Donderdag 28/05/2020

Standpunt

In de roes van onze 'vind ik leuk'-verslaving verzuimen we onze eigen bescherming

Beeld AP

Bart Eeckhout is commentator bij De Morgen.

Goed dat er nog een rechtsstaat is. En welaan: goed dat er een Europese Unie is. Als het goed is, moeten we het ook zeggen, en het revolutionaire vonnis van het Europees Hof in Luxemburg over de dataopslag van Facebook is zéér goed. Het biedt (Europese) burgers een essentiële bescherming tegen ongewenste inbreuken in de privacy van buitenlandse spionagediensten.

Een bescherming, weliswaar, die wij, individuele burgers, zelf te weinig verzorgd hebben. Zozeer waren en zijn we in de roes van onze 'vind ik leuk'-verslaving.

Het Europese vonnis is een fundamentele steunmaatregel voor het burgerrecht op een persoonlijke levenssfeer, zonder inmenging van de staat. Dat individuele recht is aan felle erosie onderhevig, in een tijdperk waarin privacy een primaire koopwaar geworden is. Dat ook staten burgers blijkbaar niet beschermen tegen het bespioneren van private gegevens, gaat voor de Europese rechter nu een stap te ver. Terecht.

De gevolgen van dit vonnis kunnen verregaand zijn. Burgers kunnen eisen dat multinationale datastofzuigers als Facebook of Google hun privégegevens niet meer op 'onveilige' Amerikaanse servers bewaren. Hulde aan de Oostenrijkse activist Max Schrems, die als kleine man toch de strijd met de nieuwe mediamolochs is aangegaan, met succes. Hulde aan de rechter die het fundamentele belang van burgerrechten voorrang heeft gegeven op het particuliere, economische belang van bedrijven.

In feite dwingt het Europese vonnis mediabedrijven ertoe datacenters in Europa op te richten, waar de bescherming van de gegevens van hun gebruikers wel gewaarborgd is. Dat is een dure operatie, die slachtoffers zal maken. Ons medelijden blijft beperkt. Het is de verantwoordelijkheid van die bedrijven zelf dat zij een verstrengeling van hun activiteiten met staatsspionage toegelaten hebben.

Is het dan zo erg dat veiligheidsdiensten data onderzoeken? Wie niets verkeerds doet, hoeft niets te vrezen, toch? Dat is de redenering van de spionnen en van de multinationals. In het onheilspellend realistische boek 'De cirkel' waarschuwde schrijver Dave Eggers al voor de fatale uitkomst van zulke redeneringen: een vriendelijke maar totalitaire staat, waarin een almachtig Google/Facebook/Apple toestaat dat wie niet aan een welbepaalde morele code voldoet gestraft wordt.

Zelf hebben velen van ons grote stukken privacy te grabbel gegooid. Het is bijzonder belangrijk dat een rechter nu meer tegenwoordigheid van geest betoond heeft in de bescherming van onze rechten. Laat dit vonnis dan ook een moment van bezinning zijn voor ons eigen nonchalant verwarren van private en publieke informatie.

Bart Eeckhout.Beeld Wouter Van Vooren
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234