Maandag 14/10/2019
Martine Tanghe. Beeld rv

Column

Je ziet het in de ogen van Martine Tanghe: iedereen ligt op ramkoers

Mark Coenen, adviseur en opleidingshoofd van de Hasseltse hogeschool PXL, gaat op wandel met de week.

Aangezien ik binnen moest voor een groot nazicht en winterbanden, gaf de vriendelijke verpleegster mij een Vragenlijst mee. Met hoofdletter. ‘Voor volwassenen’, stond er op.

Een soort vragenlijst van Proust, maar iets prozaïscher.

Eerste vraag was meteen raak.

Er stond ook een rood kadertje rond.

‘Bent u allergisch?’

Dat zal godvernondemiljaardedju nog niet zijn, dacht ik binnen in mijn hoofd.

Allergisch voor deze tijd. Allergisch voor deze actualiteit.

Maar dat bedoelden ze niet.

Het ging over rubberen handschoenen, kleefpleisters en tomaten.

‘Hebt u soms last van pijn in de hartstreek?’ was de volgende vraag.

U niet, dan, als u de krant leest? Dankzij de niet meer te temmen stroom van verschillende soorten grensoverschrijding, zij het via sms of na een voetbalmatch?

Mark Coenen. Beeld Bob Van Mol

U niet dan, als u op televisie de zoveelste parade der patserige ­pauwen van de politiek ziet?

De fanfare van Dommer en IJdeltuit, geparfumeerd door de licht bedorven geur van de verkiezingen die nu al alle besluitvorming heeft besmet met eigenbelang en achterban-gefleem?

Of de brigade der idiote twitterfascisten die het hele weekend zelf hun aangebrande sms’jes hebben staan deleten want ge weet maar nooit wat moeder de vrouw ervan zou zeggen?

‘Gebruikt u drugs?’

Te weinig, denk ik.

‘Bent u mogelijk zwanger?’

Ook al niet.

We leven in allergische tijden. Je ziet het in de ogen van Martine Tanghe, je leest het in de koppen van de kranten en in de tweets van staatssecretarissen: iedereen ligt op ramkoers.

Het heeft zelfs geen belang tegen wie: als we maar op ramkoers zijn.

Geborneerd, gefrustreerd, licht­geraakt.

Juju, wat een grof volkje.

Onze morele antennes zenden uit op FM: ze hebben een beperkt bereik.

Daaraan danken we – het heeft ook voordelen – onze overleving in het begin der tijden: ‘Zorg goed voor uzelf en uw stam en hou u ver van concurrerende groepen’, was de mantra van de vroegste mens.

Wij moesten de anderen niet goed­gezind zijn: ze waren uit op dezelfde hulpbronnen als wij, ­beweren gedragspsychologen ­lichtjes cynisch.

Het is misschien omdat de ­verdoving al begint te werken, maar ik heb het gevoel dat dit de laatste tijd weer erger wordt.

Of beeld ik mij, al licht hallucinerend, iets in?

Check.

In Nederland onderzocht Stuk­Rood­Vlees, een klont wetenschappers die vanuit academisch onderzoek een tegenwicht willen vormen voor vluchtige meningen en ongefundeerde analyses, de stelling dat westerse samen­levingen steeds rechtser worden.

De brexit-stem, de verkiezingsoverwinning van Donald Trump, het succes van de Oostenrijkse FPÖ en de opkomst van het Duitse AfD: allemaal gevolgen van hoe kiezers steeds negatiever over immigratie en integratie zijn gaan denken.

Dat is onzin, zo blijkt. Kiezers zijn niet negatiever geworden over immigratie. In de afgelopen 15 jaar zijn ze juist steeds positiever gaan denken over de multiculturele samenleving. En dat geldt niet alleen voor Nederland, maar voor vrijwel alle West-Europese landen. Staat letterlijk in een studie van de European Social Survey: een onbesproken en betrouwbare bron. Googelt u maar.

Wie naait er ons dan eigenlijk een oor aan?

Steeds meer mensen stemmen rechts, maar dat heeft voor een belangrijk deel te maken met verrechtsing van de partijen, zo blijkt. Het betekent niet dat de gemiddelde publieke opinie ook naar rechts is geschoven.

Al lijkt dat zo.

Men zou zich kunnen afvragen of deze rechtsere koers die politieke partijen op langere termijn zal ­blijven helpen.

Ik mag er niet aan denken.

Toen jazzlegende Buddy Rich op zijn oude dag geopereerd moest worden, moest hij ook een vragenlijst invullen.

Op de vraag ‘waar bent u allergisch voor’, antwoordde de gigant na enig nadenken: “Alleen voor country­muziek”.

Dat is het enige juiste antwoord.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234