Woensdag 16/10/2019

Zweeds wetsvoorstel

"Incest? Moet kunnen. Necrofilie? Ook"

Beeld thinkstock

Seks tussen broer en zus of seks met een lijk? De jongerenafdeling van de Zweedse liberale partij ziet er geen graten in. "Het is niet omdat mensen iets ongewoon of walgelijk vinden, dat er een wet tegen moet zijn." Ook in België gaapt een kloof tussen wat de goegemeente aanvaardbaar vindt en wat in het strafwetboek staat.

De jongerenafdeling van de Zweedse Liberale Volkspartij (LUF) heeft een controversiële motie gestemd waarin ze enkele wetten willen terugschroeven. Zo zien zij niet waarom broers en zussen vanaf 15 jaar geen seks met elkaar zouden mogen hebben. Of waarom mensen hun lichaam na hun dood niet ter beschikking mogen stellen voor een post mortem-vrijpartij.

"Ik begrijp dat mensen dit ongewoon en walgelijk vinden", zegt Cecilia Johnsson, voorzitter van LUF Stockholm aan Aftonbladet, "maar een wet kan er niet komen omdat iets walgelijk is." Over necrofilie zei ze nog het volgende: "Je zou moeten kunnen beslissen wat er met je lichaam gebeurt na je dood. Als iemand zijn lichaam wil schenken aan een museum of aan de wetenschap, of die persoon wil het aan iemand geven voor seks, dan moet dat kunnen."Of de voorstellen van de jongeren het zullen halen, is zeer twijfelachtig. De moederpartij kon zich niet snel genoeg van de motie distantiëren.

Cecilia Johnson, voorzitter van LUF Stockholm. Beeld rv

Hoe vreemd en ongewoon ook, de Zweedse voorstellen zijn in het Belgische strafrecht deels realiteit. Hier is het voor volwassen bloedverwanten helemaal niet verboden een relatie te beginnen. Broers en zussen, ouders met hun kinderen... vanaf 18 jaar mag het allemaal.

Een illustratie daarvan was vorige week nog te lezen in Het Laatste Nieuws. Zo berichtte de krant over het intiem bezoek aan gevangene Prosper (75) van zijn dochter Berlinda (55) in de gevangenis van Gent. Omdat de twee in de bezoekersruimte net iets te veel aan het knuffelen waren, liet de gevangenisdirectie toe dat vader en dochter in de intieme ruimte konden afspreken.

Een voormalige advocaat van de familie liet weten dat er sprake is van een incestueuze relatie. Aangezien beide personen hiervoor hun toestemming geven, is deze relatie niet bij wet verboden.

"Vroeger lag die leeftijdsgrens voor broers en zussen zelfs op 16 jaar", zegt Liesbet Stevens, expert seksueel strafrecht (KU Leuven). "Aangezien je seksueel volwassen bent vanaf 16, kon een incestueuze relatie ook vanaf die leeftijd. Maar begin jaren 2000 is die wetgeving verder verfijnd, vooral om minderjarigen beter te beschermen. Wat ook meespeelde, was dat er steeds meer samengestelde gezinnen zijn. Seks tussen stiefkinderen of met halfbroers of halfzussen is eveneens verboden."

Tot 18 jaar tenminste, daarna kan het wel. Zo kunnen broers en zussen perfect een relatie aangaan of zelfs kinderen krijgen. Trouwen kan niet. "Wij hebben een strafwetboek met heel liberale wortels", legt Stevens uit. "Het is geschreven in 1876, in de nasleep van de Franse Revolutie en gestoeld op de Verlichting. Een van die principes is de scheiding tussen kerk en staat. De wetgever wou een duidelijk onderscheid tussen wat 'moreel verkeerd' is en wat strafbaar is."

Necrofilie is wel strafbaar, al staat de term letterlijk niet in het strafboek. "Handelingen op een overleden persoon kunnen wel lijkschennis uitmaken", zo staat in 'Wet en duiding' van uitgeverij Larcier. "Bovendien valt necrofilie onder ontucht", zegt Stevens. "Sowieso vind ik dat van een andere orde dan incest."

Incest in het koningshuis

Naast de juridische vragen, zijn er uiteraard ook de ethische kwesties. Broers en zussen die kinderen willen, lopen meer risico's op afwijkingen. "Kun je eisen dat er geen nakomelingen komen, of dat er eerst een medische screening moet gebeuren? Het is een heel moeilijke discussie", zegt filosoof Jean Paul Van Bendegem (VUB). "Historisch gezien is het natuurlijk niet zo ongewoon. Kijk naar het koningshuis, daar zitten we nog steeds met de gevolgen van incest. Persoonlijk denk ik dat het geen slecht idee is om in zo'n geval te screenen, al dan niet verplicht."

Wat necrofilie betreft, ziet Van Bendegem minder problemen. "Tjah, als mensen dat nu echt per se willen, wie zijn wij dan om hen tegen te houden? Als er echt sprake is van consenting adults, dan ben ik geneigd om erg ruimdenkend te zijn. Ik vind het raar en bizar. Maar dat mensen per se de Mount Everest willen beklimmen terwijl daar mooie foto's van te vinden zijn, begrijp ik ook niet. De menselijke psyche is soms vreemd."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234