aan- en afwezige vaders. Ik schrok ervan hoe afwezig de aanwezige vaders eigenlijk zijn. Niet alleen in progressieve kringen, in héél Nederland en België.

Zeker, de verdeling is gelijker geworden de afgelopen decennia. Mannen zorgen iets meer dan hun vaders, en al helemaal meer dan hun grootvaders. Maar nog altijd zorgen moeders drie keer zoveel voor hun kinderen als vaders en nemen ze twee keer zo vaak verlof op als vaders. Tot zeven jaar nadat ze een kind hebben gekregen, verdienen vrouwen gemiddeld 46 procent minder.

Al jaren concluderen statistici dat moeders veel meer tijd in hun kinderen steken dan vaders. Minder bekend is de verklaring die vier op de tien mannen hiervoor geven: ze denken dat vrouwen het beter kunnen, voor hun kinderen zorgen.

Nu zal dit in de praktijk bij veel gezinnen ook zo zijn. Als je ergens meer tijd in steekt, word je er vanzelf beter in. Dat wil niet zeggen dat moeders van nature betere ouders zijn: die ongelijkheid is zo gegroeid.

Weer als vanouds

Veel vaders en moeders vinden wel dat de verdeling van werken en zorgen gelijker moet. De coronapandemie bood daar een gouden kans voor. Vaders en moeders werkten meer thuis en kinderen gingen minder naar school. Er ontstond meer druk op gezinnen om de taken gelijker te verdelen.

De emancipatie leek eindelijk daar: mannen staken in het voorjaar van 2020 meer tijd in hun kinderen en minder tijd in hun werk. In de zomer gaf zelfs 31 procent van de vaders aan meer tijd aan hun kinderen te besteden.

Maar nu de coronacrisis zijn einde nadert, is de verdeling weer als vanouds. Onderzoek wees recentelijk uit dat moeders drie keer zoveel tijd aan hun kinderen besteedden tijdens de pandemie – terwijl vaders die ene papadag bij de zandbak klagen dat ze niet serieus worden genomen.

Dat vaders zo zeuren, tot daaraan toe. In plaats van simpelweg minder te gaan werken en meer te gaan zorgen, wordt naar onhaalbare oplossingen verwezen.

“De overheid moet hier iets aan doen”, wordt dan gezegd. “Die weigert nog steeds werkelijk progressieve verlofregelingen in te stellen.” Altijd worden dan de Scandinavische landen erbij gesleept, waar vaders en moeders meerdere maanden mogen verdelen. (Minder bekend is dat vooral moeders daar verlof opnemen, vaders sneller weer aan het werk gaan en de vrouwen uiteindelijk meer zorgtaken hebben.)

Anders krijgt de werkgever wel de schuld in deze discussie. Bazen laten aanstaande vaders amper minder werken, geven moeders minder snel een vast contract als er een kind aankomt en minder snel salarisverhoging áls het kind er is. “Misschien dat iemand in de culturele sector nog wel een dagje minder krijgt,” wordt dan gezegd, “maar hoe zit dat als je in de bouw werkt?”

Cultuur

Al snel is het de hele cultuur die dit probleem in stand houdt. Want nog altijd maken mannen te weinig ruimte voor vrouwen, nog altijd verdienen ze meer, nog altijd steken ze minder tijd in hun kinderen.

Het punt is: als het over ongelijkheid tussen mannen en vrouwen gaat, hebben we het over de politiek die maar niet progressief genoeg is, de bedrijven die mannen niet de ruimte geven, de vrouwen die beter voor de kinderen zouden kunnen zorgen.

Maar waar zijn de mannen?

De verdeling moet gelijker, voor de ontwikkelingsmogelijkheden van vrouwen en voor de gelijkwaardige opvoeding van kinderen. En als de verdeling gelijker moet, zullen wij mannen minder moeten gaan werken en meer voor onze kinderen moeten gaan zorgen. We moeten onszelf dwingen, pas dan zal er werkelijk iets veranderen in de politiek, bij bedrijven en aan de cultuur die dit in stand houdt.

Geen gezeik, vaders en moeders gelijk.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234